morgan tajribasi

DOCX 3 pages 22.8 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 22.8 KB

File type DOCX

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

birikkan xolda belgilarning naslga utishi. krossingover. morgan tajribasi. reja. 1. birikkan genlar xakida tushuncha. belgilarning birikan xolda naslga utishi. 2. birikkan gen guruxlari va xromosomalar soni. 3. genlar orasidagi masofani aniklash. 4. genlarning birikkan xolatda bulishining buzilishi. genlarning xromosomada joylashishi, ularning keyingi avlodlarga utish konuniyatlarini birinchi bulib amerikalik olim t.g.morgan (1866-1945) urganib, irsiyatning xromosoma nazariyasini yaratadi va bu xizmatlari uchun nobel mukofatiga sazovar buldi. morgan va uning shogirdlari 1909-1911 yillarda mendel konunlarini xromosomalar asosida urganib belgilarning mustakil taksimlanishi konuniyatiga uzgarishlar kiritish kerak degan xulosaga keladilar. chunki genlar nasldan-naslga aloxida-aloxida xolda utmasdan balki, birikkan xolda ya'ni gurux-gurux bulib utar ekan. genlarning birikkan xolda nasldan-naslga utishni morgan drozofila (meva) pashshasida urgandi. drozofila pashshasi tanasining kora rangda bulishini retsessiv gen-v,kul rang (normadagi rang) bulishini dominant gen-v, rudiment (kalta) kanotni retsessiv gen-v, uzun kanotni (normadagi kanot) - v gen yuzaga chikaradi. kul rang tanali, uzun kanotli (vv vv) pashshalarni kora tanali, kalta kanotli (vv …

2 / 3

tishtirishning oxirida 4 xil duragaylar urniga fakat 2 xilini, ya'ni ota-ona belgilariga uxshagan kul rang uzun kanotli va kora kalta kanotli duragaylarni oldi. bu chatishtirishda belgilardan kul rang bilan uzun kanot birikkan xolda nasldan-naslga utishini kuzatish kiyin emas. genlarning bunday birikkan xolda nasdlan-naslga utishini shu genlarning bitta xromosomada joylashgandagina kuzatish mumkin. masalan v, v genlari bitta xromosomada va shu xromosomaga gomologik bulgan ikkinchi xromosomada esa v,v genlar joylashgan. bunday xolda birinchi avlod duragaylari v,v geni bulgan bitta xromosomani otadan olsa v,v geni bulgan ikkinchi xromosomani esa onadan oladi. tabiiyki bu ikkita gen xujayralarining bulinishi paytida bitta xromosomada joylashganliklari uchun keyingi avlodlarga birgalikda utadi. shuning uchun birinchi avlod duragaylari 4 xil emas, fakat 2 xil gameta xosil kiladi. genlarning bunday birikishini tulik birikish deyiladi. birikkan gen gruxlarining soni xujayradagi xromosomalar soni bilan aniklanadi va doimo gaploid tuplamidagi xromosoma soniga teng buladi. masalan: drozofila pashshasining gaploid tuplamida 4 ta xromosoma buladi, demak …

3 / 3

anday utishi aniklanadi. demak, bitta xromosomada joylashgan genlar uzaro birikkan bulib, shu xromosoma bilan birgalikda kelgusi avlodlarga utadi. lekin genlarning bitta xromosomaga birikkan xolda bulishi doimo xam kuzatilavermaydi. chunki genlarning uzaro boglanganligi buzilishi mumkin. bu xolatni morgan uzining kuyidagi tajribasida kuzatdi. kul rang tanali, uzun kanotli (vvvv) va kora tanali, kalta kanot (vvvv) pashshalarini chatishtirib olingan birinchi avlod duragaylaridan erkaklarini emas, endi urgochilarini (vv vv) olib retsessiv belgili (vvvv) erkak pashshalari bilan chatishtirdi. bunday chatishtirish natijasida xosil bulgan duragaylar ikki xil bulmasdan turt xil bulib chikdi, ya'ni: 1) kulrang tanali, uzun kanotli (vv vv) 2) kulrang, kalta kanotli (vv vv) 3) kora tanali, uzun kanotli (vv vv) 4) kora tanali, kalta kanotli (vv vv). lekin duragaylar son jixatdan bir-biriga bulgan nisbati genlarning mustakil taksimlanishida kuzatiladigan nisbatga (1:1:1:1) tugri kelmadi. morganning bu tajribasi natijasida olingan duragay pashshalarning kulrang tanali uzun kanotlilari-41,5%, koratanali kalta kanotlilari-41,5%,kulrang tanali kalta kanotlilari-8,5% va kora tanali uzun …

4 / 3

ay gametani chalkashuvli gameta va bu gametadan xosil bulgan organizmni chalkashuvli organizm deyiladi. drozo-fila pashshalarining fakat urgochilari xromosomalarida chalkashuv bulib,erkaklarida esa kuzatilmaydi. shuning uchun yukorida kursatilgan digeterozigotali urgochi pashsha (vvvv) xuddi shunday genotipli erkak pashshalarda fark kilib ikki xil emas, balki turt xil gametalarni xosil kiladi. bu gametalardan ikkitasi chalkashuvli, ikkita esa chalkashuvsiz buladi. yukoridagi tajribadagi birinchi va ikkinchi xolatda genlarning tulik birikkanligi saklanib koladi, uchinchi va turtinchi xolatda esa duragaylar chalkashuvli gametalardan rivojlanganligi uchun ularda genlarning tulik birikkanligi buziladi, ya'ni genlarning yangi tuplami paydo buladi. morgan xromosomalarning chalkashuvi va genlarning birikish xollari asosida genlar orasidagi masofani aniklash usullarini topdi. xromosomalarni urganish shuni kursatadiki, ular urtasida buladigan chalkashuv xromosomalarning xar xil kismlarida bulishi mumkin emas. morgan chalkashuv birligi kilib bir foyizga teng kiymatni oldi va bu kiymatni morganida deb atadi. bir foyiz chalkashuv bitta morganidaga teng. masalan, kulrang tanali uzun kanotli urgochi (vv vv), kora tanali kalta kanotli erkak pashshalarni …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "morgan tajribasi"

birikkan xolda belgilarning naslga utishi. krossingover. morgan tajribasi. reja. 1. birikkan genlar xakida tushuncha. belgilarning birikan xolda naslga utishi. 2. birikkan gen guruxlari va xromosomalar soni. 3. genlar orasidagi masofani aniklash. 4. genlarning birikkan xolatda bulishining buzilishi. genlarning xromosomada joylashishi, ularning keyingi avlodlarga utish konuniyatlarini birinchi bulib amerikalik olim t.g.morgan (1866-1945) urganib, irsiyatning xromosoma nazariyasini yaratadi va bu xizmatlari uchun nobel mukofatiga sazovar buldi. morgan va uning shogirdlari 1909-1911 yillarda mendel konunlarini xromosomalar asosida urganib belgilarning mustakil taksimlanishi konuniyatiga uzgarishlar kiritish kerak degan xulosaga keladilar. chunki genlar nasldan-naslga aloxida-aloxida xolda utm...

This file contains 3 pages in DOCX format (22.8 KB). To download "morgan tajribasi", click the Telegram button on the left.

Tags: morgan tajribasi DOCX 3 pages Free download Telegram