tabiiy fanlar faniga xissa qo'shgan olimlar va metodistlar

PPTX 14 pages 960.9 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 960.9 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

name of presentation mavzu:tabiiy fanlarning shakllanish va rivojlanish tarixi unga xissa qo`shgan olimlar va metodistlar 1 qadimgi davrda tabiiy fanlarning paydo bo‘lishi o‘rta asrlarda tabiiy fanlarning rivojlanishi yangi davrda tabiiy fanlarning jadal rivojlanishi (xvi–xviii asrlar) tabiiy fanlarning rivojiga hissa qo‘shgan qo`shgan olimlar reja: 2 1.tabiiy fanlarning shakllanishi va rivojlanishi tarixi tabiiy fanlarning ildizlari qadimiy sharq sivilizatsiyalarida — misr, bobil, xitoy, hindiston va yunonistonda shakllangan. bu davrda odamlar quyosh, oy, yulduzlar, suv, havo va yer kabi tabiiy hodisalarni kuzatish orqali dastlabki ilmiy tushunchalarni yaratganlar. qadimgi misrda nil daryosining toshqinlarini kuzatish natijasida astronomiya va matematika rivojlandi. hindistonda tibbiyot, biologiya va o‘simlikshunoslik bo‘yicha qadimiy asarlar yaratilgan. xitoyda kompas, barometr va porox kabi ixtirolar tabiiy fanlar taraqqiyotiga katta hissa qo‘shgan. qadimgi yunonistonda esa arastu, platon, pifagor va demokrit singari olimlar tabiatning mohiyatini tushuntirishga harakat qilganlar. 2. o‘rta asrlarda tabiiy fanlarning rivojlanishi o‘rta asrlarda yevropada ilmiy faoliyat diniy cheklovlar tufayli sekinlashgan bo‘lsa-da, musulmon sharqida ilm-fan …

2 / 14

ar) yangi davrda tabiatni tajribalar orqali o‘rganish usullari rivojlandi. ilmiy inqilob yuz berdi. galiley tajriba asosida fizika qonunlarini aniqladi. kopernik quyosh markazdagi sistemani ilgari surib, astronomiyada inqilob qildi. nyuton mexanika va gravitatsiya qonunlarini ishlab chiqdi. lavuazye kimyoda moddalarning saqlanish qonunini isbotladi. bu davrda ilmiy tadqiqot uslublari shakllanib, tabiiy fanlar mustaqil tarmoqlarga ajraldi. 4. xix–xx asrlarda tabiiy fanlarning kengayishi texnika taraqqiyoti bilan birga tabiiy fanlar yangi yo‘nalishlarda rivojlandi: darvin evolyutsiya nazariyasini ishlab chiqdi. mendeleyev kimyoviy elementlar davriy jadvalini tuzdi. eynshteyn nisbiylik nazariyasini yaratdi. paster va mendel biologiyada genetika va mikrobiologiyaning asosini qo‘ydi. shuningdek, ekologiya, geofizika, atom fizikasi, bioximyo va kosmonavtika kabi yangi fan tarmoqlari paydo bo‘ldi. 5. xxi asrda tabiiy fanlar va ularning istiqbollari bugungi kunda tabiiy fanlar raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, biotexnologiya va kosmik tadqiqotlar bilan chambarchas bog‘liq. tabiiy fanlarni o‘rganish ekologik muammolarni hal qilish, energetika, sog‘liqni saqlash, oziq-ovqat xavfsizligi kabi sohalarda muhim ahamiyat kasb etmoqda. tabiiy fanlar insoniyat taraqqiyotining …

3 / 14

italiya) — teleskop orqali osmon kuzatuvlarini amalga oshirgan, fizikani tajriba fanga aylantirgan. isaak nyuton (angliya) — tortishish qonuni va klassik mexanika asoschisi. antuan lavuazye (fransiya) — kimyoda moddaning saqlanish qonunini isbotlagan. charlz darvin (angliya) — evolyutsiya nazariyasini yaratgan. yangi davr (xvi–xviii asr) olimlari dmitriy mendeleyev (rossiya) — kimyoviy elementlarning davriy jadvalini tuzgan. albert eynshteyn (germaniya/ aqsh) — nisbiylik nazariyasini yaratgan. luis paster (fransiya) — mikroblar va vaksinalar asoschisi. gregor mendel (avstriya) — genetika faniga asos solgan. o‘zbekistonlik olimlar va ularning hissasi qadimgi va o‘rta asr allomalari muhammad al-xorazmiy (ix asr) — matematika, astronomiya va geografiya asoschilaridan. ahmad al-farg‘oniy (ix asr) — quyosh, oy va yer harakatini ilmiy asosda tushuntirgan, uning asarlari yevropada fizika va astronomiya rivojiga kata ta’sir qilgan abu rayhon beruniy (xi asr) — geologiya, mineralogiya, fizika, kimyo va geografiya sohalarida jahon ilmining asoschilaridan biri. abu ali ibn sino (avitsenna) — “tib qonunlari” asari orqali biologiya va tibbiyotda yangi …

4 / 14

tabiiy fanlar faniga xissa qo'shgan olimlar va metodistlar - Page 4

5 / 14

tabiiy fanlar faniga xissa qo'shgan olimlar va metodistlar - Page 5

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tabiiy fanlar faniga xissa qo'shgan olimlar va metodistlar"

name of presentation mavzu:tabiiy fanlarning shakllanish va rivojlanish tarixi unga xissa qo`shgan olimlar va metodistlar 1 qadimgi davrda tabiiy fanlarning paydo bo‘lishi o‘rta asrlarda tabiiy fanlarning rivojlanishi yangi davrda tabiiy fanlarning jadal rivojlanishi (xvi–xviii asrlar) tabiiy fanlarning rivojiga hissa qo‘shgan qo`shgan olimlar reja: 2 1.tabiiy fanlarning shakllanishi va rivojlanishi tarixi tabiiy fanlarning ildizlari qadimiy sharq sivilizatsiyalarida — misr, bobil, xitoy, hindiston va yunonistonda shakllangan. bu davrda odamlar quyosh, oy, yulduzlar, suv, havo va yer kabi tabiiy hodisalarni kuzatish orqali dastlabki ilmiy tushunchalarni yaratganlar. qadimgi misrda nil daryosining toshqinlarini kuzatish natijasida astronomiya va matematika rivojlandi. hindistonda tibbiyot, ...

This file contains 14 pages in PPTX format (960.9 KB). To download "tabiiy fanlar faniga xissa qo'shgan olimlar va metodistlar", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiiy fanlar faniga xissa qo's… PPTX 14 pages Free download Telegram