mineral hosilqiluvchi endogen jarayonlar

PPTX 46 стр. 7,7 МБ Бесплатная загрузка

46 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 7,7 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 46

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 46

protsessi mineraloobrazovaniya mavzu: mineral hosil qiluvchi endogen jarayonlar reja: magmatik jarayon. pegmatit jarayoni. pnevmatolit-gidrotermal jarayoni mineral hosil qiluvchi jarayonlar paydo bo'lish sharoitiga ko'ra ikkita katta guruhga ajratiladi: endogen jarayonlar endogen jarayonlar (gipogen) – erning ichki energiyasi tufayli sodir bo'ladi (endo – ichki, gipo – quyi, chuqur). ular moddaga ta'sir qilish xarakteri bo'yicha bir-biridan farqlanuvchi jarayonlarning ikkita katta guruhini – magmatogen va metamorfik jaranlarni o'z ichiga oladi. ekzogen jarayonlar ekzogen (gipergen)  quyosh energiyasi, suv, shamol, erkin kislorod va atmosferadagi so2 ta'sirida er yuzasida yoki bevosita er yuzasiga yaqin joylarda rivojlanadigan jarayonlar (ekzo – tashqi, giper –ustki); bu jarayonlar uchun past xarorat, past bosim, so2 va kislorodning yuqori kimyoviy saloxiyati xos. 1. endogen jarayonlar 1.1. magmatogen jarayonlar magmaning kristallanishi va eritmalarning postmagmatik faoliyati bilan bog'liq; ushbu jarayonlar uchun odatda (1) yuqori harorat, (2) yuqori bosim (intruziv hosilalar uchun), (3) kislorodning nisbatan past potentsiali xarakterlidir. qizigan suvlarning faoliyati bilan bog'liq gidrotermal jarayonlar …

2 / 46

rotermal va metasomatik jarayonlar 1.1.4.1. albitlashish (apogranitlarning hosil bo'lishi) 1.1.4.2. greyzenlashish 1.1.4.3. kontakt-metasomatik jarayon 1.1.4.3.1. fenitlashish 1.1.4.3.2. skarn paydo bo'lishi 1.1.4.4. gidrotermal jarayonlar 1.1. magmatogen jarayonlar 1.2. metamorfik jarayonlar regional metamorfizm kontakt metamorfizm (rogoviklashish) magmatik eritmaning ~ 90% komponentlarini sio2, al2o3, fe2o3, feo, mgo, cao, na2o, k2o tashkil etadi. uchuvchan komponentlar: h2o, co2, b, p2o5, f, cl va b. ularning ishtiroki magmaning kristallanish temperaturasini pasaytiradi. m a g m a t i k k r i s t a l l a n i sh fe, mg, ca, na, k silikatlari va alyumosilikatlari magma – bu tabiiy, ko'proq flyuid – silikatli eritma magmaning tarkibi vulkan qurilmasining tuzilishi. 1-birlamchi magma o'chog'i; 2-tektonik yoriq; 3-ikkilamchi magma o'chog'i; 4-parazit vulkan; 5-bo'g'iz; 6-krater; 7- vulkan konusi. eritmadagi kremnezem miqdoriga ko'ra quyidagilarga ajratiladi: o'taasos (giperbazitlar) - sio2 ≤ 45 asos (bazitlar) - sio2 45–52 o'rta (mezitlar) sio2 52–63 nordon (atsiditlar) sio2 ≥ 63 (na2o+k2o) miqdoriga …

3 / 46

shinig ro'y berishi, undagi uchuvchan komponentlprining yo'qolishiga va kristallanish oshishiga olib temperaturasini keladi t=600-1350 o s t=1000-1600 o s granit intruziv tog' jinsi riolit effuziv tog' jinsi intruziv tanalarning shakli intruziv jinslarning yotish shakllari 1 – sill; 2 -lopolit; 3 – lakkolit; 4 – dayka; 5 – shtok; 6 – “batolit”(?) nomos (diskordant) intruziv shakllar sillar (inglizcha “sill” – ostona, do'ng, bo'rtiq so'zidan olingan). sillar qatlam shaklidagi gorizontal yoki qiyalama yotgan intruziv jismni shakli. lopolitlar (yunoncha “lopos”– tovoq, likobcha so'zidan olingan) – tovoq shaklidagi intruziv jism. ular kelib chiqishi va tarkibiga ko'ra sillarga yaqin turadi. bismalitlar - lakkolitlarning o'zgargan shakli hisoblanadi, ularning ustki qismi magmaning ta'siri natijasida yuqoriga ko'tarilgan bo'ladi fakolitlar (yunoncha “phacos” – o'roq, linza, lithos – tosh so'zidan olingan). antiklinal va sinklinal burmalarining yadro qismida joylashgan linzasimon intruziv jism lakkolitlar – yassi, dumaloq, qo'ziqorin shaklidagi, er yuzasiga yaqin joylashgan intruzivdir. ularning tubi gorizontal, shipi esa ko'tarilgan bo'ladi. batolit …

4 / 46

a bo'lib, uning tig'i deyarli tik yotgan atrof tog' jinslarining yotish tekisligiga qaratilgan bo'ladi. bu atama o.erdmansderfer tomonidan janubiy and tog'laridagi intruziv jinslarning shaklini tasvirlashda ishlatgan. xonolit (yunoncha chonos - qo'yilgan shakl, lithos – tosh so'zidan olingan). har xil bo'shliqlarning magma bilan to'lib qolishidan hosil bo'lgan intruziv. bunday intruzivlarning hosil bo'lishi tog' hosil bo'lish jarayoni bilan bog'liq. sfenolit (yunoncha sphenos – pona, lithos – tosh so'zidan olingan). pona shaklidagi intruziv jism, ko'pincha ular atrof jinslarni kesib o'tadi, yoki moslashgan holda qatlamlarni surish yo'li bilan hosil bo'ladi. v u l k a n g a z l a r i d a n h o s i l b o' l g a n h o s i l a l a r magmadan ajralib chiqqan uchuvchan komponentlar (h2o, co2, p2o5, hcl, nh4cl, h2s) yoriqlar tizimi bo'ylab er yuzasi tomon ko'tariladi. 2h2s + o2  2h2o + so2 + s kristallanish …

5 / 46

sil bo'ladi. p e g m a t i t j a r a yo n i «pegmatit» atamasi birinchi marta r.j.gayui (1743-1822) tomonidan fanga kiritilgan va «dala shpatlari va kvarts» minerallaridan tashkil topgan jins deb qaralgan. yunoncha «pegmatit» - kvarts va dala shpatlarining mustahkam birikmasini anglatadi. pegmatitlarni geologik jism sifatida o'rganish xix asrda v.k.breger (1851-1932), k.g.rozenbush (1836-1914), g.l.fogt (1858-1932), xx asrning o'rtalarida rossiya olimlari a.e.fersman, d.s.korjinskiy, a.n.zavaritskiy, k.a.vlasov va boshqalar batafsil o'rganishgan. pegmatit jinslar magmatik jarayonlarning oxirgi bosqichida faol va uchuvchan komponentlarga boy bo'lgan qoldiq «pegmatit»simon magmadan yuzaga keladi. pegmatitlar geologik jism sifatida yirik kristallangan mineral uyumlaridan tashkil topgan hamda tomirlar yoki har xil shaklli uyumlar bo'lib uchraydi. pegmatit mahsulotlarning asosiy qismi nordon va ishqorli jinslar bilan uzviy bog'liq. ko'p hollarda ularning birlamchi magmatik jinslarga nisbatan keyingi bosqichda yuzaga kelganligi yaqqol ko'rinib turadi. pegmatitlarning mineralogik va kimyoviy tarkibi ona jinslarga yaqin bo'ladi va ular benihoya yirik donador agregatlardan iboratdir. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 46 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mineral hosilqiluvchi endogen jarayonlar"

protsessi mineraloobrazovaniya mavzu: mineral hosil qiluvchi endogen jarayonlar reja: magmatik jarayon. pegmatit jarayoni. pnevmatolit-gidrotermal jarayoni mineral hosil qiluvchi jarayonlar paydo bo'lish sharoitiga ko'ra ikkita katta guruhga ajratiladi: endogen jarayonlar endogen jarayonlar (gipogen) – erning ichki energiyasi tufayli sodir bo'ladi (endo – ichki, gipo – quyi, chuqur). ular moddaga ta'sir qilish xarakteri bo'yicha bir-biridan farqlanuvchi jarayonlarning ikkita katta guruhini – magmatogen va metamorfik jaranlarni o'z ichiga oladi. ekzogen jarayonlar ekzogen (gipergen)  quyosh energiyasi, suv, shamol, erkin kislorod va atmosferadagi so2 ta'sirida er yuzasida yoki bevosita er yuzasiga yaqin joylarda rivojlanadigan jarayonlar (ekzo – tashqi, giper –ustki); bu jarayonlar uchun p...

Этот файл содержит 46 стр. в формате PPTX (7,7 МБ). Чтобы скачать "mineral hosilqiluvchi endogen jarayonlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mineral hosilqiluvchi endogen j… PPTX 46 стр. Бесплатная загрузка Telegram