ishdagi tanaffuslar tushunchasi

PPTX 16 стр. 1,9 МБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,9 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

ishdagi tanaffuslar tushunchasi. ishdagi tanaffuslar tushunchasi. l/o/g/o reja kirish 1. ishdagi tanaffuslar tushunchasi 2. ishdagi tanaffuslarning turlari 3. tanaffuslarning mehnat unumdorligi va xodim salomatligiga ta’siri 4. tanaffuslarni tashkil etish va boshqarish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish ish kuni davomida qisqa vaqtga mehnat jarayonidan uzilish, ya’ni ish joyini tark etmasdan yoki oddiygina o‘rnidan turib, dam olishga aytiladigan “tanaffus” bugungi kunda har qanday zamonaviy korxona va tashkilotning ajralmas qismiga aylangan. bu nafaqat qonuniy talab, balki xodimning jismoniy va ruhiy salomatligini saqlash, unumdorligini oshirish hamda uzoq muddatli charchoqning oldini olish uchun eng samarali vositalardan biridir.odam organizmi tabiatan doimiy ravishda bir xil holatda yoki bir xil harakatni takrorlab ishlay olmaydi. bir necha soat davomida kompyuter oldida o‘tirish, og‘ir jismoniy mehnat qilish yoki diqqatni talab qiladigan aqliy ish bilan shug‘ullanish mushaklarda qotish, ko‘z charchashi, bel og‘rig‘i, bosh aylanishi va stressni keltirib chiqaradi. ana shu paytda qisqa, ammo muntazam tanaffus qon aylanishini yaxshilaydi, miya faoliyatini jonlantiradi, diqqatni …

2 / 16

ni muhofaza qilish, charchoqni kamaytirish 30 daqiqalik ovqatlanish tanaffusi mk tegishli moddalar ovqatlanish tanaffusi har kuni belgilangan muddatda beriladi, ba’zi hollarda ish vaqtiga kiritilmaydi 30–60 daqiqa ichki mehnat tartibi qisqa muddatli dam olish tanaffuslari xodimning jismoniy yuklama yoki aniq texnologik jarayonlarga ko‘ra oladigan tanaffuslari tikuvchilar, operatorlar uchun 5–10 daqiqalik tanaffuslar mq moddalari maxsus tanaffuslar sog‘liqni muhofaza qilish yoki xavfsizlik talablariga ko‘ra beriladi shovqinli joyda ishlovchilar uchun qo‘shimcha tanaffuslar mehnat muhofazasi qoidalari sovuq yoki issiqda ishlaydiganlar tanaffusi ekstremal haroratlarda mehnat qiluvchilarga qo‘shimcha tanaffus sovuq ombor, issiq sex ishchilari mehnat gigiyenasi talablari ayollar uchun tanaffus oziqlantirish yoki homiladorlik bilan bog‘liq ehtiyojlar uchun beriladigan tanaffus bola emizish tanaffusi mk moddalari voyaga yetmaganlar tanaffusi yengil mehnat qilayotgan o‘smirlarga beriladigan qo‘shimcha dam vaqti 16 yoshgacha bo‘lganlar uchun ko‘proq tanaffus mk tanaffusning ish vaqtiga qo‘shilishi ayrim tanaffuslar ish vaqtiga kiritiladi, ayrimlari esa kiritilmaydi texnologik tanaffus ish vaqtiga kiradi mk tanaffusning ahamiyati xodimning salomatligini saqlash va mehnat …

3 / 16

angan hollar bundan mustasno). bu xodimning ish haqidan ushlab qolinmasligini va umumiy ish vaqtiga kiritilmasligini anglatadi. masalan, agar ish kuni 8 soat bo‘lsa va unda 1 soat tanaffus berilsa, xodim faqat 7 soatni ishlagani uchun haq oladi. mehnat jarayonida tanaffuslarning huquqiy asoslari o‘zbekiston respublikasida tanaffuslarni tartibga soluvchi asosiy normativ hujjat – mehnat kodeksining 115-118-moddalari hisoblanadi. ushbu moddalarga ko‘ra, kunlik ish vaqti 8 soatdan oshgan taqdirda kamida 30 daqiqa, 8 soatgacha bo‘lgan ish kuni uchun esa kamida 30 daqiqadan kam bo‘lmagan tanaffus berilishi shart. bu tanaffus ish vaqtiga kiritilmaydi va ish haqiga ta’sir qilmaydi.bundan tashqari, mehnat kodeksining 116-moddasida ayollar va 18 yoshga to‘lmagan o‘smirlar uchun qo‘shimcha imtiyozlar belgilangan. masalan, homilador ayollar va 3 yoshgacha bolasi bor ayollar uchun tanaffus vaqti uzaytirilishi yoki ularning ish vaqti qisqartirilgan holda to‘liq ish haqi to‘lanishi mumkin. shu bilan birga, og‘ir va zararli mehnat sharoitlarida ishlaydigan xodimlar uchun maxsus tanaffuslar vazirlar mahkamasining alohida qarorlari bilan belgilanadi.ish …

4 / 16

tanaffuslar. masalan, issiq sexlarda haroratni pasaytirish uchun, kompyuterda ishlaganda ko‘z charchoqlarini oldini olish uchun beriladi. bunday tanaffuslar ish vaqtiga kiritiladi va ish haqi to‘liq saqlanadi.fiziologik tanaffuslar – qisqa muddatli (5-15 daqiqa), lekin tez-tez beriladigan dam olishlar. ular ayniqsa uzluksiz ishlaydigan konveyer, haydovchi, dispetcher kabi kasblarda muhim. bu tanaffuslar ham ish vaqtiga kiritiladi.shaxsiy ehtiyojlar uchun tanaffuslar – qonunda alohida tartibga solinmagan, ish jarayonidagi kichik tanaffuslar ish jarayonidagi kichik tanaffuslar (mikropauzalar) odatda 5–10 daqiqadan oshmaydigan qisqa dam olish vaqtlaridir. ular mehnat kodeksining 116-moddasida “ish kunidagi tanaffuslar” sifatida tartibga solinadi va ish beruvchi tomonidan ichki mehnat tartibi qoidalari orqali belgilanadi. bu tanaffuslar xodimning fiziologik ehtiyojlarini qondirish (masalan, hojatxonaga borish, suv ichish), shuningdek, diqqatni tiklash va charchoqni kamaytirish uchun beriladi.kichik tanaffuslarni samarali tashkil etish ish unumdorligiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi. ilmiy tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, har 50–60 daqiqada 5–7 daqiqalik qisqa tanaffus miya faoliyatini 15–20 % ga oshirishi mumkin. ayniqsa, kompyuter oldida doimiy ishlaydigan xodimlar uchun …

5 / 16

shi kerak, agar bunday imkoniyat bo‘lmasa, xodim ish joyida ovqatlanish huquqiga ega. suv, choy-kofe kabi ichimliklar uchun alohida joy ham tashkil etilishi lozim.alohida holatlarda (masalan, uzluksiz ishlab chiqarish korxonalari) ovqatlanish tanaffusi ish joyida berilishi va bu vaqt ish vaqtiga kiritilib, unga haq to‘lanishi mumkin. bunday holat kollektiv shartnomada yoki ichki tartib-qoidalarda ko‘rsatiladi. masalan, konchilik, metallurgiya va neft-gaz sanoatida ishchilar yer ostida yoki yuqori harorat sharoitida ovqatlansa, tanaffus ish vaqtiga kiritiladi. tanaffuslarning mehnat unumdorligi va xodim salomatligiga ta’siri inson organizmi uzoq muddatli jismoniy yoki aqliy yuklama ostida bo‘lganda tabiiy ravishda charchay boshlaydi. bu charchoq nafaqat mushaklarda, balki markaziy asab tizimida, qon aylanish tizimida va ichki sekretsiya bezlarida ham ro‘y beradi. fiziologik jihatdan ish jarayonida energiya resurslari – birinchi navbatda glikogen zaxiralari va adenozintrifosfat (atf) sarfi ortadi, laktat kislota to‘planadi, qon tarkibidagi kortizol darajasi ko‘tariladi. agar bu jarayon uzluksiz davom etsa, organizm tiklanishga ulgurmaydi va natijada ish qobiliyati pasayadi, xato ehtimoli ortadi, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ishdagi tanaffuslar tushunchasi"

ishdagi tanaffuslar tushunchasi. ishdagi tanaffuslar tushunchasi. l/o/g/o reja kirish 1. ishdagi tanaffuslar tushunchasi 2. ishdagi tanaffuslarning turlari 3. tanaffuslarning mehnat unumdorligi va xodim salomatligiga ta’siri 4. tanaffuslarni tashkil etish va boshqarish xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish ish kuni davomida qisqa vaqtga mehnat jarayonidan uzilish, ya’ni ish joyini tark etmasdan yoki oddiygina o‘rnidan turib, dam olishga aytiladigan “tanaffus” bugungi kunda har qanday zamonaviy korxona va tashkilotning ajralmas qismiga aylangan. bu nafaqat qonuniy talab, balki xodimning jismoniy va ruhiy salomatligini saqlash, unumdorligini oshirish hamda uzoq muddatli charchoqning oldini olish uchun eng samarali vositalardan biridir.odam organizmi tabiatan doimiy ravishda bir xil holatda...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPTX (1,9 МБ). Чтобы скачать "ishdagi tanaffuslar tushunchasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ishdagi tanaffuslar tushunchasi PPTX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram