qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri

PPTX 21 стр. 3,8 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 21
cream neutral minimalist new business pitch deck presentation g‘arb falsafasining ustuvor yo‘nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri ;) reja: 3.1.qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri. 3.2.ilk va o‘rta asr g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy belgilari. 3.3. g‘arb uyg‘onish davri va yangi davr falsafasi. 3.4. eng yangi davr falsafasi va uning ustuvor yo‘nalishlari. qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri qadimgi yunonistonda falsafaning ilk ko‘rinishlari eng avvalo milet shahrida shakllangan va taraqqiy etgan. miloddan avvalgi vi asrda ioniya naturfalsafasi nomi bilan tanilgan oqim vakillari – fales, anaksimandr hamda anaksimen – dunyoni o‘ziga xos yangi nuqtai nazardan talqin qilishga intildilar. ularning qarashlariga ko‘ra, koinot uyg‘un tarzda tashkil topgan, o‘z-o‘zidan rivojlanadigan va o‘zini o‘zi boshqaradigan yaxlit tizim sifatida tasavvur etilishi mumkin edi. ingoude company to revolutionise access to ideas and technology, enabling all individuals to realise their full creative potential. through collaboration, innovation, and a commitment to inclusivity, we strive to create a …
2 / 21
bilgan. uningcha, havoning quyuqlashishidan suv, yer, tosh kabi moddalar tashkil topgan, siyraklashishidan esa olov paydo bo‘lgan. anaksimandr geraklit geraklit (eramizdan avvalgi 520-460 yillar) - qadimgi yunon faylasufi, ioniya maktabi vakili. u olovni olamning vamavjudotning kelib chiqishi deb hisoblagan, u ham ruh va ongdir (logos); u “o‘lchovlar bilan yonadi va o‘lchovlar bilan o‘chadi”. kondensatsiya natijasida hamma narsa olovdan paydo bo‘ladi, kamdan-kam hollarda ular unga qaytadilar. u (“hamma narsa oqadi”, “bitta daryoga ikki marta kira olmaysiz”) bo‘lib, doimiy o‘zgarish g‘oyasini bildirdi. pifagor (eramizdan avvalgi 580-500 yillar) yunonistonning samos orolida yashab o‘tgan qadimgi yunon faylasufi, diniy va siyosiy arbob, pifagorizm asoschisi, matematik. u qadimgi yunonistonda diniy-mafkuraviy falsafiy maktab, ya’ni pifagorchilikka asos solgan. pifagor o‘zining siyosiy qarashlari tufayli podsho polikret bilan chiqisha olmagan va samosni tark etib, janubiy italiyaga ko‘chib ketgan, o‘sha yerda o‘z uyushmasini tashkil etgan. uningcha, dunyoni bilish jarayoni, avvalo, raqamlarni bilishdan boshlanishi kerak. pifagor ksenofan (eramizdan avvalgi vi — v asr) …
3 / 21
vrlar uchun suqrot donishmand idealining mujassamiga aylandi. u sofistlarga qarshi o‘laroq, baribir haqiqat mavjud va u bahsda topilishi mumkin, degan fikrda edi. suqrot aflotun (platon), (miloddan avvalgi 428 yoki 427 - miloddan avvalgi 348 yoki 347), qadimgi yunon faylasufi. suqrotning shogirdi, afinada “akademiya” nomli maktabga asos solgan. g‘oyalar (ular orasida eng yuqori narsa yaxshilik g‘oyasi) - narsalarning abadiy va o‘zgarmas tushunarli prototiplari, barcha o‘tkinchi va o‘zgaruvchan mavjudot; narsalar g‘oyalarning o‘xshashligi va aksidir. idrok - bu anamnez - bu tan bilan bog‘lanishidan oldin u o‘ylagan g‘oyalar haqida qalbning xotirasi. platon arastu (aristotel), (miloddan avvalgi 384-322) - qadimgi yunon faylasufi. 335 yilda u litseyga yoki peripatetik maktabga asos solgan. buyuk aleksandrning o‘qituvchisi aristotelning asarlari o‘sha paytdagi bilimlarning barcha sohalarini qamrab olgan. mantiq fani asoschisi, sillogistikaning yaratuvchisi. “birinchi falsafa” (keyinchalik metafizika deb nomlangan) borliqning asosiy tamoyillari: imkoniyat va amalga oshirish, shakl va materiya, samarali sabab va maqsad haqidagi ta’limotni o‘z ichiga oladi. arastu …
4 / 21
stik xarakterga ega edi. eng muhim dogmalardan biri — yagona yaratuvchi xudo shaxsiy mavjudot sifatida tasavvur qilinishi va qadimgi atomistik qarashlarning inkor etilishi edi. shuningdek, dunyoning xudo tomonidan “yo‘qdan” yaratilishi haqidagi ta’limot (kreatsionizm) ham asosiy o‘rinni egalladi. bu g‘oya moddiy olamni mutlaqo oliy shaxsning irodasiga tobe qilib qo‘yar, ilohiy dunyo bilan insoniyat yashayotgan moddiy dunyo o‘rtasida o‘tib bo‘lmas chegara belgilardi. shu bilan birga, dunyo vaqt jihatidan ham chegaralangan — ya’ni u boshlanish va tugashga ega, degan qarash ham ilgari surilgan. ilk va o‘rta asr g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy belgilari. bu davr falsafasida gnostiklar o‘z o‘rniga ega bo‘lgan eramizning 150 yillarida o‘zining yuksak ravnaqiga erishadi. ular shunday falsafiy ta’limot yaratdilarki, ularning fikricha xudo ruh sifatida yovuzlikda mutlaqo sof, inson esa o‘z tabiatinnig ruhiy jihati bilan xudoga moslashgan. bu masalada gnostitsizm faylasuflari xristianlikni yunon falsafasi bilan birlashtirishga harakat qildilar. agar bu urinishda gnostitsizm g‘alaba qilsa, xristianlik qadimgi dunyoning navbatdagi falsafiy dini bo‘lib …
5 / 21
oyliklariga qiziqish kuchaydi. uyg‘onish davrining eng yirik vakili djordano bruno (1548-1600) edi. qarama-qarshiliklarning bir-biriga o‘xshashligi haqidagi dialektik g‘oyani ta’kidlagan holda, bruno falsafiy bilimlarning maqsadi xudo emas, balki tabiat deb hisoblab, shu bilan birga koinotdatabiatning va dunyolarning cheksizligi haqidagi taxminlarni ifodalab berdi jordano bruno jon lokk djon lokk ingliz falsafasida hissiy bilish (empirizm) ning vakilidir. u “tug‘ma g‘oyalar” mavjudligini rad etib, bizning barcha bilimlarimizni biz tajriba va hissiy bilishdan olishligimizni ta’kidlaydi. inson “sof lavha” sifatida tug‘iladiki, unga hayot o‘zining “yozuvlari”ni, ya’ni bilimlarni yozadi. dekart ratsionalizmiga qarama-qarshi ravishda, lokk bilishning birdan bir manbai hisdir (sensualizm) degan ta’limotni asosladiki, u bilimlarning barcha mazmunini his-tuyg‘u a’zolaridan keltirib chiqarib, uni hissiy bilishning unsurlarining jami hisoblar edi. “ilgari his-tuyg‘uda bo‘lmagan hech narsa, aqlda ham bo‘lmaydi”, -deb ta’kidlagan edi lokk. sensualizm va mexanitsizm sensualizm (lotincha sensus idrok etish, his qilish), bilimlar nazariyasidagi yo‘nalish, unga ko‘ra hislar, in’ikoslar ishonchli bilimlarning asosi va asosiy shakli hisoblanadi. ratsionalizmga qarshi chiqadi. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 21 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri"

cream neutral minimalist new business pitch deck presentation g‘arb falsafasining ustuvor yo‘nalishlari va ularning fan taraqqiyotiga ta’siri ;) reja: 3.1.qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri. 3.2.ilk va o‘rta asr g‘arb falsafasi rivojlanishining umumiy belgilari. 3.3. g‘arb uyg‘onish davri va yangi davr falsafasi. 3.4. eng yangi davr falsafasi va uning ustuvor yo‘nalishlari. qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri qadimgi yunonistonda falsafaning ilk ko‘rinishlari eng avvalo milet shahrida shakllangan va taraqqiy etgan. miloddan avvalgi vi asrda ioniya naturfalsafasi nomi bilan tanilgan oqim vakillari – fales, anaksimandr hamda anaksimen – dunyoni o‘ziga xos yangi nuqtai nazardan talqin qilishga intildilar. ularning qarashlariga ko‘ra, koin...

Этот файл содержит 21 стр. в формате PPTX (3,8 МБ). Чтобы скачать "qadimgi yunon falsafa maktablarining fan taraqqiyotiga ta’siri", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qadimgi yunon falsafa maktablar… PPTX 21 стр. Бесплатная загрузка Telegram