optika

PPTX 31 pages 7.1 MB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.1 MB

File type PPTX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

23 elektrodinamika 6 – ma’ruza fizika kafedrasi 2019 optika k.p.abduraxmanov, v.s.xamidov, m.f.raxmatullaeva 1 ma’ruza rejasi yorug‘likning elektromagnit to‘lqin nazariyasi. yorug‘lik to‘lqinlarining fazoviy va vaqt bo‘icha kogerentligi. kogerent yorug‘lik to‘lqinlarini olish usullari. interferensiya hodisasi. teng qalinliklarning interferensiya sohalari. nyuton xalqalari. interferensiya hodisasining texnikada qo‘llqanilishi. 2 isaak nyuton xristian gyuygens yorug’likning korpuskulyar-to‘lqin dualizmi yorug‘lik-to‘lqin yorug‘lik-zarrachalar oqimi 3 4 5 maksvellning yorug‘lik to‘g‘risidagi elektromagnit to‘lqin nazariyasi yorug‘lik – quyidagi tenglama bilan ifodanadigan elektromagnit to‘lqindir. yorug‘lik tezligi vakuumdagi elektromagnit to‘lqinga o‘xshash (ε = μ = 1) ga teng shaffof muhitlarda yorug‘lik tezligi kamayadi eslatma optikada yorug‘lik deganda faqat ko‘rinadigan nurlarni emas, balki unga yondoshadigan keng diapozondagi elektromagnit nurlanish spektri – (iq) infraqizil va (ub) ultrabinafsha spektrlari tushuniladi. ko‘rinadigan yorug‘lik nurlari elektromagnit to‘lqinlar spektrining 400 nm dan 780 nm gacha diapozonida yotadi. 6 gyuygens prinspi: bu prinsipga asosan, to’lqin harakati yetib borgan har bir nuqta ikkilamchi to’lqinlar manbaiga aylanadi, bu to’lqinlarni o’rab oluvchi egri chiziq …

2 / 31

tizmasi deb ataladi. nurlanish vaqti τ = 10-8 s bir tizimning o‘rtacha davom etadigan vaqti – kogerentlik vaqti deb ataladi. kogerentlik faqat tasma davomida saqlanib, kogerentlik vaqti nurlanish vaqtidan ortiq bo‘la olmaydi. istalgan nomonoxromatik yorug’lik to’lqinlarini bir-birini o‘rnini oladigan, bir-biriga bog‘liq bo‘lmagan garmonik tizimlar majmuasidan iborat deb hisoblash mumkin 10 to‘lqin interferensiyasi kuzatilishi sharti ularning kogerentligidadir, ya’ni bir necha tebranma va to‘lqin jarayonlarining vaqt bo‘yicha va fazoda bir-biriga muvofiq ravishda kechishidir. bir tizimning o‘rtacha davom etadigan vaqti – kogerentlik vaqti deb ataladi. interferensiya hodisasini kuzatish imkonini beradigan ikkita yorug‘lik manba’ning o‘lchamlari va o‘zaro joylashishi fazoviy kogerentlik deb ataladi. fazoviy kogerentlik uzunligi (yoki kogerentlik radiusi) deb, ko‘ndalang yo‘nalishda to‘lqin tarqalishning maksimal masofasiga aytiladi. 11 manba’dan chiqqan monoxromatik yorug‘lik to‘lqin s tor tirqishli 1 ekranga tushadi va undan o‘tib s1 va s2 tirqishli 2 ekranga o‘tadi. bu ikki tirqish kogerent to‘lqinlar manbai hisoblanadi. s1 va s2 tirqishdan chiqqan kogerent to‘lqinlar e ekranda …

3 / 31

tic uzunliklari farqi y‘lning optik farqi deb ataladi. m nuqtada qo‘zg‘atiladigan to‘lqinlarning fazalar farqi 15 interferensiya maksimumini kuzatish sharti v s1 s2 yo‘lning optik farqi vakuumdagi to‘lqin uzunligining butun sonlariga teng bo‘lsa (yarim to‘lqinning juft sonlari) u holda fazalar farqi 16 interferensiya minimumini kuzatish sharti v s1 s2 yo‘lning optik farqi vakuumdagi to‘lqin uzunligining toq sonlariga teng bo‘lsa (yarim to‘lqinning juft sonlariga) m nuqtada qo‘zg’atiladigan tebranishlar qarama- qarshi fazalarda bo‘ladi. fazalar farqi 17 ikkita manba’ interferensiya manzarasini hisoblash. l >> d - yo‘llar farqi. rasmdan ko‘rinib turibtiki yoki shartdan shuning uchun: 18 jadallik maksimumlari kuzatiladigan shart (m = 0, ±1, ±2, ...) jadallik minimumlari kuzatiladigan shart (m = 0, ±1, ±2, ...) interferensiya tasmalari kengligi deb ataladigan ikkita qo‘shni maksimumlar (minimumlar) orasidagi masofa 19 yupqa plenkalardagi interferensiya o s v n d n0=1 i i i r r r 1 2 i r r nuqtada interferensiya maksimumi kuzatiladigan shart r …

4 / 31

ajribasi lloyda binasi frenel biprizmasi biye bilinzasi maykelson interferometri 24 25 interferensiya hodisalariga misollar 26 yo interferensiyani texnikada qo‘llanilishi tekislik sirtini nazorat qilishda shisha nazorat qilinayotgan sirt yuzasi interferensiyani kuzatish sxemasi 27 interfensiyani texnikada qo‘llanilishi tekislik sirtini egrilik darajasini nazorat qilishda tekshirilayotgan sirt yuzasi interferensiyani kuzatish sxemasi yassi oyna linza 28 astronomiyada: yulduzlar diametrlari va holatlarini aniqlash. fizikada: nurlanishni tadqiqot qilish asboblari sifatida; texnikada qo‘llaniladigan chiziqli o‘lchovlarni taqqoslashda; optik va mexanik detallarning o‘lchamlarini nazorat qilishda; (akustik va radio) to‘lqinlarning tarqalish tezligini o‘lchashda; sirtlardan aks etayotgan nurlarni kuchaytirish yoki pasaytirishda; ikkita to‘lqin manbalari orasidagi masofani o‘lchashda; interferensiya hodisasini qo‘llanilishi 29 foydalanilgan adabiyotlar savelev i. v. kurs fiziki. m.: nauka 1989 t. 1 savelev i. v. kurs fiziki. m.: nauka 1989 t. 2 savelev i. v. kurs fiziki. m.: nauka 1989 t. 3 trofimova t. i. kurs fiziki. m.: visshaya shkola, 1985 g. abduraxmanov k.p., egamov u. fizika kursi , 2011 y. …

5 / 31

.jpeg image3.png image4.png image5.wmf image6.wmf image7.wmf image8.wmf image9.wmf oleobject4.bin oleobject1.bin oleobject2.bin oleobject3.bin image10.png image11.wmf image12.wmf oleobject5.bin image13.png image14.wmf image15.wmf image16.wmf image17.wmf image18.wmf image19.wmf image20.wmf image21.wmf image22.wmf oleobject9.bin oleobject10.bin oleobject11.bin oleobject12.bin oleobject13.bin oleobject14.bin oleobject6.bin oleobject7.bin oleobject8.bin image23.wmf image24.wmf image25.wmf oleobject15.bin oleobject16.bin oleobject17.bin image26.wmf image27.wmf image28.wmf image29.wmf oleobject21.bin oleobject18.bin oleobject19.bin oleobject20.bin image30.wmf image31.wmf image32.wmf image33.wmf oleobject25.bin oleobject22.bin oleobject23.bin oleobject24.bin image34.wmf image35.png oleobject26.bin image36.png image37.wmf image38.wmf image39.wmf image40.wmf image41.wmf oleobject30.bin oleobject31.bin oleobject32.bin oleobject27.bin oleobject28.bin oleobject29.bin image42.wmf image43.wmf image44.wmf oleobject33.bin oleobject34.bin oleobject35.bin image45.wmf oleobject36.bin image46.png image47.wmf image48.wmf oleobject37.bin oleobject38.bin image49.png image50.png image51.jpeg image52.jpeg image53.jpeg image54.jpeg image55.jpeg ) cos( 0 j w + - = kr t e e m r r c m c m / 10 3 / 10 99792458 , 2 1 8 8 0 0 × » × = = m e c n c c = = e v e = n j l d ~ kog r ÷ ÷ …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "optika"

23 elektrodinamika 6 – ma’ruza fizika kafedrasi 2019 optika k.p.abduraxmanov, v.s.xamidov, m.f.raxmatullaeva 1 ma’ruza rejasi yorug‘likning elektromagnit to‘lqin nazariyasi. yorug‘lik to‘lqinlarining fazoviy va vaqt bo‘icha kogerentligi. kogerent yorug‘lik to‘lqinlarini olish usullari. interferensiya hodisasi. teng qalinliklarning interferensiya sohalari. nyuton xalqalari. interferensiya hodisasining texnikada qo‘llqanilishi. 2 isaak nyuton xristian gyuygens yorug’likning korpuskulyar-to‘lqin dualizmi yorug‘lik-to‘lqin yorug‘lik-zarrachalar oqimi 3 4 5 maksvellning yorug‘lik to‘g‘risidagi elektromagnit to‘lqin nazariyasi yorug‘lik – quyidagi tenglama bilan ifodanadigan elektromagnit to‘lqindir. yorug‘lik tezligi vakuumdagi elektromagnit to‘lqinga o‘xshash (ε = μ = 1) ga teng shaffof muhitl...

This file contains 31 pages in PPTX format (7.1 MB). To download "optika", click the Telegram button on the left.

Tags: optika PPTX 31 pages Free download Telegram