sulfidli minerallar

PPTX 11 pages 9.7 MB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 9.7 MB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

prezentatsiya powerpoint o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi mirzo ulug'bek nomidagi o'zbekiston milliy universiteti geologiya va muxandislik geologiyasi fakulteti umumiy geologiya fanidan 3-laboratoriya mashg'uloti mavzu: sulfidli minerallar o'qituvchi: saxibov t.k. toshkent-2024 sulfidli minerallar sulfidlar sinfiga metallarning s-li birikmalari kiradi. aynan ular rangli minerallarning ma'dan hosil qiluvchisi hisoblanadi va ko'p hollarda o'zida oltin tutuvchi sifatida qaraladi. ular odatda zich, yaxlit, mayda va yirik kristalli massalarni hosil qiladi, tomirchalar, uyachalar yoki alohida kristallar shaklida uchrashi mumkin. odatda chizig'ining rangi qoramtir yoki qora, metalsimon yaltiroq, yuqori elektr o'tkazuvchanlikka ega. ko'pchilik sulfidlar gidrotermal genezisga ega. ba'zilari bevosita magmadan kristallinishi mumkin. ularning bir qismi ekzogen jarayonlar tufayli, masalan, ma'danli konlarning oksidlanish zonasida hamda cho'kindi yo'llar bilan vujudga keladi. sulfidlar meteoritlarda va oy tuprog'i namunasida ham topilgan. ularning miqdori er po'stida ko'p emas, tarkibining 0,15 % yaqinini tashkil etadi, xolos. eng keng tarqalgan sulfidlar (pirit-fes2), mis (xalkopirit-cufes2), qo'rg'oshin (galenit-pbs), rux (sfalerit-zns) minerallari va boshqalardir. …

2 / 11

langan fes2 shlifda ko'rinishi yaltiroqligi-yorqin metalsimon. shaffofligi-shaffofmas mineral. mexanik xossalari.sinishi-notekis, ba'zan chig'anoqsimon, agregatlarda donali. qattiqligi-6-6,5. zichligi-4,9 - 5,2 g/sm3. alohida xossalari-kub tomonlarida chiziqchalar mavjud, zarba ta'sirida uchqun chiqaradi va oltingugurt hidini taratadi. kelib chiqishi-asosan gidrotermal va magmatik . qo'llanilishi-asosan sulfat kislota ishlab chiqarishda ishlatiladi, bunda yo'l-yo'lakay mis, oltin va b. ajratib olinishi mumkin. piritning kubik kristallari 4 xalkopirit cufes2 (mis kolchedani). nomi yunoncha halkos-mis va pirit so'zlaridan kelib chiqqan. se, zn, te, ag, au va b. qo'shimchalari. misning eng keng tarqalgan minerali. kimyoviy tarkibi. su 34,57%, fe 30,54%, s 34,9%. uchrash shakli. donali yoki yashirin kristalli massa, tomirchalar va nuqtalar, kam hollarda loviyasimon ajratmalar va tetraedrik ko'rinishdagi kristallar shaklida uchraydi . optik xossalari. rangi-latunsimon-sariq, ba'zan yashilsimon tusli, to'q sariq, jigarsimon yoki kamalaksimon tovlanuvchi. chizig'ining rangi-yog'li yashilsimon - qora. yaltiroqligi-metalsimon, ba'zan xira - metalsimon. mexanik xossalari. ulanishi-mukammal emas. sinishi-notekis, ba'zan ilgaksimon. qatt, 3,5-4. zichligi-4,2 g/sm3. kelib chiqishi. magmatik, gidrotermal, skarnli va …

3 / 11

qattiqligi-3,5-4. zichligi-3,9- 4,1 g/sm3. kelib chiqishi. ko'p hollarda gidrotermal, ba'zan toshko'mirda xemogen-cho'kindi yo'l bilan hosil bo'ladi. qo'llanilishi-rux uchun muhim ma'dan hisoblanadi. bu ma'dandan yo'l-yo'lakay nodir va tarqoq elementlar ajratib olinishi mumkin. zns kristallarining agregatlari. auripigment-as2s3. nomi lotincha «aurum» oltin va «pigmentum» bo'yoq so'zlaridan kelib chiqqan.xim tarkibi. as 61%, s 39%. optik xossalari. rangi limonsimon-sariq, ba'zan qo'ng'ir tusli; fes2 ning mayda dispers qo'shimchalariga ega yashirin kristalli massalari to'q sariq. chizig'ining rangi-kristallarining rangidek, ammo undan yorqinroq. yaltiroqligi-turli yo'nalishlarda olmoslidan yarimmetalligacha o'zgaradi. mexanik xossalari. ulanishi-juda mukammal. qattiqligi 1-2. elektr tokini o'tkazmaydi. diagnostik belgilari. yorqin limonsimon sariq rangi, yumshoqligi, juda mukammal ulanishi va sinishida kuchli olmossimon yoki yarimmetalli yaltiroqligi bo'yicha oson aniqlanadi. kukunsimon massalarda tashqi ko'rinishi bo'yicha sof oltingugurt bilan adashtirish mumkin. hn03 va shox arog'ida suzib chiquvchi oltingugurt ajratib, eriydi. kon da qoldiqsiz oson eriydi. kelib chiqishi. nisbatan past t da hosil bo'luvchi gidrotermal konlarda realgar, antimonit, markazit, pirit hamda kvarts, kaltsit, gips …

4 / 11

imonim» - surma so'zidan kelib chiqqan. xim tarkibi. sb 71,4%, s 28,6%. uchrash shakli - rombik; romb-dipiramidalli. odatda vertikal chiziqchalarga ega bo'lgan prizmatik, ustunsimon, ignasimon . optik xossalari. rangi va chizig'ining rangi qo'rg'oshinsimon-kulrang. yaltiroqligi ulanish tekisliklarida kuchli metalsimon. ulanishi-mukammal. qattiqligi-2-2,5. mo'rt. zichligi-4,6. kelib chiqishi. asosan gidrotermal konlarda uchraydi. amaliy ahamiyati. aksariyat hollarda u antifriktsion xossalarga ega bo'lgan (podshipniklar uchun babbitlar) qotishmalar tayyorlashga sarf qilinadi. qo'rg'oshin va rux bilan qotishmasi «tipograf metali», qattiq sochma, nasoslar, kranlarning qismlari va b. tayyorlashda qo'llaniladi. surma birikmalar rezina (rezinani vulkanizatsiyalash maqsadida), to'qimachilik (gazlamalarga singdirish uchun) sanoatlarida, shisha i/ chiqarishda, meditsinada va boshqa sohalarda ham qo'llaniladi. sulfid minerallari e'tiboringiz uchun rahmat! image1.png image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image17.png image18.png

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sulfidli minerallar"

prezentatsiya powerpoint o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi mirzo ulug'bek nomidagi o'zbekiston milliy universiteti geologiya va muxandislik geologiyasi fakulteti umumiy geologiya fanidan 3-laboratoriya mashg'uloti mavzu: sulfidli minerallar o'qituvchi: saxibov t.k. toshkent-2024 sulfidli minerallar sulfidlar sinfiga metallarning s-li birikmalari kiradi. aynan ular rangli minerallarning ma'dan hosil qiluvchisi hisoblanadi va ko'p hollarda o'zida oltin tutuvchi sifatida qaraladi. ular odatda zich, yaxlit, mayda va yirik kristalli massalarni hosil qiladi, tomirchalar, uyachalar yoki alohida kristallar shaklida uchrashi mumkin. odatda chizig'ining rangi qoramtir yoki qora, metalsimon yaltiroq, yuqori elektr o'tkazuvchanlikka ega. ko'pchilik sulfidlar gidrotermal ge...

This file contains 11 pages in PPTX format (9.7 MB). To download "sulfidli minerallar", click the Telegram button on the left.

Tags: sulfidli minerallar PPTX 11 pages Free download Telegram