nutqo'stirish metodikasi

PPTX 18 стр. 418,9 КБ Бесплатная загрузка

18 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 418,9 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 18

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 18

nutq o'stirish mashg'ulotlarida so'z yasash usullarini shakllantirish metodikasi o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi farg‘ona davlat universiteti pedagogika -psixologiya va sanʼatshunoslik fakulteti maktabgacha taʼlim yoʼnalishi 3-kurs s23.21-guruh talabasi anvarjonova nurizarning nutq o'stirish metodikasi fanidan tayyorlagan taqdimoti nutq o'stirish mashg'ulotlarida so'z yasash usullarini shakllantirish metodikasi reja: 1. kirish 2. so‘z yasash nazariy asoslari 3. nutq o'stirish mashg'ulotlarida so‘z yasash usullarini shakllantirishning metodik asoslari 4. so‘z yasash usullarini shakllantirish uchun metodik vositalar va mashg‘ulot texnologiyalari 5. nutq o‘sish darajalariga qarab so‘z yasash ko‘nikmalarini shakllantirish strategiyalari 6. mashg‘ulotlarda yuzaga keladigan muammolar va ularni hal etish yo‘llari 7. amaliy qism: nutq o'stirish mashg'ulotlarida so'z yasash usullarini shakllantirishga oid namunaviy mashg‘ulot dasturi 8. xulosa 9. foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati kirish mavzuning dolzarbligi va ahamiyati nutq insonning eng muhim kommunikatsiya vositalaridan biridir. nutq rivojlanishi bolaning ijtimoiy, intellektual va hissiy jihatdan yetuk bo‘lishiga xizmat qiladi. so‘zlashish, fikrlarni ifoda etish, muloqot qilish qobiliyatlari hayot davomida individualning muvaffaqiyati …

2 / 18

h tilshunoslikda yangi so‘zlarni hosil qilish jarayoni sifatida ta’riflanadi. bu jarayon tilning morfologik va sintaktik vositalaridan foydalangan holda yangi lug‘at birliklarini yaratishni nazarda tutadi. so‘z yasash jarayoni so‘z boyligini kengaytiradi, tilni yanada ifodali, qulay va boy qiladi. nutq rivojlanishida so‘z yasash usullarini o‘rganish va shakllantirish bolaning til qobiliyatlarini yanada takomillashtiradi. bolalar so‘z yasash orqali yangi ma’no va tushunchalarni o‘rganadi, fikrlarini erkin ifoda etish imkoniga ega bo‘ladi. bu jarayon bolaning fikrlash qobiliyati, ijtimoiy muloqot va o‘qish ko‘nikmalarini mustahkamlashga yordam beradi. shuningdek, so‘z yasash qobiliyati nutqning kreativligini oshiradi. bolalar o‘z nutqlarida faqat eshitilgan so‘zlarni takrorlash bilan cheklanib qolmasdan, yangi so‘zlarni hosil qilishi, ularni to‘g‘ri ishlatishi nutq rivojining yuqori bosqichlaridan biri hisoblanadi. bu esa ularning fikr almashish va ijodiy faoliyatlarida muhim rol o‘ynaydi nutq o‘sish va rivojlanish jarayonida so‘z yasash usullarining o‘rni nutq o‘sishi — bu bolalar nutqiy ko‘nikmalarini bosqichma-bosqich shakllantirish jarayoni bo‘lib, unda talaffuz, so‘z boyligi, grammatik tuzilma, gap tuzish kabi jihatlar …

3 / 18

lantirish uchun samarali metodikani ishlab chiqish va amaliyotga tatbiq etishdir. buning uchun quyidagi vazifalar belgilangan: so‘z yasash tushunchasi, uning turlari va nutq rivojlanishidagi ahamiyatini o‘rganish; nutq o‘sish jarayonida so‘z yasash ko‘nikmalarini shakllantirish metodik asoslarini tadqiq qilish; mashg‘ulotlarda qo‘llaniladigan metod va vositalarni aniqlash hamda ularning samaradorligini tahlil qilish; bolalar nutqining turli bosqichlarida so‘z yasash qobiliyatini rivojlantirish uchun amaliy mashg‘ulot dasturini ishlab chiqish; nutq buzilishlari bo‘lgan bolalar bilan ishlashda so‘z yasash usullarini o‘rgatish metodikasini aniqlash so‘z yasash tushunchasi va turlari so‘z yasash — bu tilshunoslikda yangi so‘zlarni hosil qilish jarayoni bo‘lib, u tilning lug‘at boyligini kengaytirish va yangilashga xizmat qiladi. so‘z yasash jarayoni tilning morfologik, sintaktik va semantik qoidalari asosida amalga oshadi. tilning rivojlanishi va nutq samaradorligi so‘z yasash jarayonining rivojlanganligi bilan chambarchas bog‘liq. so‘z yasash turlari tilshunoslikda bir nechta asosiy guruhga bo‘linadi: qo‘shimchalar yordamida so‘z yasash (derivatsiya): bu eng ko‘p tarqalgan usul bo‘lib, asosiy so‘zga qo‘shimcha (prefiks, suffiks, infiks) qo‘shish orqali …

4 / 18

k asoslari so‘z yasashning lingvistik asoslari tilning morfologik tuzilishiga va qoidalariga tayangan. har bir til o‘ziga xos so‘z yasash qoidalari va usullariga ega bo‘lib, ular tildagi ma’no va sintaktik munosabatlarni ifodalaydi. so‘z yasash jarayoni tilni yangilab, uning ichki moslashuvchanligini ta’minlaydi. psixologik nuqtai nazardan qaraganda, so‘z yasash jarayoni bolaning nutq va fikrlash rivojlanishi bilan chambarchas bog‘liq. bola yangi so‘zlarni o‘zlashtirayotganda ularning ma’nosini anglash, ular o‘rtasidagi bog‘lanishni tushunish, shuningdek, so‘z yasash qoidalarini o‘rganish jarayonidan o‘tadi. bu jarayon bolaning kognitiv (bilish) faoliyatini rivojlantirishda muhim ahamiyatga ega. so‘z yasash va nutq rivojlanishi: psixolingvistik nuqtai nazar psixolingvistika so‘z yasash jarayonini til va ong o‘rtasidagi o‘zaro ta’sir nuqtai nazaridan o‘rganadi. nutq rivojlanishi jarayonida bola tilning strukturaviy xususiyatlarini (fonetik, morfologik, sintaktik) o‘rganib, yangi so‘zlarni yaratish qobiliyatiga ega bo‘ladi. so‘z yasash jarayoni bolaning tilni anglash va nutqini rivojlantirishga yordam beruvchi muhim psixolingvistik jarayon hisoblanadi. masalan, kichik yoshdagi bola yangi so‘z hosil qilishda ko‘pincha ona tilining qo‘shimchalaridan foydalanadi. bu …

5 / 18

$cha sodda va ko‘p ishlatiladigan qo‘shimchalardan boshlaydi, so‘ngra murakkabroq qo‘shimchalar va so‘z yasash usullarini o‘rganadi. so‘z yasash jarayonida ular fonetik qoidalarni ham o‘zlashtiradi, masalan, qo‘shimcha qo‘shilganda so‘z talaffuzi qanday o‘zgarishini. mashg‘ulotlarning maqsadi va vazifalari nutq o‘sish mashg‘ulotlarining asosiy maqsadi bolalarda so‘z yasash ko‘nikmalarini shakllantirish va rivojlantirishdan iborat. bu ko‘nikmalar bolaning nutq boyligini kengaytirish, fikr va his-tuyg‘ularini yanada aniq ifoda etishga, shuningdek, muloqot qobiliyatini oshirishga yordam beradi. mashg‘ulotlarning vazifalari quyidagilardan iborat: so‘z yasash usullarini tushunishni shakllantirish; turli so‘z yasash shakllarida mashq qilish orqali ko‘nikmalarni mustahkamlash; so‘z yasash jarayonida yuzaga keladigan xatolarni aniqlash va to‘g‘rilash; nutqda yasalma so‘zlardan to‘g‘ri foydalanishni o‘rgatish; bolalarning nutqini ijodiy shakllantirish. bolalarning nutq darajasi va yoshiga mos metodlarni tanlash\ nutq o‘sish jarayoni yoshga qarab bosqichma-bosqich kechadi, shuning uchun mashg‘ulot metodlarini tanlashda bolalarning nutq darajasi va yoshiga e’tibor qaratish muhimdir. 3-5 yoshdagi bolalar uchun mashg‘ulotlarda so‘z yasashning oddiy shakllari — qo‘shimchalar yordamida yangi so‘z hosil qilish va so‘z birikmalarini …$

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nutqo'stirish metodikasi"

nutq o'stirish mashg'ulotlarida so'z yasash usullarini shakllantirish metodikasi o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi farg‘ona davlat universiteti pedagogika -psixologiya va sanʼatshunoslik fakulteti maktabgacha taʼlim yoʼnalishi 3-kurs s23.21-guruh talabasi anvarjonova nurizarning nutq o'stirish metodikasi fanidan tayyorlagan taqdimoti nutq o'stirish mashg'ulotlarida so'z yasash usullarini shakllantirish metodikasi reja: 1. kirish 2. so‘z yasash nazariy asoslari 3. nutq o'stirish mashg'ulotlarida so‘z yasash usullarini shakllantirishning metodik asoslari 4. so‘z yasash usullarini shakllantirish uchun metodik vositalar va mashg‘ulot texnologiyalari 5. nutq o‘sish darajalariga qarab so‘z yasash ko‘nikmalarini shakllantirish strategiyalari 6. mashg‘ulotlarda ...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (418,9 КБ). Чтобы скачать "nutqo'stirish metodikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nutqo'stirish metodikasi PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram