qattiq jismlar fizikasi 2

PPTX 18 pages 3.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 18
42 elektrodinamika k.p.abduraxmanov, v.s.xamidov, m.f.raxmatullaeva 12 – ma’ruza frizika kafedrasi 2019 qattiq jismlar fizikasi 1 ma'ruza rejasi yarim o'tkazgichlarning xususiy o'tkazuvchanligi. xususiy yarim o'tkazgichlarda tok tashuvchi zaryadlar kontsentratsiyasi. fermi sathi va uning holati. xususiy yarim o'tkazgichlarning o'tkazuvchanligi, uning temperaturaga bog'liqligi. 2 0 k da valent sohasi elektronlar bilan butunlay to'lgan, taqiqlangan soha kengligi juda katta bo'lmagan kristallik moddalar yarim o'tkazgichlar deb ataladi. rasmda valent soha elektronlar bilan butunlay to'lganligi ko'rinib turibdi. elektronlarni o'tkazuvchanlik sohasiga ko'chirish uchun ularga δe taqiqlangan soha kengligidan kam bo'lmagan energiya uzatish kerak. 3 yarimo'tkazgichlarning tozaligiga qarab ular xususiy yoki kirishmali yarim o'tkazgichlarga bo'linadilar. ximiyaviy toza yarim o'tkazgichlar – xususiy deb hisoblanadi, ularning o'tkazuvchanligi esa xususiy o'tkazuvchanlik deb ataladi. elektrofizikaviy xususiyatlari kirishma atomlari bilan aniqlanadigan yarim o'tkazgichlar – kirishmali yarim o'tkazgichlar deb ataladi. germaniy selen kremniy tellur olmos karbid kremniy arsenid galliy arsenid indiy 4 absolyut nol (t = 0 k) temperaturada valent soha elektronlar bilan to'lgan, …
2 / 18
ita muhim xulosa kelib chiqadi: 1. xususiy yarim o'tkazgichlarning o'tkazuvchanligi valent sohadagi elektronlarga o'tkazuvchanlik sohasiga o'tish uchun etarli bo'lgan energiyani beruvchi tashqi kuchlar ta'sirida paydo bo'ladi. shuning uchun yarim o'tkazgichlar o'tkazuvchanligi qo'zg'atilgan o'tkazuvchanlikdan iboratdir; 2. qattiq jismlarning yarim o'tkazgichlar va dielektriklarga bo'linishi ma'lum bir hisobda shartli tabiatga ega. uy haroratida dielektrik xususiyatga ega bo'lgan olmos, yuqori temperaturalarda sezilarli o'tkazuvchanlikka ega bo'lib, yarim o'tkazgich xususiyatini oladi. 6 xususiy va kam aralashmali yarim o'tkazgichlarda elektron yoki kovak gazlari aynimagan gazlardir va ularning holatlar bo'yicha taqsimlanishi maksvell–boltsman klassik statistikasi bilan ifodalanadi. bundan yarim o'tkazgichlarda erkin zaryad tashuvchilar kontsentratsiyasi fermi sathi va temperaturaga bog'liqdir. 7 μ – ximiyaviy potentsial yoki fermi sathidir mn i mp - elektronlar va teshiklarning effektiv massalaridir. ez - taqiqlangan soha kengligi h - plank doimiysi k - boltsman doimiysi t- termodinamik temperatura. yuqoridagi funktsiyaning echimi o'tkazuvchanlik sohasidagi elektronlar va valent sohasidagi teshiklar kontsentratsiyalarining ifodalarini beradi. 8 xulosa: fermi sathi …
3 / 18
chib, fermi sathi holatini aniqlovchi ifodaga ega bo'lamiz 11 t=0 absolyut nolga teng bo'lganda: fermi sathi taqiqlangan sohaning qoq o'rtasida joylashadi. temperatura ortishi bilan: mp > mn bo'lganda o'tkazuvchanlik sohasining tubiga intiladi, mp < mn bo'lganda valent sohasining shipiga intiladi. 12 fermi sathi ifodasini n va p ifodalariga qo'ysak, quyidagiga ega bo'lamiz: bu ifodadan, xususiy yarim o'tkazgichlarda tok tashuvchilarning muvozanatdagi kontsentratsiyalari yarim o'tkazgichning taqiqlangan sohasi kengligi va temperaturasiga bog'liqligi ko'rinib turibdi. 13 yarim o'tkazgichning xususiy o'tkazuvchanligi va solishtirma qarshiligini temperaturaga bog'liqlik chizmalari temperatura ortishi bilan o'tkazuvchanlikning o'sishi – yarim o'tkazgichning xarakterli xususiyatidir. yarim o'tkazgichning solishtirma qarshiligi temperatura ortishi bilan eksponentsial qonun bo'yicha kamayib boradi. 14 misol: taqiqlangan sohaning kengligini 1,12ev (kremniy)dan 0,08ev (qalay)gacha kamaytirilsa xona temperaturasida elektronlarning kontsentratsiyasi 9 tartibga oshadi. germaniy temperaturasini 100k dan 600 k gacha oshirsak, uning kontsentratsiyasi 17 tartibga oshadi. 15 16 foydalanilgan adabiyotlar savelev i. v. kurs fiziki. m.: nauka 1989 t. 1 savelev i. …
4 / 18
sayti. estudy.uz- tatu talabalari uchun fizikadan masofaviy ta'lim tizimi yenka.com http://phet.colorado.edu/ http://www.falstad.com/mathphysics.html http://www.quantumatomica.co.uk/download.htm http://school-collection.edu.ru 18 image1.png image2.jpeg image3.gif image4.gif image5.wmf oleobject1.bin image6.wmf image7.wmf oleobject2.bin oleobject3.bin image8.wmf oleobject4.bin image9.wmf image10.wmf oleobject5.bin oleobject6.bin image11.wmf oleobject7.bin image12.wmf oleobject8.bin oleobject9.bin image13.jpeg image14.png image15.png ÷ ø ö ç è æ - = ÷ ø ö ç è æ - - = kt e a kt e e f i i exp exp ) ( m ÷ ø ö ç è æ ÷ ø ö ç è æ = kt h kt m n n m p exp 2 2 2 3 2 ÷ ø ö ç è æ + - ÷ ÷ ø ö ç ç è æ = kt e h kt m p z p m p exp 2 2 2 3 2 ( ) ÷ ø ö ç è æ - ÷ ø ö ç è æ = kt e m m …
5 / 18
qattiq jismlar fizikasi 2 - Page 5

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qattiq jismlar fizikasi 2"

42 elektrodinamika k.p.abduraxmanov, v.s.xamidov, m.f.raxmatullaeva 12 – ma’ruza frizika kafedrasi 2019 qattiq jismlar fizikasi 1 ma'ruza rejasi yarim o'tkazgichlarning xususiy o'tkazuvchanligi. xususiy yarim o'tkazgichlarda tok tashuvchi zaryadlar kontsentratsiyasi. fermi sathi va uning holati. xususiy yarim o'tkazgichlarning o'tkazuvchanligi, uning temperaturaga bog'liqligi. 2 0 k da valent sohasi elektronlar bilan butunlay to'lgan, taqiqlangan soha kengligi juda katta bo'lmagan kristallik moddalar yarim o'tkazgichlar deb ataladi. rasmda valent soha elektronlar bilan butunlay to'lganligi ko'rinib turibdi. elektronlarni o'tkazuvchanlik sohasiga ko'chirish uchun ularga δe taqiqlangan soha kengligidan kam bo'lmagan energiya uzatish kerak. 3 yarimo'tkazgichlarning tozaligiga qarab ular xusus...

This file contains 18 pages in PPTX format (3.8 MB). To download "qattiq jismlar fizikasi 2", click the Telegram button on the left.

Tags: qattiq jismlar fizikasi 2 PPTX 18 pages Free download Telegram