nav va zot. organizmlarning uzgaruvchanligi

DOCX 14 sahifa 28,2 KB Bepul yuklash

14 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 28,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 14

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 14

nav va zot nav va zot. organizmlarning uzgaruvchanligi reja: 1.nav va zot. 2.organizmlarning uzgaruvchanligi tanlash uchun manbadir. 3.poliploidiya. kishlok xujalik ekinining navi uzidan uzi xosil bulmaydi, uni odamlar yaratadi, yaratish uchun anik selektsiya usullaridan foydalaniladi. navlarni tashkil kilgan usimliklarning tashki (morfologik) kurinishi, belgilari, xususiyatlari bir xil bulishi kerak va bu belgilar vaktincha emas balki barkaror bo'lib nasldan naslga utkazilishi, ya'ni irsiy bo'lib, yangi yaratilgan nav yukori va yaxshi sifatli bulishi kerak. navlarni xar xil ta'riflab kelganlar. biz navlarni oxirgi yillarda kuyidagicha ta'riflagan edik. “nav deb selektsiya usullari bilan yaratilgan, bir xil, barkaror irsiy morfologik, biologik va xujalik belgi va xususiyatlarga ega bulgan madaniy usimliklar guruxiga aytiladi”. 1996 yil 30 avgustida “selektsiya yutuklari tugrisida”gi konunda nav tugrisida kuyidagicha aytilgan: “nav” - usimlik guruxi bo'lib, u nasldan naslga barkaror utuvchi, muayyan genotipi yoki genotiplar kombinatsiyasini boshєalardan ajratib turuvchi belgilarga karab aniklanadi va ayni bir botanik taksondagi boshka usimliklar guruxidan bir yoki bir …

2 / 14

a boglik. masalan, bugdoy gulining barg nayi ichidayok changlanishi, kungabokar pistasining puchogida kattik (pantserli) xujayralar kavatining bulishi, go'za bargining kalin tukli yoki poyasining kalin pustli bulishi. 4. ekinni mexanizmlar vositasida etishtirish va xosilni yigib-terib olishni mexanizatsiyalashga imkon beruvchi belgilar: usimlik poyasini etib kolmasligi (pakana yoki bakuvvat bulishi); boshokcha va gul kobiklarining kattik bulishi galla (don) ekinlarida don tukilishi va yanchilish darajasini belgilaydi; kartoshka tuganaklarining uyada tup bo'lib va tuprokning yuza kismida joylanishi kabi belgi va xususiyatlari. 5. xosil-maxsulot sifatini ifodalaydigan: don magzining shishasimonligi, oksilning mikdori, donning un chikish va non yopishni ta'minlaydigan xususiyatlar, go'za (paxta) tolasining uzunligi, pishikligi va chigitdan ajraluvchanligi, em-xashak utlarda ozika moddalar, vitaminlar, mineral tuzlarning mikdori, kartoshka tuganagida kraxmal, oksil, vitaminlar va mikroelementlarning mikdori va xokazo. 6. navlarning plastikligi (moslashuvchanligi) va intensiv tipdaligini ifodalaydigan: rivojlanish darajasi, barg yuzasining satxi (fotosintetik imkoniyati), xosil tuplash kobiliyati va boshєalar. navlarning plastikligi ularning xam kulay xam nokulay sharoitlariga biologik moslashib, tegishli, …

3 / 14

mashinada ekish, ishlov berish va xosilni yigib terib olishga moslashganligiga, kasalliklarga chidamliligiga , mineral va organik ugitlarga va suvga bulgan talabiga karab baxo beriladi. navning kishlok xujaligi ishlab chikarishida rolini kuyidagicha kursatish mumkin: 1. nav (duragay) – xosildorlikni oshirish omili bo'lib xisoblanadi. ùar bir yangi nav (duragay) xosildorlikni oshirishi mumkin. ùar gektaridan 3-5 tsentner kushimcha xosil olish mamlakat buyicha kup ming tonna kushimcha maxsulotni ta'minlaydi. masalan: akademik pavel panteleymonovich lukyanenko (krasnodar kishlok xujalik ilmiy tadkikot instituti) birinchi kuzgi bugdoy navlarini 1937-38 yillarda yaratgan. uning navlari usha yillarda keng tarkalgan ukrainka navidan 10-15% yukori xosil bergan. keyinchalik ukrainka navini baxorgi bugdoy markiz navi bilan chatishtirib, novoukrainka 83 yangi navini yaratadi, uning xosildorligi ayrim yillar 40-60% gacha kutarilib millionlar gektar maydonga tarkaladi. keyinchalik p.p.lukyanenko amerika kuzgi bugdoyi - konred – fulkaster 266278 navini argentina baxori bugdoyi - kleyn 33 navi bilan chatishtirib, kator yangi - skorospelka 1, 2, 3, 3b navlarini yaratadi. …

4 / 14

i tashkil kilindi. usha yillari go'za selektsiyasini shakllanishi va rivojlanishiga katta xissa kushgan olimlar, akademik r.r.shreder (turkiston tajriba stantsiyasi). ya.l.navrotskiy (andijon tajriba stantsiyasi), g.s.zaytsev, m.m.bushuev (mirzachul tajriba stantsiyasi). bu olimlar 1915 yilga kelib go'zaning birinchi navlarini yaratdilar: navrotskiy, triumf navrotskogo, 182-ak-djura, 169- dexkanin va 508 botir. 1922 yilda toshkentdan 12 km uzoklikda turkiston selektsion stantsiyasi (xozirgi јo'za selektsiyasi va urugchiligi ilmiy-tekshirish instituti) tashkil kilinadi. shundan keyin go'za va zavod aralashmalari navlari urniga yukori xosilli selektsion navlar ekila boshlanadi. birinchi nav almashtirish 1922-1929 yillarda utkazilib yukori xosilli yirik kusakli navrotskiy navi tarkatilib 1 mln. gektargacha ekilgan, ikkinchi nav almashtirish 1937 yilda utkazilib, yangi yukori xosilli navlar 8517- kolxoznik (selektsioner s.s.kanash), 8196 va 2034 (selektsioner d.d.nagibin), 36m2 (selektsioner p.v.mogilnikov) va 1306 (r.r.shreder materiallaridan) yaratilgan. bu navlarning urniga yanada yaxshi, yukori xosilli navlar (1944 yil uchinchi nav almashtirish utkazilishi rejalashtirilgan edi) ekila boshlandi. bulardan eng kup tarkalgan va usha davrda 560 ming gektarga …

5 / 14

shtirilgan 153-f navi (l.a.turks va v.ya.butkova) yukori xosilli, tola chikimi 40% va tuksiz chigitli (yalangoch chigitli). oxirgi yillarda (1990-2001 yillar) navlarni sinash davlat komissiyasidan 150 dan ziyod yukori xosilli, yaxshi sifatli, chidamli navlar utkazilib, ulardan 18 tasi ishlab chikarishga tavsiya etilgan: s-4727, 175-f, toshkent-6, an-bayaut-2, s-6524, yulduz, s-9070, s-6530, namangan 77, xorazm-126, an-œzbekiston-4, ok-daryo-5, termiz-31, armugon, omad, ok-daryo-6, ok-kurgon-2, karshinskiy-8, gulbaxor, sharaf-75, an-402, mexr. bu navlar yukori xosilli bo'lib (40-52 ts/ga), kasalliklarga chidamlirok, tola chikishi va tolaning sifati jixatidan ilgarigi navlardan ancha ustun turadi. bunday misollarni institut (samarkand kishlok xujalik instituti) selektsiyasidan xam keltirish mumkin. kuzgi bugdoyning sherdor, ulugbek-600, œzbekiston-1, arpaning afrosiyob, marokanda, temur, kartoshkaning zarafshon navlari uzining yukori xosilligi, chidamliligi, sifatliligi sababli œzbekiston respublikasi buyicha rayonlashtirilib, davlat reestriga kiritilgan. oxirgi yillarda kuzgi bugdoyning ulugbek-600 navi 150 ming gektardan ziyod maydonni egallagan. bolgariya xalk respublikasi davlat nav komissiyasi raisining muovini e.nikolovning ma'lumotiga kura (mejdunarodniy selskoxozyaystvenniy jurnal, №2, 1982g.), bolgariyada genetika …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 14 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"nav va zot. organizmlarning uzgaruvchanligi" haqida

nav va zot nav va zot. organizmlarning uzgaruvchanligi reja: 1.nav va zot. 2.organizmlarning uzgaruvchanligi tanlash uchun manbadir. 3.poliploidiya. kishlok xujalik ekinining navi uzidan uzi xosil bulmaydi, uni odamlar yaratadi, yaratish uchun anik selektsiya usullaridan foydalaniladi. navlarni tashkil kilgan usimliklarning tashki (morfologik) kurinishi, belgilari, xususiyatlari bir xil bulishi kerak va bu belgilar vaktincha emas balki barkaror bo'lib nasldan naslga utkazilishi, ya'ni irsiy bo'lib, yangi yaratilgan nav yukori va yaxshi sifatli bulishi kerak. navlarni xar xil ta'riflab kelganlar. biz navlarni oxirgi yillarda kuyidagicha ta'riflagan edik. “nav deb selektsiya usullari bilan yaratilgan, bir xil, barkaror irsiy morfologik, biologik va xujalik belgi va xususiyatlarga ega bulgan ...

Bu fayl DOCX formatida 14 sahifadan iborat (28,2 KB). "nav va zot. organizmlarning uzgaruvchanligi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: nav va zot. organizmlarning uzg… DOCX 14 sahifa Bepul yuklash Telegram