kimyoviy laboratoriyada tajriba olib borish

DOCX 21 pages 4.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 21
laboratoriya qismi kimyoviy laboratoriyada tajriba olib borish tartibi va xavfsizlik qoidalari. anorganik kimyo fani bo‘yicha o‘tkaziladigan mashg‘ulotlar talabalardan tajriba olib borish uchun zarur bo‘lgan asbob-uskunalar va ulardan foydalanish qoidalarini, ayniqsa, choralarini puxta o‘zlashtirib olishni taqozo etadi. nazariy bilimlar hamda o‘quv materiallarini mukammal o‘zlashtirish laboratoriya mashg‘ulotlarini to‘g‘ri va aniq bajarishda muhim rol o‘ynaydi. laboratoriya mashg‘ulotlari talabalar mustaqil bajaradigan o‘quv ishlarining asosini tashkil etadi. laboratoriya ishlarini ma’ruzada olingan nazariy bilimlarni mustahkamlash uchun ketma-ket olib borish kerak, shundagina mustaqil ishlash unumli va foydali bo‘ladi. har bir laboratoriya mashg‘ulotini o‘tkazish uchun talaba shu mavzuga oid materiallarni darslikdan va ma’ruzada bayon etilgan tegishli bo‘limlardan o‘qib olib, uning qisqacha mazmunini amaliy ish daftariga yozishi zarur. chunki har bir talabaning laboratoriyadagi faoliyatini aks ettiruvchi hujjat uning ish daftaridir. demak, laboratoriyada ishlayotgan har bir talaba o‘z kuzatishlarini, o‘tkazgan mashg‘ulot, tajribalarini, chiqargan xulosa va yakunlarini ish daftariga batafsil yozib borishi shart. laboratoriya mashg‘uloti, odatda, ish stoli ustida o‘tkaziladi. bu …
2 / 21
‘tkazish vaqtida ishning bajariladigan tartibiga izchil rioya qiling. nazariy bilimni darslik va ma’ruza daftaridan sinchiklab o‘qib o‘rganing. 2. tajriba olib borish uchun zarur narsalar (idish, asbob, reaktiv va boshqalar) mavjudligini aniqlagandan so‘ng tajribani boshlash kerak. 3. ehtiyot choralariga amal qiling. kerak bo‘lsa ishni mo‘rili shkafda bajaring. 4. tajribaning borishini diqqat bilan kuzating, uning hamma tafsilotlarini bilib oling, natijalarini ish daftaringizga yozib oling. lozim bo‘lsa asbobning rasmini chizing. tajriba reaksiyasini ish tamom bo‘lishi bilanoq daftaringizga yozib oling. ish daftarining o‘ng tomonidan o‘qituvchining fikr-mulohazalari uchun joy qoldiring. ish jarayonida shoshilmasdan, reaktivlarni to‘kmasdan, sachratmasdan ishlash lozim.ish vaqtida konsentrlangan kislota yoki ishqorli eritmalar to‘kilsa, darrov laborantlarga ayting. kislotalar, ishqorlar to‘kilgan joyni ehtiyot bo‘lib tezda arting, suv bilan yuvib, kislota to‘kilgan joyni soda eritmasi bilan, ishqor to‘kilgan joyni esa sirka kislotaning 5 % li eritmasi bilan neytrallash kerak. reaktiv solingan probirkalarni bir shtativdan ikkinchi shtativga olmang. agar shtativda biror-bir reaktiv bo‘lmasa, uni boshqa stoldagi shtativdan …
3 / 21
riga rioya qilish zarur: 1. laboratoriya mashg‘ulotlarini o‘tkazishda xavfsizlik chorasinig eng muhimi bu oq xalatdir. 2. zaharli moddalar bilan qilinadigan ishlarni mo‘rili shkafda bajaring. 3. ajralib chiqayotgan gazlarni yaqin turib hidlamang. gazni hidlash lozim bo‘lgan taqdirda, havoni qo‘lingiz bilan idish og‘zidan o‘zingiz tomon yelpib ohista hidlang (1- rasm). suyuqlikning mazasini totib ko‘rish qat’iy man qilinadi. 4. kuchli kislotalarni, ayniqsa konsentrlangan sulfat kislotani suyultirishda suvni kislotaga quymay, kislotani suvga tomchilatib aralashtiring. 5. bir reaktivni ikkinchisiga quyish chog‘ida yuzingizga yoki kiyimingizga sachramasligi uchun shu idishning tepasiga engashib qaramang 6. suyuqlik qizdirilayotgan idish ustiga engashib qaramang, chunki suyuqlik ba’zan sachrab ketishi mumkin. 7. probirkaga biror modda, ayniqsa,reaktiv solib qizdirila yotganda uning og‘zini o‘zingizga yoki yoningizda turgan kishiga qaratmang. 8. yuzingizga yoki qo‘lingizga suyuqlik sachrasa, tezlikda suv bilan yuvib, sochiq bilan arting. ayniqsa kuchli kislota 1-rasm.gazning hidini aniqlash. yoki ishqor sachrasa, zararlangan joyni darrov suv bilan yaxshilab yuvib, vrachga murojaat qiling. 9. oson o‘t …
4 / 21
rga tashlashga odatlaning. 15. laboratoriya mashg‘uloti tugagach, ish stollarini tartibga soling. gaz va vodoprovod jo‘mraklarining berkligini, elektr asboblarining o‘chganligini tekshirishni unutmang. reaktivlarni maxsus belgilangan joylarga qo‘yib, ish joyingizni laborantga topshiring. laboratoriyada qo‘llaniladigan asbob va idishlar laboratoriya mashg‘ulotlarida qo‘llaniladigan asboblar umumiy va yakka holda foydalanish uchun mo‘ljallangan asboblarga bo‘linadi. umumiy foydalanish uchun mo‘ljallangan asboblarga: tarozilar, quritish shkaflari, qizdirish pechlari, havo so‘rgich nasoslar, reaktivli shtativlar va boshqalar kiradi. bu asboblar laboratoriyada doimo bo‘ladi va ulardan talabalar o‘quv yili davomida foydalanadilar. yakka holda foydalanish uchun mo‘ljallangan asboblarga: isitkichlar, spirt lampasi, temir shtativ, elektr plitkalari, probirka saqlanadigan shtativlar, chinni idishlar va boshqalar kiradi. bu asbob va idishlar mashg‘ulotlar boshlangunicha laborant tomonidan tayyorlanib, talabaga beriladi. tarozi va tarozida tortish. tarozi kimyo laboratoriyasi uchun juda zarur asbobdir, chunki laboratoriyada olib boriladigan ko‘pgina tajribalar aniqlikni talab qiladi. shuning uchun moddalar katta aniqlik bilan tortiladi. demak, laboratoriyada ishlovchi har bir kishi tarozini ishlata bilishi shart. 2- rasm. texnik …
5 / 21
datdagi toshlar, texnik-kimyoviy va dorixona tarozilarida aniq toshlar, analitik tarozilarda esa analitik toshlar ishlatiladi (5-rasm). texnik-kimyoviy dorixona va analitik tarozilarda ishlatiladigan toshlar maxsus g‘ilofli qutichalarga solib qo‘yiladi. ular mayda toshlar deb ataladi. bunday toshlar qo‘lga olinsa aniqligi buziladi, shuning uchun mayda toshlarni olishga xizmat qiluvchi qisqich bo‘ladi. tortish vaqtida toshlar ana shu qisqich bilan qisib olinadi. tarozida biror narsa tortishdan oldin, tarozining to‘g‘ri ishlashini va to‘g‘ri natija berishini tekshirib ko‘rish kerak. tarozi to‘g‘ri o‘rnatilgan va to‘g‘ri ishlayotgan bo‘lsa, mili darajaning o‘rtasidagi belgidan chap va o‘ng tomonga baravar og‘adi, bu hol tarozi pallalarining muvozanatda ekanligini ko‘rsatadi. 4-rasm.texnik elektron tarozi tarozi muvozanatga keltirilgandan so‘ng tortishga kirishiladi: tortilishi kerak bo‘lgan narsa tarozining chap pallasiga qo‘yiladi, o‘ng pallasiga esa avval toshlarning eng kattasi so‘ngra kichikrog‘i tartib bilan qo‘yib boriladi. toshlar tarozi pallasi qo‘zg‘almas holatga keltirilgach qo‘yilishi va olinishi kerak. sochilib ketadigan reaktiv moddalar tarozi pallasiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri solinmay, og‘irligi belgilab olingan yoki tarozi pallasiga qo‘yib …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy laboratoriyada tajriba olib borish"

laboratoriya qismi kimyoviy laboratoriyada tajriba olib borish tartibi va xavfsizlik qoidalari. anorganik kimyo fani bo‘yicha o‘tkaziladigan mashg‘ulotlar talabalardan tajriba olib borish uchun zarur bo‘lgan asbob-uskunalar va ulardan foydalanish qoidalarini, ayniqsa, choralarini puxta o‘zlashtirib olishni taqozo etadi. nazariy bilimlar hamda o‘quv materiallarini mukammal o‘zlashtirish laboratoriya mashg‘ulotlarini to‘g‘ri va aniq bajarishda muhim rol o‘ynaydi. laboratoriya mashg‘ulotlari talabalar mustaqil bajaradigan o‘quv ishlarining asosini tashkil etadi. laboratoriya ishlarini ma’ruzada olingan nazariy bilimlarni mustahkamlash uchun ketma-ket olib borish kerak, shundagina mustaqil ishlash unumli va foydali bo‘ladi. har bir laboratoriya mashg‘ulotini o‘tkazish uchun talaba shu mavzuga ...

This file contains 21 pages in DOCX format (4.5 MB). To download "kimyoviy laboratoriyada tajriba olib borish", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy laboratoriyada tajriba… DOCX 21 pages Free download Telegram