yozma manbalarni o’rganish va og’zaki ijodiyotshosaidova.s

PPTX 30 pages 11.4 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 11.4 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

name of presentation yozma manbalarni o’rganish va og’zaki ijodiyot shosaidov a.s asosiy masalalar yozma manbalarni o‘rganish.. xalq og‘zaki ijodiyoti, follor va etnografiya. xalq ertaklari, topishmoqlaridan namunalaridan etnologiyada foydalanish xalq dostonlari etnografik manba sifatida: “alpomish”, “go‘rg‘o‘li”, “kuntug‘mish” va h.k dostonlar. yozma manbalarni o‘rganish etnologiyaning eng muhim metodlaridan biri bo‘lib, uning qimmati o‘rganilayotgan xalq va uning madaniyati to‘g‘risida aniq va to‘laqonli ma’lumotlar berishi bilan ajralib turadi b. a. ahmedov “o‘zbekiston tarixi (o‘rta asrlar) manbalari”ni (yozma manbalarni) quyidagi uch turga bo‘lib o‘rganishni tavsiya qilgan ashyoviy manbalar, ya’ni arxeologik qazishlar natijasida topilgan ashyolar tarixiy, geo-kosmografik hamda biografik asarlar rasmiy hujjatlar o’rta asirlarga oid yozma manbalar odatda biror bir xalqning ijtimoiy-iqtisodiy xususiyatlarini o‘rganishda rasmiy hujjatlar, moliyaviy-hisobot daftarlari va yozishmalarning ahamiyati benihoyat kattadir. rasmiy hujjatlar ijtimoiy-siyosiy hayotni ma’lum yuridik shaklda bevosita va ko‘p hollarda aynan qayd etilganligi bilan ham qimmatlidir lekin ayni vaqtda ba’zan ularning orasida, ayniqsa, rasmiy yozishmalarda soxtalari ham uchrab turishini unutmaslik lozim shuning …

2 / 30

aridan biridir. uning yaratilishi xalkimizning ma’naviy-maishiy kiyofasi, ijtimoiy-siyosiy kurashlari, axlokiy-estetik karashlari, adolat va xakkoniyat, ozodlik va tenglik, kaxramonlik va vatanparvarlik xakidagi goyalari bilan chambarchas boglikdir rus bilinalari ukrain dumalari qozoq botirlar jiri qirg’iz «manas» qirq qiz maxabxarata doston» suzi qissa, hikoya, sarguzasht, shonu shuxrat, ta’rif va maqtov ma’nolarida ishlatiladi. baxshilar atoqli olim xodi zarifovning yozishicha baxshi mug’ilcha va buriyatcha baxsha suzlaridan olingan bulib, ustod ma’rifatchi degan ma’nolarini beradi xalq orasida baxshi so’zi ikki ma’noda qo’llangan ba’zi joylarda doston kuylovchi ayrim joylarda afsungarlik, folbinlik, shamanlik kiluvchi shaxsga nisbatan ishlatilgan. kupchilik yerlarda esa ikkinchi vazifani bajaruvchi shaxs qushnoch, duoxon, kinnachi, kasal bokuvchi kabi turli tuman suzlar bilan ifodalangan. masalan, turkmanlarda doston kuylovchi shaxs qozoq va qirg’izlarda afsungar, folbinlarga nisbatan baxshi termini ishlatilgan. uzbekistonda esa, baxshi asosan bir ma’noda xalk dostonchisi, professional san’atkorga nisbatan keng qo’llaniladik uzbekistonning ayrim yerlarida xalq dostonchisini baxshi so’zidan boshqa yana turlicha nomlarda yuritiladi. surxondaryo, qashqadaryo yuzboshi janubiy tojikiston …

3 / 30

lardir. yakka xalfalar doston va kushiklarni sozsiz ijro etadilar ular dostonlarni yoddan yoki qo’lyozma va kitobdan yqkimli oxangda o’qish, «yor-yor», «kelin salom», «muborak» kabi tuy kushiklarini ijro etish bilan shuxrat qozongan. xorazm xalfalari ko’prok «oshiq g’arib va shoxsanam», «oshik oydin», «qissai zebo», «bozirgon» kabi dostonlarni va maxtumquli she’rlarini, turli marosim qushiklarini va uzlari yaratgan kushiklarniijro etadilar. dostonlar klassifikatsiyasi v.m. jirmunskiy va x.t.zarifov, keyinchalik m saidov tomonidan klassifikatsiya qilindi. uzbek xalq dostonlari qaxramonlik jangnoma tarixiy romantik kitobiy “oysuluv” dostoni shayboniyxon namoz», «jizzax qo’zgoloni»,»mardikor tarixiy-qaxramonlik tarixiy-fantastik avtobeografik tarixiy-aniq yoki yangi dostonlar dostonchilik maktablari bulung’ur qo’rg’on sherobod janubiy tojikiston xorazm shaxrisabz kamay 28 xalq baxshisidan 33 marta yozib olingan «alpomish» dostoni uzbek xalki orasida ikki versiya va ko’plab variantlarda juda keng tarqalgan fozil yo’ldosh o’g’li pulkan shoir berdi baxshi. berdi sodik o’g’li abdulla nurali o’g’li o’zbek, tojik, qozoq, qoraqalpoq va tatarlarda turkmanlarda ozarbayjon, gruzin, turk go’rug’li kurugli gurugli, kuugli, karugli xorazmda va o’zbeklar …

4 / 30

sandiq» ikkinchi guruhga «malikai xusnobod», «uch og’ayni botirlar», «uch yolg’onda qirq yolg’on» laylak, ayik, ilon, sigir tulki va bo’ri, otni totem sanash o’rta osiyo xalklari jumladan, uzbeklar orasida keng tarqalgan. «cho’loq buri», «mexrigiyo», «oltin tarvuz», «nodon bola», «podachining qizi», «ko’k qo’chqor», «ayiq polvon», «ilon pari», «ilon og’a», «bo’ri qiz» qaxramonlik haqidagi ertaklar paxlovon rustam qilich botir bektemir botir o‘gaylik va kamsitilgan kishilar xaqidagi ertaklar yoriltosh aqlli qiz guli qax-qax zumrad va qimmat ertaklardagi yalmog’iz timsoli mifologik timsoldir. uning kelib chiqishi ayollar saltanati bilan bog’liq u eng avval muqaddas momo ta’sirida tashkil topgan.. sexrli ertaklardagi salbiy timsollardan yana biri ajdardir. ajdar ertaklarda ta’riflanishicha, katta gavdali ilon, og’zidan olov, tutun chiqaradigan maxluq. sexrli ertaklardagi yana bir timsol afsonaviy qushlardan biri semurg‘dir. semurg‘ uzbek mifologiyasi va ertaklarida qaxramonning mexribon dusti, ximoyachisi, safardagi xamroxi, xaloskor qush timsoli hayotiy-maishiy ertaklar «uch og‘aini botirlar» «toxir va zuxra» «xurshidoy» «ayoz», «zolim podsho» adabiyotlar its r.f. vvedeniya v …

5 / 30

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yozma manbalarni o’rganish va og’zaki ijodiyotshosaidova.s"

name of presentation yozma manbalarni o’rganish va og’zaki ijodiyot shosaidov a.s asosiy masalalar yozma manbalarni o‘rganish.. xalq og‘zaki ijodiyoti, follor va etnografiya. xalq ertaklari, topishmoqlaridan namunalaridan etnologiyada foydalanish xalq dostonlari etnografik manba sifatida: “alpomish”, “go‘rg‘o‘li”, “kuntug‘mish” va h.k dostonlar. yozma manbalarni o‘rganish etnologiyaning eng muhim metodlaridan biri bo‘lib, uning qimmati o‘rganilayotgan xalq va uning madaniyati to‘g‘risida aniq va to‘laqonli ma’lumotlar berishi bilan ajralib turadi b. a. ahmedov “o‘zbekiston tarixi (o‘rta asrlar) manbalari”ni (yozma manbalarni) quyidagi uch turga bo‘lib o‘rganishni tavsiya qilgan ashyoviy manbalar, ya’ni arxeologik qazishlar natijasida topilgan ashyolar tarixiy, geo-kosmografik hamda biograf...

This file contains 30 pages in PPTX format (11.4 MB). To download "yozma manbalarni o’rganish va og’zaki ijodiyotshosaidova.s", click the Telegram button on the left.

Tags: yozma manbalarni o’rganish va o… PPTX 30 pages Free download Telegram