statistika kuzatish ma'lumotlarini jamlash

PPTX 30 pages 4.0 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.0 MB

File type PPTX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

toshkent davlat iqtisodiyot universiteti “menejment va marketing” kafedrasi “menejment” kafedrasi o’qituvchisi a.b.najmiddinov tomonidan “statistika” fanidan statistik jamlash va guruhlash mavzusida tayyorlangan taqdimoti ma’ruzachi: a.najmiddinov (phd) o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi university of business and science reja: 1. statistik kuzatish ma’lumotlarini jamlash. oddiy va murakab jamlash. 2. statistikada jamlashning mohiyati, vazifalari va turlari 3. taqsimot qatorlarining mohiyati, tarkibiy unsurlari va turlari. atributiv variatsion, diskret va oraliqli qatorlar.variatsion qatorlarni tuzish hususiyati. 4. statistik guruhlashning mohiyati va vazifalari. guruhlarni tuzish printsiplari (qoidalari). 5. guruhlash belgisi. guruhlar soni va oralig’i. statistik kuzatish natijasida o‘rganilayotgan xodisalarning har biri to‘g‘risida juda ko‘p ma’lumotlar to‘planadi. lekin bu ma’lumotlar biror belgi bo‘yicha tartibga keltirilmaganligi sababli xodisalar to‘g‘risida umumiy xulosalar qilishga imkon bermaydi. shuning uchun navbatdagi vazifa-ma’lumotlarni jamlash, bir tizimga keltirish va qayta ishlashdir. bu bosqich har qanday statistik tadqiqotning ikkinchi bosqichi bo‘lib, statistik kuzatish ma’lumotlarini jamlash va guruhlash deb yuritiladi. statistikada jamlash tor va keng …

2 / 30

h-tashkil etilishiga qarab markazlashgan va markazlashmagan jamlashlarga bo‘linadi. markazlashgan jamlashda kuzatishdan olingan barcha ma’lumotlar bir joyda to‘planadi, hamda qo‘yilgan maqsad va vazifaga qarab guruhlanadi va qayta ishlanadi. markazlashmagan jamlashda boshlang‘ich kuzatish ma’lumotlari dastlab joylarda (tuman, viloyat) statistika organlarida qayta ishlanadi, keyinchalik markazga - davlat statistika organlariga yuboriladi statistik guruhlash deb xodisa va jarayonlarni har tamonlama, chuqur o‘rganish uchun kuzatish to‘plami ma’lumotlarini muxim belgilariga qarab guruhlarga ajratishdir. masalan korxonalarni mulkchilik asosiga ko‘ra davlat, jamoa, aksiyadorlik, qo‘shma, xususiy; korxonalar guruhlarga kattaligiga qarab (kichik, o‘rta va yirik); samaradorlik darajasiga qarab (yaxshi, o‘rta va qoloq) guruhlarga ajratish mumkin. ma’lumotlarni guruhlashda eng avvalo guruhlash belgisi va oralig‘i aniqlab olinadi. guruhlash belgisi deyilganda guruhlash uchun asos qilib olingan belgi tushiniladi. guruhlash uchun asos qilib kuzatish oldiga maqsad va vazifa qilib qo‘yilgan xodisa va jarayonlarning mohiyatini to‘liq ifodalab beruvchi, zamonaviy ijtimoiy-iqtisodiy ko‘rsatkichlar mazmunini yoritib bera oladigan belgilar olinadi. guruhlash belgilari ifodalanishiga qarab, miqdoriy va sifat (atributiv) belgilar …

3 / 30

uhlashda dastlab guruhlash oralig‘ini aniqlab olish lozim. guruhlash oralig’i belgining eng katta va eng kichik variantlari ayirmasining guruhlar soniga nisbati bilan aniqlanadi. oraliqlar: • teng va teng bulmagan; • ochiq va ochiq bulmagan; • maxsus ko’rinishlarda bo’lishi mumkin. teng oraliq (interval) deyilganda barcha guruhlar uchun bir xil oraliq miqdori tushuniladi va u quyidagicha aniqlanadi. i= bu yerda: i – oraliq kattaligi (miqdori) xmax - guruhlash belgisining eng katta miqdori (varianti); xmin - guruhlash belgisining eng kichik miqdori (varianti); n - guruhlar soni. ushbu formulaga asosan interval miqdorini hisoblash uchun oldindan guruhlar sonini belgilab olgan ma’qul masalan, paxta hosildorligining eng yuqori darajasi – 60 s/ga, eng past darajasi — 20 s/ga, guruxlar soni 5 ta bulishi mo’ljallangan bo’lsa, u holda har bir guruh uchun oraliq kattaligi 8 s/ga teng buladi: i= 8 korxonalar tartib raqami asosiy fondlarning o‘rtacha yillik qiymati (mln. doll) o‘rtacha ro‘yhatdagi ishchilar soni (kishi) joriy yilda ishlab chiqarilgan …

4 / 30

$darajasi bo’yicha odatda quyidagi oraliqlarda guruhlanadi; 80 dan 90 foizgacha rejani bajarganlar (oraliq – 10); 90 dan 95 foizgacha rejani bajarganlar (oraliq – 5); 95 dan 98 foizgacha rejani bajarganlar (oraliq – 3); 98 dan 100 foizgacha rejani bajarganlar (oraliq – 2); 100 dan 101 foizgacha rejani bajarganlar (oraliq – 1) va hokazo. bu yerda oraliq kamayib borish yo’nalishiga ega. normaning bajarilish darajasi qancha yuqori bo’lsa, oraliq shuncha kichrayib boradi. teng bo’lgan va teng bo’lmagan oraliqlar yopiq va ochiq ko’rinishda bo’lishi mumkin. agar oraliq “dan – gacha” aniq berilgan bo’lsa, u holda oraliq yopiq ko’rinishda bo’ladi (1 -hol). agar oraliq „gacha“dan boshlanib „undan yuqori“ bilan tugasa, u holda oraliq ochiq ko’rinishda bo’ladi (2-hol): 1-hol (s\ga) 2-hol (s\ga) 20 dan 28 gacha 28 gacha 28 dan 36 gacha 28 dan 36 gacha 36 dan 44 gacha 36 dan 44 gacha 44 dan 52 gacha 44 dan 52 gacha 52 dan 60 …$

5 / 30

tipdagi statistik to‘plam tarkibiy qismini guruhlarga bo‘lib, ularning salmog‘ini aniqlash orqali o‘rganish tushuniladi. demak, ushbu guruhlash turida to‘plam tarkibidagi har bir guruhning salmog‘i aniqlanib, to‘plam tarkibi o‘rganiladi. tipologik guruhlash deganda hodisalarni ijtimoiy-iqtisodiy tiplarga ajratish imkoniyatini beruvchi guruhlash tushuniladi. xalq xo‘jaligini tarmoqlarga bo‘lib o‘rganish, aholini sinflarga ajratib o‘rganish, qishloq xo‘jaligi korxonalarini shirkat, fermer, dehqon xo‘jaliklariga bo‘lib o‘rganishlar tipoligik guruhlashga misol bo‘la oladi. ikkilamchi guruhlash dastlabki guruhlangan maʼlumotlarga asoslanib, yangi guruhlarni hosil qilish statistikada ikkilamchi guruhlash deb yuritiladi. bu usul odatda: sifat jihatdan bir xil tipga ega bo’lgan guruhlarni hosil qilish; bir yoki bir necha guruhlarni bir-biri bilan taqqoslash; umumiy qonuniyat yaqqol ko’rinuvchi yirik oraliqli guruhlarni xosil qilish maqsadida qo’llaniladi. ikkilamchi guruhlash : dastlabki guruhlash oraliqlarini yiriklashtirish; oraliqlarning nisbatiga asoslanib, yangi guruhlarni hosil qilish usullarida amalga oshirilishi mumkin. guruhlash oralig’ini yiriklashtirish yo’li bilan ikkilamchi guruhlash usulini quyidagi shartli raqamlar misolida ko’rib chiqamiz (1-jadval). № iv chorakda tijorat do’konlarining tovar oboroti hajmi bo’yicha …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statistika kuzatish ma'lumotlarini jamlash"

toshkent davlat iqtisodiyot universiteti “menejment va marketing” kafedrasi “menejment” kafedrasi o’qituvchisi a.b.najmiddinov tomonidan “statistika” fanidan statistik jamlash va guruhlash mavzusida tayyorlangan taqdimoti ma’ruzachi: a.najmiddinov (phd) o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi university of business and science reja: 1. statistik kuzatish ma’lumotlarini jamlash. oddiy va murakab jamlash. 2. statistikada jamlashning mohiyati, vazifalari va turlari 3. taqsimot qatorlarining mohiyati, tarkibiy unsurlari va turlari. atributiv variatsion, diskret va oraliqli qatorlar.variatsion qatorlarni tuzish hususiyati. 4. statistik guruhlashning mohiyati va vazifalari. guruhlarni tuzish printsiplari (qoidalari). 5. guruhlash belgisi. guruhlar soni va oralig’i. ...

This file contains 30 pages in PPTX format (4.0 MB). To download "statistika kuzatish ma'lumotlarini jamlash", click the Telegram button on the left.

Tags: statistika kuzatish ma'lumotlar… PPTX 30 pages Free download Telegram