xatoliklarni o`rganish

PPTX 15 pages 184.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 184.7 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

slayd 1 mavzu: xatoliklarni o`rganish reja: 1. o'lchash xatoliklarini klassifikatsiyasi 2.muntazam xatoliklar 3.tasodifiy xatoliklar 4.qo’pol xatoliklar o'lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatidan chetlanishi – o‘lchash xatoligi deb aytiladi o'lchash xatoliklari quyidagicha klassifikatsiyalanadi: 1.xatoliklar namoyon bo'lishi xarakteriga ko'ra (muntazam, tasodifiy va qo'pol xatoliklar). 2.sonli ifodalanish usuliga ko'ra (absolyut, nisbiy va keltirilgan xatoliklar). 3.kirish kattaligining vaqt bo'yicha o'zgarish xarakteriga ko'ra (statik va dinamik). 4.o'lchanayotgan kattalikka bog'liqligiga ko'ra (additiv va multiplikativ). 5.atrof muhit parametrlarining ta‘siriga ko'ra (asosiy va qo'shimcha). muntazam xatolik muntazam xatolik --deyilganda, faqat bitta kattalikni qayta-qayta o'lchaganda o'zgarmas bo'lib qoladigan yoki biror qonun bo'yicha o'zgaradigan o'lchash xatoligi tushuniladi. ular aniq qiymat va ishoraga ega bo'ladi, ularni tuzatmalar kiritish yo'li bilan yo'qotish mumkin. kattalikni o'lchash natijasida olingan qiymatga muntazam xatolikni yo'qotish maqsadida qo'shiladigan qiymat tuzatma deyiladi. xatoliklar: a) instrumental (o'lchash asboblari); b) o'lchash usuli; d) subyektiv (noaniq o'qish); e) o'rnatish; f) uslubiy xatoliklarga bo'linadi instrumental xatolik instrumental xatolik -deyilganda, qo'llanilayotgan o'lchash asboblari xatoliklariga bog'liq …

2 / 15

n paytni qayd qilishda kechikish yoki shoshilishdan, shkala bir bo'lim chegarasida ko'rsatuvni noto'g'ri yozib olishdan, paralaksandan va hokazolardan kelib chiqadi o‘rnatish xatoligi o‘rnatish xatoligi – o'lchash asbobi ko'rsatkichining shkala boshlang'ich belgisiga noto'g'ri o'rnatilishi natijasida yoki o'lchash vositasini e‘tiborsizlik bilan, masalan, vertikal yoki gorizontal bo'yicha o'rnatilmasligi natijasida kelib chiqadi. o‘lchash metodikasi xatoliklari - kattaliklarni o'lchash shartlari metodikasi bilan bog'liq bo'lgan va qo'llanayotgan o'lchash asboblariga bog'liq bo'lmagan xatoliklardan iborat. ayniqsa, aniq o'lchashlarni bajarishda o'lchash natijasida muntazam xatoliklar anchagina buzishi mumkin. tasodifiy xatolik tasodifiy xatolik deyilganda, faqat, bitta kattalikni qayta-qayta o'lchash mobaynida tasodifiy o'zgaruvchi o'lchash xatoligi tushuniladi. bu xatolik borligini faqat bitta kattalikni bir xil sinchkovlik bilan qayta-qayta o'lchagandagina sezish mumkin. agar har bir o'lchash natijasi boshqalaridan farq qilsa, u holda tasodifiy xatolik mavjud bo'ladi. shu xatoliklarni baholash ehtimollar nazariyasi va matematik statistika nazariyasiga asoslangan bo'lib, ular o'lchash natijasi o'lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatiga yaqinlashishi darajasini baholash metodlarini, xatolik ehtimoliy chegarasini baholash imkonini beradi, …

3 / 15

iladi. o'lchash vositalarining xatoliklari o'lchash vositalarining xatoliklari quyidagilardir: 1.absolyut xatolik; 2.nisbiy xatolik; 3.kelitirlgan xatolik. o'lchash asbobining xatoligi deb, asbobning ko'rsatishi bilan o'lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymati orasidagi farqqa aytiladi: (3) bunda xatolar musbat yoki manfiy ishorasi bilan kattalikning birliklarida ifodalanadi. absolyut xatolikning kattalikning haqiqiy qiymatiga nisbati nisbiy xatolik deb ataladi va % larda ifodalanadi. amalda keltirilgan xatolik amalda keltirilgan xatolik deb, nomlangan, ya‘ni absolyut xatolik asbobining o'lchash chegarasiga (diapazoni) bo'lgan nisbatidan foydalaniladi. xatolik qiymati o'lchash asbobi aniqligini, demak, o'lchash natijasini ham xarakterlaydi o'lchashlar aniq bo'lishi uchun xatosi kichik asboblardan foydalaniladi. ba‘zan kattalikning haqiqiy qiymatini topish uchun asbob ko'rsatishi tuzatish koeffitsiyentiga ko'paytiriladi agar xatolikning qiymati diapazon bo'yicha doimiy bo'lsa (1- chiziq), o'lchash vositasining bunday xatosi additiv xatosi deyiladi. agar o'lchash vositasi faqat additiv xatolikka ega bo'lsa, unda asbobning xatoligi absolyut xatolik bilan normalanadi. multiplikativ xatolik o'lchanayotgan kattalikka bog'liq holda chiziqli ravishda o'sib boradi, shunga ko'ra, nisbiy qiymat (2-3-to'g'ri chiziq) diapazonda doimiy bo'lib …

4 / 15

5 / 15

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xatoliklarni o`rganish"

slayd 1 mavzu: xatoliklarni o`rganish reja: 1. o'lchash xatoliklarini klassifikatsiyasi 2.muntazam xatoliklar 3.tasodifiy xatoliklar 4.qo’pol xatoliklar o'lchanayotgan kattalikning haqiqiy qiymatidan chetlanishi – o‘lchash xatoligi deb aytiladi o'lchash xatoliklari quyidagicha klassifikatsiyalanadi: 1.xatoliklar namoyon bo'lishi xarakteriga ko'ra (muntazam, tasodifiy va qo'pol xatoliklar). 2.sonli ifodalanish usuliga ko'ra (absolyut, nisbiy va keltirilgan xatoliklar). 3.kirish kattaligining vaqt bo'yicha o'zgarish xarakteriga ko'ra (statik va dinamik). 4.o'lchanayotgan kattalikka bog'liqligiga ko'ra (additiv va multiplikativ). 5.atrof muhit parametrlarining ta‘siriga ko'ra (asosiy va qo'shimcha). muntazam xatolik muntazam xatolik --deyilganda, faqat bitta kattalikni qayta-qayta o'lchaganda...

This file contains 15 pages in PPTX format (184.7 KB). To download "xatoliklarni o`rganish", click the Telegram button on the left.

Tags: xatoliklarni o`rganish PPTX 15 pages Free download Telegram