triggerlar

DOCX 4 pages 23.9 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.9 KB

File type DOCX

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

mavzu: triggerlar reja: 1. triggerlar haqida umumiy tushuncha 2. triggerlarning ishlash prinsipi 3. triggerlarning turlari va ularning farqlari 4. asosiy trigger turlari: rs, jk, d, va t triggerlar 5. triggerlarning rostlanish va sinxronlash usullari 6. triggerlarning amaliy qo‘llanilishi 7. trigger asosidagi kombinatsion va ketma-ket qurilmalar 8. xulosa 9. foydalanilgan adabiyotlar 1. triggerlar haqida umumiy tushuncha trigger — bu ikkita barqaror holatga ega bo‘lgan raqamli qurilma bo‘lib, u ma’lum bir kirish signali ta’sirida holatini o‘zgartiradi va shu holatini keyingi signal kelmaguncha saqlab turadi. triggerlar raqamli elektronika va kompyuter texnikasida eng muhim elementlardan biridir. ular xotira elementi sifatida ishlaydi, ya’ni trigger bitta bit (0 yoki 1) ma’lumotni saqlab turadi. triggerlarning asosiy xususiyati — ular kirish signali o‘zgarganda darhol emas, balki soat (clock) signali yoki boshqa shart bajarilgandan so‘ng javob beradi. shu sababli triggerlar sinxron va asinxron turlarga bo‘linadi. trigger atamasi inglizcha “to trigger” — “ishga tushurmoq” so‘zidan olingan. ular dastlab elektromexanik sxemalarda …

2 / 4

zaro bog‘langan shakli. ular teskari aloqa orqali barqaror ikkita holatdan birini ushlab turadi. 3. triggerlarning turlari va ularning farqlari triggerlar ko‘plab turlarga bo‘linadi, ammo ularni asosan ikki belgi asosida ajratish mumkin: 1. ishlash usuliga ko‘ra: · asinxron triggerlar · sinxron (soatli) triggerlar 2. kirish signallari soni va boshqaruv usuliga ko‘ra: · rs (set-reset) trigger · jk trigger · d (delay yoki data) trigger · t (toggle) trigger har bir tur o‘zining kirish strukturasi, mantiqiy jadvali va ishlash algoritmiga ega. 4. asosiy trigger turlari 4.1. rs trigger (set-reset) rs trigger — eng oddiy va eng qadimiy trigger turidir. u ikkita kirish signali — s (set) va r (reset) ga ega. uning ishlash jadvallari quyidagicha: s r q (yangi holat) 0 0 oldingi holat 0 1 0 1 0 1 1 1 ta’qiqlangan (aniqlanmagan) rs trigger asosan xotira va oddiy mantiqiy qurilmalarda ishlatiladi, ammo s=r=1 holat aniqlanmagan bo‘lgani uchun bu turdagi triggerning …

3 / 4

hisoblagich (counter) qurilmalarining asosiy elementi hisoblanadi. har bir impulsda chiqish holati o‘zgaradi, ya’ni “1” → “0” yoki “0” → “1”. 5. triggerlarning rostlanish va sinxronlash usullari triggerlar asosan sinxron ishlaydi, ya’ni ularning holati soat (clock) impulsining ma’lum bosqichida o‘zgaradi. sinxron triggerlar sinxron triggerlarda kirish signallarining ta’siri soat signali bilan bog‘langan bo‘ladi. bu usul triggerlar orasida mantiqiy tartibni ta’minlaydi. asinxron triggerlar asinxron triggerlar esa soat signalidan mustaqil ishlaydi. ular tezroq, lekin noaniq holatlar yuzaga kelishi mumkin. triggerlarni rostlashda edge triggering (chekka signal orqali ishga tushirish) va level triggering (signal darajasi orqali ishga tushirish) usullari qo‘llanadi: · positive edge triggering — signal 0 dan 1 ga o‘tishda ishga tushadi. · negative edge triggering — signal 1 dan 0 ga o‘tishda ishga tushadi. 6. triggerlarning amaliy qo‘llanilishi triggerlar raqamli texnikaning ko‘plab sohalarida ishlatiladi. ularning eng keng tarqalgan qo‘llanilishlari: 1. hisoblagichlar (schetchiklar) – t yoki jk triggerlar asosida tuziladi. 2. registrlar – d triggerlar …

4 / 4

lar). ketma-ket qurilmalar triggerlar yordamida amalga oshiriladi. bu qurilmalarda chiqish qiymati nafaqat joriy kirish, balki oldingi holatlarga ham bog‘liq. misol: registrlar, hisoblagichlar, avtomatlar. ketma-ket qurilmalar: · sinxron (soat signali bilan boshqariladi) · asinxron (har bir trigger mustaqil ishlaydi) shunday qilib, triggerlar ketma-ket tizimlarning “xotira elementi” vazifasini bajaradi. 8. xulosa triggerlar — raqamli elektronikaning eng muhim elementlaridan biri bo‘lib, ular bitta bit ma’lumotni saqlash, uzatish va boshqarish imkonini beradi. ularning asosida murakkab qurilmalar — hisoblagichlar, registrlar, xotira bloklari va protsessorlar yaratiladi. bugungi kunda triggerlar mikroelektronika, avtomatika, raqamli boshqaruv tizimlari, robototexnika va kompyuter texnikasida keng qo‘llaniladi. har bir trigger turi o‘ziga xos vazifani bajaradi — masalan, rs trigger oddiy xotira uchun, d trigger ma’lumot buferlari uchun, jk trigger hisoblagichlarda, t trigger esa chastota bo‘luvchilarda ishlatiladi. shunday qilib, triggerlarni chuqur o‘rganish raqamli qurilmalarni loyihalash, tahlil qilish va optimallashtirishda muhim ahamiyat kasb etadi. 9. foydalanilgan adabiyotlar 1. to‘raev a., raqamli sxematexnika, toshkent, 2020. 2. …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "triggerlar"

mavzu: triggerlar reja: 1. triggerlar haqida umumiy tushuncha 2. triggerlarning ishlash prinsipi 3. triggerlarning turlari va ularning farqlari 4. asosiy trigger turlari: rs, jk, d, va t triggerlar 5. triggerlarning rostlanish va sinxronlash usullari 6. triggerlarning amaliy qo‘llanilishi 7. trigger asosidagi kombinatsion va ketma-ket qurilmalar 8. xulosa 9. foydalanilgan adabiyotlar 1. triggerlar haqida umumiy tushuncha trigger — bu ikkita barqaror holatga ega bo‘lgan raqamli qurilma bo‘lib, u ma’lum bir kirish signali ta’sirida holatini o‘zgartiradi va shu holatini keyingi signal kelmaguncha saqlab turadi. triggerlar raqamli elektronika va kompyuter texnikasida eng muhim elementlardan biridir. ular xotira elementi sifatida ishlaydi, ya’ni trigger bitta bit (0 yoki 1) ma’lumotni saqlab tu...

This file contains 4 pages in DOCX format (23.9 KB). To download "triggerlar", click the Telegram button on the left.

Tags: triggerlar DOCX 4 pages Free download Telegram