immunitetning xozirgi zamon ta'rifi.immun sistemaning markaziy va periferik organlari.

PPT 64 стр. 20,4 МБ Бесплатная загрузка

64 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 20,4 МБ

Тип файла PPT

Страницы 64

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 64

lektsiya №11 fan : mikrobiologiya, immunologiya va virusologiya. o‘zbekiston respublikasi sog‘liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti tibbiyot fakulteti fundamental tibbiyot kafedrasi ma`ruza mavzu :immunitetning xozirgi zamon ta'rifi.immun sistemaning markaziy va periferik organlari. immunitet turlari. antigen va antitelalar. serologik reaksiyalar fan o`qituvchisi: aslonov javlon farmonovich reja: immunitetning xozirgi zamon ta'rifi immunitet turlari immun sistemaning markaziy va periferik organlari antigen va antitelalar. serologik reaksiyalar immunitet immunologiya fani immunitet haqidagi fan bo‘lib – organizmning ichki muhiti tarkibini (gomeostaz) doimo bir xilda saqlanishini ta'minlovchi biologik xususiyat bo‘lib, organizmning genetik begona hujayra va yuqumli kasallik toksinlariga qarshi himoyalanish xususiyatlariga aytiladi. immunitetning ko‘rinishi ko‘p qirrali bo‘lib, uning asosiy vazifasi o‘zinikidan begonani ajratish hisoblanadi. immunitet-lotincha so‘z bo‘lib “immunities”- biror narsadan xalos bo‘lishni anglatadi. immunologiya- zamonaviy tibbiyotning taraqqiyotini belgilaydigan fanlardan biri. shakllanganiga 200 yilcha bo'ldi, lekin bu boradagi muhim kashfiyotlar oxirgi 40-60 yil ichida qilindi. shu qisqa vaqt ichida immun tartibning ko'pgina vazifalari aniqlandi, klassik immunitet tushunchasi tor …

2 / 64

sh davrlarini qisqartirgan xolda quyonni qayta-qayta emlash yo`li bilan tayyorlaydi. shunday vaksinani itlarga yuborilganda yaxshi natija berdi. paster quturgan it tishlagan bolaga shu vaksinani yuborishga qaror qiladi va uni o`limdan saqlab qoladi. quturgan bo`ri tishlagan rus dexqonining parijga kelishi va uning emlanishi keyingi yutuqlaridan biri hisoblanadi. 1883-yili rus olimi mechnikov birinchi bo'lib qon va to'qimalarda organizmni tozalab fagositoz qiluvchi hujayralar borligini aniqlab, hujayraviy immunitet nazariyasiga asos solgani uchun 1908-yili, gumoral immunitet nazariyasini yaratgan olim p.erlix bilan birga nobel mukofotiga sazovor bo‘lgan. immunitet turlari nospesifik (nomaxsus) spetsifik (maxsus) tug‘ma immunitet hayot davomida (orttirilgan immunitet) immunitet turlari orttirilgan immunitet sun’iy orttirilgan tabiiy orttirilgan aktiv inf.dan keyin passiv ona suti orqali aktiv vaktsi natsiya orqali passiv zardob dan so’ng antimikrob steril nosteril antitoksik maxsus tug’ma turga xos genotipda saqlanadi sun`iy sharoitda hosil qilinmaydi orttirilgan individual spetsifik (maxsus) sun’iy sharoitda hosil qiladi doimiy emas-yo’qolishi mumkin at va sezgirligi oshgan limfositlar hosil bo’ladi immunitetning umumiy …

3 / 64

1)tabiiy faol — yuqumli kasallikdan sog'ayganidan so'ng yuzaga keladigan immunitet; 2) tabiiy sust immunitet — onadan bolaga yo'ldosh va sut orqali o'tadigan xillariga bo'linadi. sun’iy immunitet ham o ‘z navbatida ikki ;xil bo'iadi: 1) sun’iy faol immunitet - vaksinalar bilanemlanganda; 2)sun’i y sust, ya’ni — zardob, qon, immunoglobulin va plazmalar yuborilgandan so'ng hosil bo'ladigan immunitet. nomaxsus himoya faktorlari bunga 4 ta faktor kiradi: 1. hujayraviy 2. gumoral 3. to‘qimali 4. funktsional hujayraviy himoya faktori fagotsitoz bu har-xil begona tashqaridan tushgan bo‘lakchalarni organizmning maxsus hujayralari bilan qamrab olib, keyinchalik hujayra ichidagi fermentlar yordamida ularni hazm qilib yuborish jarayoniga aytiladi. fagotsitoz qilishda asosan 2 hujayra populyatsiyasi qatnashadi: - qondagi granulotsitlar (neytrofillar, eozinofillar, mikrofagotsitlar) va monotsitlar - to’qima makrofaglari immun sistema hujayralari fagositoz fagositoz bir hujayrali va ko'p hujayrali sodda hayvonlarga xos bo'lib, ularda oziqlanish, yuqori tuzilgan hayvonlarda esa himoya vazifasini bajarishi tasdiqlangan. fagositozning quyidagi ketma-ket bosqichlari tafovut qilinadi 1 . xemotaksis 2 …

4 / 64

an monokinlarni ishlab chiqaradi gumoral nomaxsus himoya faktorlari 1. normal antitela; 2. komplement; 3. lizotsim (peptidopolisaxaridlarni buzadi); 4. properdin (yuqori molekulali oqsil-polisaxaridlar bilan birikadi); 5. beta-lizin (spora hosil qiluvchi mikroblarga aktivligi kuchli); 6. leykin (gr+bakteriyalarni inaktivatsiya qilishadi); 7. interferon (leykotsitlar va b. sintez qilishadi); 8. virus ingibitorlari; to‘qimali nomaxsus himoya faktorlari teri va shilliq qavatning bar'erlik funktsiyasi. teri- kislotali reaktsiyasi,temperatura namligi, terining butunligi, normal mikroflorasi shilliq qavat- oshqozon, ichak, ko‘z, burun, og‘iz bo‘shlig‘i shilliq qavatidagi lizotsim va sekretor immunoglobulin a. funktsional himoya faktorlari bunga makroorganizmning mikroorganizmga nisbatan reaktsiyasida shilliq qavatlardan ajralib chiqayotgan suyuqliklar hisoblanadi. masalan: - yo‘talish - aksirish - qusish - siydikning ajralishi immun reaktivlik bu organizmning antigenga nisbatan yukori maxsuslikka ega bo`lgan reaksiyasi tushiniladi. xozirgi vaqtda immunologik reaktivlikka 5 ta maxsus reaksiya formalari kiradi: 1. antitelaning ishlab chiqilishi; 2. yuqori sezuvchanlikning darhol yuzaga chiqadigan tipi; 3. yuqori sezuvchanlikning asta-sekin yuzaga chiqadigan tipi; 4. immunologik xotira; 5. immun tolerantlik. …

5 / 64

i adreno kortiko trop gormon (aktg) ajrata boshlaydi. bu esa, o'z navbatida buyrak usti bezi faoliyatini oshirib, ko'p miqdorda yalligianishga qarshi kortizol gormoni ajralishiga olib keladi. bu gormon biriktiruvchi to'qimaning reaktivliginioshirib, organizmni himoya qiluvchi yallig'lanish reaksiyasini kamaytiradi. * ayrim hujayralarda a-reaktivlik holati ham mavjud. buning ta ’sirida murakkab va turli xil o'zgarishlar sodir bo'lib, natijada organizmning qon aylanish, nafas olish, issiqlik almashinuvi va boshqa faoliyatlari o'zgarmaydi. areaktivlikning sabablaridan biri hujayra yuzasida patogen mikroblar bilan birikadigan retseptorlar yo'qligidir. organizmning himoyalanishida bakteriyalar interferensiyasi (lot.interorasida, ferens-tashuvchi, o'tkazuvchi) ham muhim ahamiyat kasb etadi. masalan, hayvonlarga brutsellalar yuqtirilganda, ularda kuydirgi kasalligi qo'zg'atuvchisiga nisbatan chidamlilik paydo bo'iadi. (tulyaremiya, sil chinchechak) interferonlar (if). odam organizmini viruslardan, asosan, interferondet» nomlangan oqsil tabiatli moddalar himoya qiladi. bu oqsillar 1957-yili l.ayzeks va i.lindenmanlar tomonidan kashf etilgan. interferon limfotsit, makrofag, limfa tugunlarining hujayralarida sintez qilinadi va turga xos bo'ladi, ya’ni odamlarda sintez qilingan interferon faqat odamlarni, hayvonlarda sintez qilingani faqat hayvonlarni …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 64 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "immunitetning xozirgi zamon ta'rifi.immun sistemaning markaziy va periferik organlari."

lektsiya №11 fan : mikrobiologiya, immunologiya va virusologiya. o‘zbekiston respublikasi sog‘liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti tibbiyot fakulteti fundamental tibbiyot kafedrasi ma`ruza mavzu :immunitetning xozirgi zamon ta'rifi.immun sistemaning markaziy va periferik organlari. immunitet turlari. antigen va antitelalar. serologik reaksiyalar fan o`qituvchisi: aslonov javlon farmonovich reja: immunitetning xozirgi zamon ta'rifi immunitet turlari immun sistemaning markaziy va periferik organlari antigen va antitelalar. serologik reaksiyalar immunitet immunologiya fani immunitet haqidagi fan bo‘lib – organizmning ichki muhiti tarkibini (gomeostaz) doimo bir xilda saqlanishini ta'minlovchi biologik xususiyat bo‘lib, organizmning genetik begona hujayra va yuqumli kasallik toks...

Этот файл содержит 64 стр. в формате PPT (20,4 МБ). Чтобы скачать "immunitetning xozirgi zamon ta'rifi.immun sistemaning markaziy va periferik organlari.", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: immunitetning xozirgi zamon ta'… PPT 64 стр. Бесплатная загрузка Telegram