yer osti suvlari harakati

DOCX 6 sahifa 18,7 KB Bepul yuklash

6 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 18,7 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 6

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 6

mavzu: yer osti suvlarining harakati. jahonning qurg'oqchil iqlimli va yer usti suvlari bilan kam ta’minlangan ko'pgina mamlakatlarida qishloq xo'jaligi ekinlarini sug‘orishda yer osti suvlaridan keng foydalanilmoqda. aqsh ning g'arbiy shtatlarida, avstraliya, hindiston, xitoy, isroil kabi davlatlarda yer osti suvlari katta miqdorlarda ishlatilib kelinmoqda. markaziy osiyoda, shuningdek, o‘zbekistonda sug'oriladigan maydonlarning kengaytirilishi natijasida suv taqchilligi kuchaydi. bu taqchillikni yer osti suvlaridan foydalanish orqali kamaytirish imkoniyati mavjud. yer osti suvlari oqimining tog‘ jinslari qatlamlari bo‘ylab harakat qonuniyatlariga ko‘ra laminar chiziqli, turbulent chiziqsiz va aralash oqim suv turlariga bo‘linadi. laminar oqimiga ega bo‘lgan yer osti suvlari asosan g‘ovakli, mayda donador (qum, qumloq, nisbatan bir xil yirikliklardagi shag‘al, gilli) tog‘ jinslari qatlamlarda vujudga keladi. oqim erkin, tekis parallel, uzluksiz bo‘lib, tezligi uncha katta bo‘lmaydi. turbulent yoki chiziqsiz oqimga ega bo‘lgan yer osti suvlari g‘ovakli yirik donali dag‘al shag'altoshlar, nihoyatda seryoriq qoya toshlar, yoriqlari bo‘ylab harakat qiluvchi suvlar bo‘lib, harakat yo‘li uzoq masofaga cho‘zilganligi, oqim tezligini …

2 / 6

zaxirasi 1038,2 m3/sek., ekspluatatsion zaxirasi esa 907,7 m3/sek. ga teng bo‘lib, hozirgi kunda uning 39,8 m3/sek. miqdori ishlatilmoqda. kelgusida yer osti suvlaridan foydalanish miqdorini 461,5 m3/sek gacha yetkazish mumkin. xo'jalikda foydalanish uchun yaroqli bo'lgan yer osti suvlari respublikaning barcha hududlarida mavjud bo'lib, uning 2/3 qismi tog‘ mintaqasining to‘rtlamchi yotqiziqlarida, 1/3 qismi esa tekislik hududida tarqalgan. amudaryo deltasida 265 m3/sek. ekspluatatsion chuchuk yer osti suvlari zaxirasi mavjud. yer osti suvlarining umumiy ekspluatatsion zaxirasidan 800 m3/sek. chuchuk bo'lib, qolganlari 2—3 dan 15 g/1 gacha minerallashgandir. yer osti suvlarini xillarga ajratishda ularning hosil bo'lishi, yer ostida yotish holati, tarkibi va boshqalarga e’tibor beriladi. yer osti suvlari paydo bo'lish sharoitiga (yer qatlamlarida uchrashiga) qarab uch xil: • yuza suvlar (verxavodka), • grunt (sizot) suvlar, • bosimli yoki artezian suvlarga bo'linadi. • yuza suvlar. suv o'tkazmaydigan qatlamdan ancha yuqorida vujudga kelgan suvlar yuza suvlar deb ataladi. ular suv shimiluvchi qatlamlar orasidagi gil yoki soz tuproq …

3 / 6

si yer osti suvlarining oynasi deyiladi. suv bilan to'yingan qatlam suv saqlovchi qatlam deb ataladi. grunt suvlarida bosim bo'lmaydi, chunki uning ustida suv o'tkazmaydigan qatlam bo'lmaydi. • yer osti suvlari daryo, ariq suvlariga nisbatan ancha sekin harakatlanadi. yer osti suvlari tog' jinslari orasidan ko'pincha nishab tomonga qarab sizib o'tadi. rel'yefning bunday joylaridan yer osti suvlari buloq yoki sizot suv tarzida chiqib turadi. bunday suvlar sirdaryo viloyatidagi yangi o'zlashtirilgan joylarda ko'plab uchraydi. • sizot (grunt) suvlar tog' jinslari orasidan sekin, lekin doim o'tib turadi. ularning tezligi jinsning suv o'tkazuvchanligiga va yer osti suvini saqlovchi qatlamning qiyaligiga bog’liq. • yer osti suvlarining harakat tezligi, ularning qanday jinslar orasidan o'tishiga bog'liqdir. mayda qum orasidan bir sutkada 1-5 m, yirik qumda 15-20 m, shag’al yoki serdarz jinslarda 100 m va undan ham tezroq siljishi mumkin. • 1971-yildan boshlab artezian suvlari xo'jalik va texnik suv ta’minoti hamda yaylovlarga suv chiqarishda 30 m3/sek, sug'orish uchun, asosan, …

4 / 6

5 / 6

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 6 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yer osti suvlari harakati" haqida

mavzu: yer osti suvlarining harakati. jahonning qurg'oqchil iqlimli va yer usti suvlari bilan kam ta’minlangan ko'pgina mamlakatlarida qishloq xo'jaligi ekinlarini sug‘orishda yer osti suvlaridan keng foydalanilmoqda. aqsh ning g'arbiy shtatlarida, avstraliya, hindiston, xitoy, isroil kabi davlatlarda yer osti suvlari katta miqdorlarda ishlatilib kelinmoqda. markaziy osiyoda, shuningdek, o‘zbekistonda sug'oriladigan maydonlarning kengaytirilishi natijasida suv taqchilligi kuchaydi. bu taqchillikni yer osti suvlaridan foydalanish orqali kamaytirish imkoniyati mavjud. yer osti suvlari oqimining tog‘ jinslari qatlamlari bo‘ylab harakat qonuniyatlariga ko‘ra laminar chiziqli, turbulent chiziqsiz va aralash oqim suv turlariga bo‘linadi. laminar oqimiga ega bo‘lgan yer osti suvlari asosan g‘ovak...

Bu fayl DOCX formatida 6 sahifadan iborat (18,7 KB). "yer osti suvlari harakati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yer osti suvlari harakati DOCX 6 sahifa Bepul yuklash Telegram