iqtisodiy o‘sishning zamonaviy tendensiyalari

DOCX 20 pages 45.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 20
iqtisodiy o‘sishning zamonaviy tendensiyalari reja: kirish 1. iqtisodiy o‘sish tushunchasi va uning ahamiyati 2. zamonaviy davrda iqtisodiy o‘sishning asosiy omillari 3. innovatsiyalar va raqamli iqtisodiyotning iqtisodiy o‘sishga ta’siri 4. o‘zbekiston misolida iqtisodiy o‘sishning ustuvor yo‘nalishlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish har bir mamlakatning iqtisodiy taraqqiyoti uning barqaror rivojlanish darajasi, ishlab chiqarish quvvati, aholi turmush darajasi va milliy boylikning o‘sishi bilan belgilanadi. iqtisodiy o‘sish — bu mamlakatning ishlab chiqarish hajmi va samaradorligining vaqt o‘tishi bilan ortib borish jarayonidir. bugungi globallashuv va raqamli iqtisodiyot davrida iqtisodiy o‘sish yangi shakl va tendensiyalarni kasb etmoqda. zamonaviy davrda dunyo iqtisodiyotida ro‘y berayotgan o‘zgarishlar, globallashuv jarayonining chuqurlashuvi, raqamli texnologiyalarning jadal rivojlanishi, xalqaro mehnat taqsimotining kengayib borishi — bularning barchasi iqtisodiy o‘sish masalasini nafaqat nazariy, balki amaliy jihatdan ham eng dolzarb mavzulardan biriga aylantirdi. bugungi kunda har bir mamlakatning iqtisodiy salohiyati uning ishlab chiqarish quvvati, innovatsion imkoniyatlari, texnologik yangilanish darajasi va inson kapitalining sifatiga bevosita bog‘liqdir. shu boisdan, …
2 / 20
sodiy sharoitda an’anaviy ishlab chiqarish omillari — yer, mehnat va kapital bilan bir qatorda, innovatsiya, raqamli texnologiyalar, axborot resurslari, ekologik barqarorlik kabi yangi omillar ham iqtisodiy o‘sishning muhim tarkibiy qismlariga aylanmoqda. ayniqsa, raqamli iqtisodiyotning shakllanishi iqtisodiy o‘sishning sifat jihatidan yangi bosqichini boshlab berdi. endilikda ishlab chiqarish jarayonlarida avtomatlashtirish, sun’iy intellekt, katta ma’lumotlar (big data) tahlili va blokcheyn texnologiyalarining qo‘llanilishi mamlakatlar iqtisodiyoti samaradorligini tubdan o‘zgartirmoqda. shu bilan birga, iqtisodiy o‘sish faqat raqamlar bilan o‘lchanadigan ko‘rsatkich emas, balki ijtimoiy mazmunga ega bo‘lgan murakkab tizimdir. u inson farovonligi, sog‘lom raqobat muhiti, adolatli taqsimot siyosati va ekologik muvozanat bilan chambarchas bog‘liq. xalqaro tajriba shuni ko‘rsatmoqdaki, barqaror iqtisodiy o‘sish faqatgina ishlab chiqarish hajmining ortishi emas, balki inson kapitalining rivoji, ilm-fanning taraqqiyoti, korrupsiyaga qarshi kurash va boshqaruv tizimi samaradorligi orqali ham ta’minlanadi. o‘zbekiston respublikasi mustaqillikka erishgandan so‘ng iqtisodiy o‘sishni ta’minlash, bozor iqtisodiyotiga o‘tish, milliy valyuta barqarorligini saqlash va xalqaro iqtisodiy tizimga integratsiyalashish yo‘lida muhim islohotlarni amalga …
3 / 20
slari narxining o‘zgarishi kabi omillar iqtisodiy o‘sishga yangi chaqiriqlarni keltirib chiqarmoqda. shu sababli, har bir davlat, xususan, o‘zbekiston uchun barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlashda innovatsion yondashuvlar, iqtisodiy diversifikatsiya, eksportni rag‘batlantirish, investitsion jozibadorlikni oshirish kabi yo‘nalishlar strategik ahamiyat kasb etadi. mazkur ishda iqtisodiy o‘sishning nazariy asoslari, zamonaviy tendensiyalari, unga ta’sir etuvchi omillar hamda o‘zbekiston misolida o‘sish strategiyalarining samaradorligi tahlil qilinadi. shu orqali iqtisodiy o‘sishning yangi paradigmasi — ya’ni innovatsion, inklyuziv va ekologik barqaror o‘sish yo‘nalishlarini yoritish ko‘zda tutiladi. 1. iqtisodiy o‘sish tushunchasi va uning ahamiyati iqtisodiy o‘sish — bu mamlakatda yaratilgan yalpi ichki mahsulot (yaim)ning real hajmi ortib borishidir. u jamiyat farovonligini oshirish, bandlikni ta’minlash va kambag‘allikni kamaytirishning eng muhim omili hisoblanadi. iqtisodiy o‘sish ijtimoiy barqarorlikni mustahkamlab, davlat byudjeti daromadlarining oshishiga ham zamin yaratadi. 1.1. iqtisodiy o‘sish tushunchasining nazariy mohiyati iqtisodiy o‘sish — bu mamlakatning ishlab chiqarish quvvati, milliy daromad, yalpi ichki mahsulot (yaim) va aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan real daromad …
4 / 20
arl marks iqtisodiy o‘sishni ishlab chiqarish vositalari va ishlab chiqarish munosabatlari o‘rtasidagi ziddiyatlar orqali tushuntirgan. xx asrda iqtisodiy o‘sishni matematik modellashtirishga asoslangan yangi nazariyalar paydo bo‘ldi. r. solou va t. svon tomonidan ishlab chiqilgan neoklassik iqtisodiy o‘sish modeli kapital jamg‘arilishi, mehnat o‘sishi va texnologik taraqqiyot o‘rtasidagi bog‘liqlikni asoslab berdi. ushbu modelda uzoq muddatli o‘sishning asosiy manbai sifatida texnologik innovatsiyalar ko‘rsatildi. so‘nggi yillarda esa endogen o‘sish nazariyalari (p. romer, r. lukas) shakllanib, iqtisodiy o‘sishni ichki omillar — ya’ni inson kapitali, bilimlar, tadqiqot va innovatsiyalar bilan izohlashmoqda. bu yondashuvga ko‘ra, iqtisodiy o‘sish tasodifiy emas, balki davlat siyosati, ta’lim sifati va innovatsion muhit bilan bevosita bog‘liqdir. 1.2. iqtisodiy o‘sishni o‘lchash ko‘rsatkichlari iqtisodiy o‘sish asosan yalpi ichki mahsulot (yaim) yoki **yalpi milliy mahsulot (yamm)**ning o‘sish sur’atlari orqali baholanadi. odatda iqtisodchilar quyidagi ko‘rsatkichlardan foydalanadilar: 1. nominal yaim o‘sish sur’ati — joriy narxlarda ishlab chiqarilgan tovar va xizmatlar hajmidagi o‘sishni bildiradi. 2. real yaim o‘sish sur’ati …
5 / 20
ud resurslardan samaraliroq foydalanish, texnologiyalarni yangilash, innovatsiyalarni joriy etish, boshqaruv tizimini takomillashtirish. shuningdek, iqtisodiy o‘sishni belgilovchi asosiy determinantlar quyidagilardir: · texnologik taraqqiyot – ishlab chiqarish samaradorligini oshiruvchi innovatsiyalar; · inson kapitali – ta’lim, sog‘liqni saqlash, kasbiy malaka darajasi; · investitsiyalar – ishlab chiqarish quvvatlarini kengaytirish uchun zarur moliyaviy manbalar; · institutsional muhit – qonun ustuvorligi, bozor erkinligi, davlat boshqaruvi samaradorligi; · tashqi iqtisodiy omillar – xalqaro savdo, valyuta siyosati, global bozor kon’yunkturasi. 1.4. iqtisodiy o‘sishning ahamiyati va ijtimoiy natijalari iqtisodiy o‘sish mamlakat hayotining barcha jabhalariga bevosita ta’sir ko‘rsatadi. uning ahamiyatini quyidagi yo‘nalishlarda ifodalash mumkin: 1. farovonlikni oshiradi. yaimning o‘sishi aholi daromadlarini ko‘paytiradi, iste’mol va turmush darajasini yaxshilaydi. 2. bandlikni ta’minlaydi. yangi ishlab chiqarish quvvatlari va korxonalar ochilishi yangi ish o‘rinlarini yaratadi. 3. davlat byudjeti daromadlarini oshiradi. o‘sish natijasida soliqlar hajmi ko‘payadi, bu esa ijtimoiy dasturlarni moliyalashtirish imkonini beradi. 4. ijtimoiy infratuzilmani rivojlantiradi. yo‘llar, sog‘liqni saqlash, ta’lim tizimlari yaxshilanadi. 5. xalqaro …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy o‘sishning zamonaviy tendensiyalari"

iqtisodiy o‘sishning zamonaviy tendensiyalari reja: kirish 1. iqtisodiy o‘sish tushunchasi va uning ahamiyati 2. zamonaviy davrda iqtisodiy o‘sishning asosiy omillari 3. innovatsiyalar va raqamli iqtisodiyotning iqtisodiy o‘sishga ta’siri 4. o‘zbekiston misolida iqtisodiy o‘sishning ustuvor yo‘nalishlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish har bir mamlakatning iqtisodiy taraqqiyoti uning barqaror rivojlanish darajasi, ishlab chiqarish quvvati, aholi turmush darajasi va milliy boylikning o‘sishi bilan belgilanadi. iqtisodiy o‘sish — bu mamlakatning ishlab chiqarish hajmi va samaradorligining vaqt o‘tishi bilan ortib borish jarayonidir. bugungi globallashuv va raqamli iqtisodiyot davrida iqtisodiy o‘sish yangi shakl va tendensiyalarni kasb etmoqda. zamonaviy davrda dunyo iqtisodiyotida r...

This file contains 20 pages in DOCX format (45.4 KB). To download "iqtisodiy o‘sishning zamonaviy tendensiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy o‘sishning zamonaviy … DOCX 20 pages Free download Telegram