sulfanilamidlar,

PPTX 29 pages 295.8 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 295.8 KB

File type PPTX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

slayd 1 sulfanilamidlar sulfanilamid moddalar sulfadimezin etazol urosulfan sulfapiridazin sul'famonometoksin sulfadimetoksin ftalazol sulfatsil natriy baktrim moddalar sintez yo'li bilan olinadi, kimyoviy jihatdan sulfanil kislota amidining unumlaridan. birinchi eng oddiy sulfanilamid streptotsid bo'lib, uning mikroorganizmlarga qarshi xususiyatini 1935- yilda t. domagk ochgan, hozirgi kuvda ularning soni ancha ko'paygan, amaliyotda 20 dan ortaq moddalar qo'llanadi. yangi sulfanilamidlar olish uchun kimyoviy formulada birinchi azotdagi vodorodni kerak bo'lgan boshqa radikallarga almashtiriladi, turtinchi azotga tegilmaydi. sulfanilamidlarning mikroorganizmlarga qarshi ta'siri ularning paraaminobenzoy kislota (pabk) bilan qarama-qarshiligiga bog'liq. pabk mikroorganizmlarning o'sishi va ko'payishi uchun zarur modda, pabk foli kislotaning hosil bo'lishida uning folein kislotaga aylanishida qatnashadi. folein kislota purin va pirimidin asoslari, nuklein kislotalar, oqsillar, ya'ni mikroorganizmlarning o'sishiga, ko'payishiga zarur bo'lgan moddalarni hosil qiladi. sulfanilamidlar kimyoviy jihatdan pabkga o'xshagan bo'lgani uchun u bilan raqobatda bo'ladi. moddalar yuborilganda mikroorganizm xujayralari ularni paraaminobenzoy kislotaning o'rniga tortib egallab oladi. shu tufayli mikroorganizmlarda moddalar almashinuvi izdan chiqadi — foliy kislotaning hosil …

2 / 29

h yotgan xamda tashqaridan bo'lmay paraminobenzoy kislotaning o'zi hosil qiladigan mikroorganizmlarga ta'sir ko'rsatmaydi. yiring bo'lgan joyda sulfanilamidlar ta'siri kamayib ketadi, chunki bu erda paraaminobenzoy, foli kislotalarning miqdori oshadi, raqobatda sulfanilamidlar ularning o'rnini ololmaydi va ustun bo'lolmaydi. sulfanilamidlar yallig'lanishga ham qarshi ta'sir etadi, ayniqsa mahalliy qo'llanganda. sulfanilamidlar ko'llanishiga qarab 3 guruxga bo'linadi: me'da-ichakdan yaxshi so'riladigan, ya'ni rezorbtiv ta'sirga ega moddalar. ichak oralig'ida ta'sir etuvchi, ya'ni me'da-ichakdan so'rilishi kiyin moddalar. maxalliy ta'sir etuvchi moddalar. me'da-ichakdan yaxshi so'riladigan moddalar: sul'fadimezin, sulfazin, etazol, urosulfan, norsulfazol, sulfapiridazin, sulfamonometoksin, sulfadimetoksin. ular ichakdan qonga yaxshi so'riladi, qonda albuminlar bilan bog'lanib, to'qimalarga tarqaladi. gematoentsefalik, yo'ldosh to'siqlaridan yaxshi o'tadi, seroz bo'shliklarda to'ppanadi. gematoeitsefalik to'siqdan sulfapiridazin va sulfadimezin boshqalarga nisbatan yaxshi o'tadi, sulfadimetoksin va norsulfazol bu to'siqdan deyardi o'tmaydi. sulfanilamidlar metabolizmi sulfanilamidlar jigarda biotransformatsiyaga uchraydi — atsetillanadi. atsetillangan sulfanilamidlar mikroorganizmlarga qarshi xususiyatini yo'qotadi, ularning neytral va kislotalik muhitda eruvchanligi kamayib, kristalluriya ro'y beradi, siydik yo'llarida cho'kib qolishi mumkin. atsetillanish tezligi …

3 / 29

siri 30—40 daqiqadan keyin boshlanib, qonda 2—3 soat ichida yuqori miqdorda bo'ladi, 8—20 soatlardan keyin 50% kamayadi bakteriostatik ta'sirni tutib turish uchun moddalar har 4—6 soatda ko'llanadi. sulfazin sulfapiridazin, sulfamonometoksin, sulfadimetoksin ularning ta'siri 1 —1,5 soatlardan keyin boshlanadi, qonda 3—6 soatdan keyin yuqori miqdorda bo'ladi, 24—48 soatlardan keyin ta'siri 50% kamayadi. dori moddalar plazma oksillari bilan bog'lanishi, % atsetillanish, % siydik bilan yarim chiqish davri (soat) qonda siydikda qisqa ta'sirlari streptotsid 12-14 20-30 25-50 9 etazol 95 5-10 5-15. 5-10 norsulfazol 55 20 25 3,5 sul'fatsil 15-22 10 30 6-8 sul'fadimezin 80-85 15-50 40-80 7 o'rtacha ta'sirlari: sul'fazin 17-56 15-15 15-46 17 uzoq tasirli: natriy sul'fapiridazin 73-90 2-25 20-75 35 sulfamonometoksin 65-92 5 50 30 sulfadimetoksin 90-99 6-15 10-30 41 sul'falen 33-47 0 45-17 65 ichak oralig'ida ta'sir etuvchi sulfanilamidlar ftalazol, sulgin moddalar ichaqdan qonga yaxshi so'rilmaydi, shuning uchun ichak oralig'ida yuqori miqdorda bo'ladi, ichakda joylashgan mikroorganizmlarga bevosita qarshi tasir …

4 / 29

sezuvchanlik) dispepsiya kristalluriya qon yaratish tizimi buzilishlari(anemiya, leykopeniya,trombotsitopeniya) disbaktrioz sulfanilamidlarning mikroorganizmlarga, yallig'lanishga qarshi xususiyatlarini oshirish uchun ular boshqa moddalar bilan qo'shilgan holda chiqariladi:salazosulfapiridazin, salazosulfadimetoksin, baktrim (biseptol), sulfaton. moddalar mikroorganizmlarga qarshi kuchli ta'sir etadi va ta'sir doirasi keng. masalan, bolalar va kattalarda ko'p ko'llanadigan baktrim ikkita moddadan — sulfanilamid sulfametoksazol hamda trimetoprimdan, ya'ni ikkita bakteriostatik xususiyatga ega moddalardan iborat bo'lib, bakteritsid ta'sir ko'rsatadi. qarshi ko'rsatmalar: 1) xomilador ayollar 2) yosh bolalar 3) qon yaratish sistemasi kasalliklarida 4) siydik yo'li kasalliklarida bolalardagi xususiyati yangi tugilgan chaqaloklarda buyraklarning filtratsiya xususiyati yaxshi rivojlanmagani uchun sulfanilamidlar ular organizmida 2—3 barobar ko'proq tutilib qoladi. buyrak kasalliklarida sulfanilamidlarning eliminatsiyasi kamayadi, takror-takror yuborilganda organizmda to'planishi mumkin. sulfanipamidlar antibiotiklarga nisbatan kam zaharli, ular tartib bilan yuborilsa, nojo'ya ta'sirlar kam uchraydi, shuning uchun bu moddalar bolalar amaliyotida keng ko'llanadi. mexanizm deystviya: ugnetenie tip deystviya: bakteriostaticheskiy bakteritsidniy (pri kombinatsii sulfanilamidov s trimetoprimom) sulfanilamidi biseptol trimetoprim para-aminobenzoynaya kislota sintez purinov dnk rnk …

5 / 29

inolon unumlari kiradi, moddalar asosan me'da-ichak va siydik yullarining yuqumli kasalliklarida qo'llanadi. nitrofuran unumlari — furatsilin, furazolidon, furadonin, furagin. nitrofuranlar grammusbat, grammanfiy mikroorganizmlarga, yirik viruslar, trixomonadalar, lyambliyalarga qarshi ta'sir ko'rsatadi, mikroorganizmlarning nuklein kislotalarini bog'lab,ularning tuzilishini o'zgartiradi,membranalarning oqsillariga kerakli fermentlarning faolligini kamaytiradi, shu tufayli miqdoriga, kontsentratsiyasiga qarab bakteriostatik va bakteritsid ta'sir ko'rsatadi. furatsilin asosan mahalliy mikroorganizmlarga qarshi yiringli yaralarni, jarohatlarni davolash va oldini olish uchun ko'llanadi, bakterial dizenteriyani davolashda ichishga buyurish mumkin. furazolidonga, ayniqsa grammanfiy, trixomonadalar, lyambliyalar, dizenteriya, qorin tifi, paratifni paydo qiluvchi mikroorganizmlar sezuvchan bo'ladi, ular keltirib chiqaradigan kasalliklarni: dizenteriya, qorin tifi, paratif, salmonellyoz, lyamblioz, trixomonodozlarni davolash uchun ko'llanadi, og'iz orqali yuboriladi, ichakdan qonga so'riladi va boshqa a'zolarga o'tadi, safro, siydik orqali organizmdan chiqib ketadi, moddalar siydik, safro yo'llari infektsiyasida keng qo'llanadi. apzon nomi bilan furazolidon o'zbekistondagi surxan-adjanta-farma limited kompaniyasi tomonidan chaqirilmokda va keng qo'llanilmokda. furadonin siydik yo'llari jarohatlanganda — pielit, pielonefrit, tsistit, uretritlarda keng ko'llanadi, chunki bu modda asosan …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sulfanilamidlar,"

slayd 1 sulfanilamidlar sulfanilamid moddalar sulfadimezin etazol urosulfan sulfapiridazin sul'famonometoksin sulfadimetoksin ftalazol sulfatsil natriy baktrim moddalar sintez yo'li bilan olinadi, kimyoviy jihatdan sulfanil kislota amidining unumlaridan. birinchi eng oddiy sulfanilamid streptotsid bo'lib, uning mikroorganizmlarga qarshi xususiyatini 1935- yilda t. domagk ochgan, hozirgi kuvda ularning soni ancha ko'paygan, amaliyotda 20 dan ortaq moddalar qo'llanadi. yangi sulfanilamidlar olish uchun kimyoviy formulada birinchi azotdagi vodorodni kerak bo'lgan boshqa radikallarga almashtiriladi, turtinchi azotga tegilmaydi. sulfanilamidlarning mikroorganizmlarga qarshi ta'siri ularning paraaminobenzoy kislota (pabk) bilan qarama-qarshiligiga bog'liq. pabk mikroorganizmlarning o'sishi va ko...

This file contains 29 pages in PPTX format (295.8 KB). To download "sulfanilamidlar,", click the Telegram button on the left.

Tags: sulfanilamidlar, PPTX 29 pages Free download Telegram