oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari

PDF 9 стр. 163,8 КБ Бесплатная загрузка

9 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 163,8 КБ

Тип файла PDF

Страницы 9

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 9

mavzu: oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari reja: kirish •o‘rmon zonasi o’simliklarining umumiy tavsifi •o‘rmon zonasi o’simliklarining asosiy turlari va tuzilishi •o‘rmon zonasi o’simliklarining areallari va ekologik ahamiyati •xulosa  kirish:  o‘rmon zonasi o‘simliklari — bu yer yuzining eng serhosil va biologik xilma-xil hududlaridan biri bo‘lib, ular iqlim, tuproq sharoiti hamda namlik darajasiga qarab shakllanadi. o‘rmonlar biosferaning muhim qismi hisoblanadi, chunki ular atmosfera tarkibini muvozanatda ushlab turadi, karbonat angidridni yutib, kislorod ishlab chiqaradi hamda iqlimni barqarorlashtiradi. shu bilan birga, o‘rmon o‘simliklari suv aylanishida, tuproq unumdorligini saqlashda va hayvonot dunyosi uchun yashash muhiti yaratishda asosiy rol o‘ynaydi.  o‘rmon zonalari asosan mo‘tadil, subarktik, tropik va subtropik iqlim mintaqalarida joylashgan. har bir mintaqaning o‘ziga xos o‘simlik turlari mavjud: masalan, mo‘tadil mintaqalarda ignabargli va barg to‘kuvchi daraxtlar ustun bo‘lsa, tropik zonalarda esa doimiy yashil va baland daraxtlar, palma hamda lianalar ko‘p uchraydi.  o‘rmon o‘simliklari inson hayotida ham muhim o‘rin tutadi — …

2 / 9

liklarining asosiy belgisi — doimiy yashil yoki barg to‘kuvchi daraxtlarning ustunligidir. ularning tanasi kuchli yog‘och to‘qimalardan tashkil topgan bo‘lib, bu ularga uzoq umr ko‘rish va baland o‘sishga imkon beradi. o‘rmonlarda ko‘pincha daraxtlar orasida botan, mox, paporotnik, buta va liana kabi o‘simliklar ham uchraydi. ular o‘rmonning tag qavatini tashkil qilib, o‘simliklar jamoasining xilma-xilligini oshiradi. o‘rmon zonasi o‘simliklari turlicha iqlim sharoitida o‘sadi, shuning uchun ularning turlari va ko‘rinishlari har xil bo‘ladi. masalan: •tropik o‘rmonlarda doimiy yashil, baland bo‘yli va keng bargli daraxtlar (palma, mahagoniya, kauchuk daraxti) ustunlik qiladi. •mo‘tadil mintaqalarda barg to‘kuvchi daraxtlar (eman, qayin, zarang) hamda ignabargli daraxtlar (archa, qarag‘ay, kedr) keng tarqalgan. •sovuq mintaqalarda esa asosan ignabargli o‘rmonlar — tayga zonasi (archa, kedr, qarag‘ay) o‘sadi.  1. o‘rmon zonasi o‘simliklarining asosiy turlari  o‘rmon zonalarida o‘simliklar ko‘pincha quyidagi asosiy guruhlarga bo‘linadi:  ignabargli o‘rmonlar (tayga zonasi o‘simliklari): bu o‘rmonlar asosan shimoliy kengliklarda joylashgan bo‘lib, sovuq iqlim sharoitiga moslashgan. asosiy turlari: …

3 / 9

uk, paporotniklar va lianalar. daraxtsimon butalar va o‘rmon chetlari o‘simliklari: o‘rmonlarning pastki qatlamida yoki chet hududlarida butalar, o‘tlar, moxlar va qo‘ziqorinlar o‘sadi. masalan: itburun (rosa canina), smorodina, malin, zirk va boshqalar.  2. o‘rmon o‘simliklarining tuzilishi  o‘rmon o‘simliklarining tuzilishi murakkab bo‘lib, u qatlamli (vertikal) tuzilishga ega:  yuqori qatlam (daraxtlar qatlami): eng baland daraxtlar (20–50 metr) quyosh nurini to‘sadi. bu qatlamda quyoshga to‘liq chiqadigan turlar — eman, qarag‘ay, lipa va zaranglar joylashadi.  o‘rta qatlam (butalar qatlami): 2–5 metr balandlikdagi o‘simliklar: itburun, zirk, smorodina, malin, saksovul va boshqalar. ular yorug‘likning bir qismini oladi va daraxtlar orasidagi joyni to‘ldiradi.  pastki qatlam (o‘t o‘simliklari va moxlar): namlik yuqori bo‘lgan joylarda turli o‘t o‘simliklari, moxlar, qo‘ziqorinlar, paporotniklar o‘sadi. bu qatlam o‘rmon tuprog‘ini himoya qiladi, chirindi hosil bo‘lishiga yordam beradi.  yer osti qatlam (ildiz tizimi): o‘rmon o‘simliklarining ildizlari chuqur joylashgan bo‘lib, suv va mineral moddalarning aylanishida muhim rol o‘ynaydi. ba’zi daraxtlarning …

4 / 9

uproq, namlik va relyef sharoitlariga bog‘liq holda shakllanadi. har bir o‘rmon turi (tropik, subtropik, bargli, ignabargli yoki aralash o‘rmon) o‘ziga xos o‘simlik jamoalariga ega bo‘lib, ular tabiiy muhit muvozanatini saqlashda beqiyos rol o‘ynaydi.  o‘rmon o‘simliklari nafaqat atmosferadagi kislorod manbai, balki suv aylanishi, tuproq unumdorligi va iqlim barqarorligining asosiy omilidir. ularning keng areallarda tarqalishi biologik xilma-xillikni oshiradi, turli hayvonlar uchun yashash joy yaratadi. shuningdek, o‘rmonlar insoniyat uchun yog‘och, dorivor o‘simliklar, oziq-ovqat va boshqa ko‘plab foydali resurslar manbaidir. slayd 1, mavzu: oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari slayd 2 slayd 3 slayd 4 slayd 5 slayd 6 slayd 7 slayd 8 slayd 9

5 / 9

oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 9 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari"

mavzu: oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari reja: kirish •o‘rmon zonasi o’simliklarining umumiy tavsifi •o‘rmon zonasi o’simliklarining asosiy turlari va tuzilishi •o‘rmon zonasi o’simliklarining areallari va ekologik ahamiyati •xulosa  kirish:  o‘rmon zonasi o‘simliklari — bu yer yuzining eng serhosil va biologik xilma-xil hududlaridan biri bo‘lib, ular iqlim, tuproq sharoiti hamda namlik darajasiga qarab shakllanadi. o‘rmonlar biosferaning muhim qismi hisoblanadi, chunki ular atmosfera tarkibini muvozanatda ushlab turadi, karbonat angidridni yutib, kislorod ishlab chiqaradi hamda iqlimni barqarorlashtiradi. shu bilan birga, o‘rmon o‘simliklari suv aylanishida, tuproq unumdorligini saqlashda va hayvonot dunyosi uchun yashash muhiti yaratishda asosiy rol o‘ynaydi.  o‘rmon zo...

Этот файл содержит 9 стр. в формате PDF (163,8 КБ). Чтобы скачать "oʻrmon zonasi oʻsimliklari va ularning areallari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oʻrmon zonasi oʻsimliklari va u… PDF 9 стр. Бесплатная загрузка Telegram