javlon jovliyev ijodida vatan, millat, masalalari.

DOCX 8 pages 25.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
javlon jovliyev ijodida vatan, millat, masalalari. (buxoro, buxoro, buxoro…. hikoyasi misolida) islomov shohijahon tel:+998915166665 shoxjaxonislomov@gmail.com anontatsiya bu maqolada istiqlol yozuvchisi javlon jovliyevning tarixiy faklarga asoslangan hikoyasidagi vatan, millat tushunchalarini naqadar mukkammal ifodalanganligi bugungi kun mafkurasi o‘laroq taxlil qilildi. kalit so‘lar: paxta ishi, vatan, ilmzislik, yorqin kelajak, kir va qora kunlar. adib javlon jovliyev hikoyalari ko‘ngilga yaqin, tanish voqealar, odamlar hqida sunchkov ijodkorning o‘ziga xos nigohi bilan bitilgan. tabiiy, soda tilda yozilgan hikoyalarda vatan sog’inchi, “paxta ishi” kabi ulkan darlarning ruhiy-psixologik talqinlarini, dunyoqarashlari bir-biriga qarama-qarshi bo‘lgan insonlarning ichki olamidagi mezonlar va aqidalarning manzaralarini ko‘rasiz.[footnoteref:1] [1: ikki qalb uchrashuvi(hikoyalar).-toshkent: “navro‘z” nashriyoti, 2019-y.192 bet.] davrining ilg‘or ijtimoiy maqsadini o‘zining estetik idealiga singdirgan san'atkor voqelikni o‘sha ideal nuqtayi nazaridan baholaydi. baski, u mavjud voqelikdagi o‘z idealiga — davrining ilg‘or maqsadiga muvofiq jihatlarni ma’qullaydi, unga nomuvofiqlarini qoralaydi. faqat shu holdagina uni mafkuraga xizmat qildi deyish mumkin bo‘ladi. aks holda, agar ijodkor mafkuraning ko‘r-ko‘rona targ‘ibotchisi bo‘lsa, …
2 / 8
k, bu huquqni esa ijodkor uchun ijtimoiy dardning chinakamiga shaxsiylanganligigina berishi mumkin. zero, buyuklarimiz guldek hayotini garovga qo‘yib, yurak qoni bilan yozgan vatan, erk, ozodlik kabi mavzularda engil-elpi, chinakamiga hissiy idrok qilinmagan o‘y-fikrlar, kechinmalarni yozish oq qog‘oz oldida ham, o‘quvchilar oldida ham gunohdan o‘zga emas. shuni ham unutmaslik kerakki, milliy mafkuraga xizmat qilish degani istiqlol, vatan va h. haqidagina yozish degani emas. chinakam san'atkor nima haqida yozishidan qat’i nazar, — u ma’naviy muammolarni badiiy tadqiq etadimi, o‘zining qalb qa’rlariga nigoh tashlaydimi, ishq-muhabbat haqida yozadimi... — o‘zi badiiy tasvir va tadqiq predmeti sifatida olgan narsani umuminsoniy qadriyatlar, ezgulik, insoniylik nuqtayi nazarlaridan yoritar va baholar ekan, u milliy mafkuramizning shakllanishiga, mustahkamlanishiga, jamiyat a’zolari shuuriga singishiga xizmat qilayotgan bo‘ladi. zero, yuqorida ta’kidlaganimizdek, jamiyatimizning mafkurasi umuminsoniy qadriyatlarga har jihatdan muvofiqdir.[footnoteref:2] [2: dilmurot quronov. adabiyotshunoslikka kirish. ] istiqlol yozuvchisi javlon jovliyev adabiyot olamiga o‘zinining qisqa va teran ma’noli hikoyalari bilan kirib keldi. songi yillarda chop …
3 / 8
saroy, dunyodagi barcha ertaklar tugaydigan manzil" gapi bolakay tilidan aytiladi. musofirlikda, mahalliy boyning qoʻlida ijarada turadigan yosh oilaning bagʻridagi norasida vatanni huddi shunday tassavvur qilar edi. oila quloqlashtirish deb atalmish necha ming yosh godak va ota-onalarni umriga zomin boʻlgan girdob atrofida beixtiyor jamlanib qolgan edi. asli buxorolik boʻlgan onasi doim oʻz yurtini qumsab, oʻsha yer haqida bollariga koʻzda yosh bila aytib berardi. yosh oilaning katta farzandi paxta tozalash sexida ishlab sill kassalihi ortirib qishdan chiqaydi. oʻsha davrda kechayotgan noilojliklar, odamlarni bir burda non uchun hamma ishga roziliklari hikoyadagi "otam tun-u kun ishlab qornimizni zoʻrgʻa toʻydiradigan taom olib kelardi. oyoqlari ogʻrib oqsab yurardi, qollari yorilib, irib ketganlari esimda" jumlasi bilan ochib bera olgan. vatan shinday joyki unda koʻz yosh, ochlik yoʻq yer. hamma narsa muhayyo yer. unda doim shodlik bor, gʼam qaygʻu yoʻq yer bu - vatan. vatan va uy tushunchalari bu hikoyada umumlashma bitta mano kasb etadi. ayni shu fikrlarni …
4 / 8
"onamning ortidan qora tuproqqa kirib ketmaslik edi". "otam onamning joylari jannatdan tilardi, biz oyisha bilan onamning joyi buxoro boʻlsin, deb duo qilardik" ayni shu nuqtada buxoro yosh ikki godak uchun jannatga tenglashadi. oʻz arang tushunib yetgan oʻlim deb atalmish soʻzni singlisiga tushuntira olmay qiynalgan ikki onasiz yetim tasviri, bollalarnig erta onadan qolishi, musofirlik azoblarining uygʻunlashuvi adibning kam soʻz ishlatib koʻproq maʼno ifodalashga harakat qilayotganini belgilab beradi. servavol singil "-onam buxorga ketgan boʻlsa qachon keladi, aka? -buxoroga borgan odam kelmaydi. u osmonlarda, bulutlar orasida, uylari oltindan, yegani asal, holva, kabob! - nimaga akam bilan akam bizni tashlab ketdi? buxoroda bizga joy yoʻqmi? u yerda nima bor oʻzi? - vatan bor! – -kim? -vatan! -kim u? -men uni bilmayman.... -boʻlmasa biz ham ketaylik buxoroga, ketaylik?!" kabi soʻzlari kitobxonga bir yuklaydi, u shunday yukki qahramonlar hayoti endi nima boʻladi? ularning ham taqdiri onasi va akasinikidek ayanchlimi? degan savollarnidir. yozuvchi asar voqeliklarini ochib berish …
5 / 8
u yerda uzoq vaqt ishlashning oxiri sil, sil esa meni akam va onamni oldigan olib ketishini bilar edim." mana shunday insonning insonligi hech kimga qizigʻi bolmagan "tarixning eng kir, eng qora" (a.qodiriy) davrlardan insonga yagona najot bu ilm ekanligi keyingi voqealarda ochiqlanadi. asarning qahramoni qolganlarning taqdiriga oʻzing taqdirini oʻxshashligini hohlamasdan taqdir bu yerga uloqtirgan jismini, ruhini ozod qiladigan yogan nojot bu ilm, undan boshqa mojiza ham uni ozod qila olmasligi kundek aniqlashadi. hamma atrofdagi bolalar zamon dindorlarining qarashlari bilan sugʻorilib ilmli boʻlishli gʻayridinlikka burishadi, asar qahramoni ingliz tilini oʻrganishga bel bogʻlar ekan oʻzi tengi zavod ishchilari gʻayridinning tilini oʻrganish dinsizlikni keltrib chiqaradi degan stereotype bilan yashar edi, til oʻrgabishdan koʻra sil boʻlib oʻlishni avzal koʻrishardi. ustoz, kitob va maktab boʻlmagan oʻqishga vaqt boʻlmagan non uchun tinmay ishlash kerak boʻlib turgan paytda "men ingliz tilini oʻlmaslik uchun oʻrgandim. bunday holda til oʻrganish oson kechadi, ustizning ham keragi yoq" degan jumla qahramon …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "javlon jovliyev ijodida vatan, millat, masalalari."

javlon jovliyev ijodida vatan, millat, masalalari. (buxoro, buxoro, buxoro…. hikoyasi misolida) islomov shohijahon tel:+998915166665 shoxjaxonislomov@gmail.com anontatsiya bu maqolada istiqlol yozuvchisi javlon jovliyevning tarixiy faklarga asoslangan hikoyasidagi vatan, millat tushunchalarini naqadar mukkammal ifodalanganligi bugungi kun mafkurasi o‘laroq taxlil qilildi. kalit so‘lar: paxta ishi, vatan, ilmzislik, yorqin kelajak, kir va qora kunlar. adib javlon jovliyev hikoyalari ko‘ngilga yaqin, tanish voqealar, odamlar hqida sunchkov ijodkorning o‘ziga xos nigohi bilan bitilgan. tabiiy, soda tilda yozilgan hikoyalarda vatan sog’inchi, “paxta ishi” kabi ulkan darlarning ruhiy-psixologik talqinlarini, dunyoqarashlari bir-biriga qarama-qarshi bo‘lgan insonlarning ichki olamidagi mezonlar ...

This file contains 8 pages in DOCX format (25.1 KB). To download "javlon jovliyev ijodida vatan, millat, masalalari.", click the Telegram button on the left.

Tags: javlon jovliyev ijodida vatan, … DOCX 8 pages Free download Telegram