organik va mineral o'g'itlar

PPTX 42 pages 13.0 MB Free download

42 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 13.0 MB

File type PPTX

Pages 42

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 42

prezentatsiya powerpoint tuproqshunoslik va dexqonchilir kafedrasi, qishloq xo’jalik fanlari falsafa doctori xaitbaeva jamila umarovna organik va mineral o'g'itlar mavzu tuproqshunoslik va o'simlmkshunoslik fan: 1 reja: o'g'itlarning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati. o'g'itlash tizimining maqsadi va vazifalari. o'g'it qo'llashning turlari, usullari, muddatlari va texnikasi. o'g'itlarning klassifikatsiyasi. o'g'itlarning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati 3 tarkibida o'simliklar uchun zarur oziq moddalarni tutadigan va dehqon tomonidan tuproqqa kiritiladigan moddalarga o'g'itlar deyiladi. o'g'itlardan samarali foydalanish qishloq xo'jaligini kimyolashtirishda eng muhim tadbirlardan biri hisoblanadi. shuning uchun doimiy ravishda yuqori hosil etishtirish maqsadida tuproqqa har yili etarli miqdorda mineral o'g'itlar va go'ng solish zarur. ekinlardan olinadigan hosilning qariyb yarmi mineral o'g'itlar hisobiga olinadi. ko'pgina ekinlarda o'g'it qo'llash bilan bogliq 1 so'mlik sarf-xarajat 2-3 so'm bo'lib hosil bilan qaytadi, go'zani o'g'itlashda esa bu ko'rsatkich 8-9 so'mni tashkil etadi 3 o'g'itlash tizimi odatda har bir maydonga uzoq muddat davomida reja asosida o'g'it kiritish uchun ishlab chiqiladi va o'z oldiga quyidagi vazifalarni qo'yadi: ekinlar …

2 / 42

r infektsion kasalliklar noinfektsion kasalliklar bakteriyalar zamburug'lar viruslar fitoplazmalar 11 mineral elementlarning fiziologik ahamiyati. azotli o'g'itlar va ularning turlari 13 azot o'simliklar uchun zarur oziq elementlaridan biri hisoblanadi. u barcha oddiy va murakkab oqsillar, nuklein kislotalar, xlorofill, fosfatidlar, alkaloidlar, vitaminlar va fermentlar tarkibiga kiradi. o'simliklar oziqlanishida azot manbai bo'lib ammoniy (nh4) va nitrat (no3) tuzlari xizmat qiladi. ammonifikatsiya va nitrifikatsiya jarayonlari natijasida hosil bo'lgan azot tuproqda to'planib qolmaydi. uning asosiy qismi o'simliklar va mikroorganizmlar tomonidan o'zlashtiriladi, bir qismi esa qaytadan organik holatga o'tadi 14 azotli o'g'itlar mineral orgonik ko'k yashil qattiq suyuq selitra mochevina ammiak va ammiak suvi go'ng, kompost, parranda go'nggi dukkakli ekinlar azotli o'g'itlar nasos va nasos stantsiyalari 15 azotli o'g'itlar olinishi azotli o'g'itlar ammiakni sintezlash yo'li bilan olinadi. hozirgi kunda quyidagi turdagi azotli o'g'itlar ishlab chiqarilmoqda: ammiakli-nitratli o'g'itlar – ammiakli selitra, ammoniy-sulfat- nitrat. 1.ammiakli-nitratli o'g'itlar – ammiakli selitra, ammoniy-sulfat- nitrat. 2.ammiakli o'g'itlar – ammoniy sulfat, ammoniy xlorid, …

3 / 42

evod almashinuvida fosfor katta o'rin tutganligi sababli fosforli o'g'itlar qand lavlagida shakar, kartoshka tuganaklarida kraxmal to'planishiga ijobiy ta'sir etadi. fosfor o'simliklarda azotli moddalarning almashinuvida ham muhim ahamiyatga ega. fosforli o'g'itlar olinishi fosforli o'g'itlar apatitlar va fosforitlardan olinadi. fosforitlar o'z tarkibida fosfat minerallardan tashqari bir yarim oksidlar, qum, loy kabi qo'shimchalarni tutadi. shu sababli fosforli o'g'itlar olishdan oldin xom ashyo boyitiladi fosforli o'g'itlarni eruvchanligi va o'simliklar tomonidan o'zlashtirilishiga qarab 3 guruhga bo'lish mumkin: suvda yaxshi–eriydigan fosforli o'g'itlar oddiy superfosfat va qo'sh superfosfat. suvda kamroq, lekin kuchsiz kislotalarda yaxshi eriydigan o'g'itlar – pretsipitat,tomasshlak, ftorsizlantirilgan fosfat, termofosfatlar. 3.suvda umuman erimaydigan, kuchsiz kislotalarda kam miqdorda eriydigan fosforli o'g'itlar – fosforit uni, suyak talqoni o'simliklar uchun fosforning ahamiyati nihoyatda katta, lekin tuproqda uning o'zlashtiriladigan shakllari juda kam. fosforning nuklein kislotalar (rnk, dnk), nukleoproteidlar va membranalarning asosini tashkil etuvchi lipidlarning tarkibiga kirishi ham uning juda katta fiziologik ahamiyatga ega ekanligini ko'rsatadi. ayniqsa kofermentlar va degidrogenaza fermentlari …

4 / 42

aydi. uning asosiy qismi o'simlik xujayralarining tsitoplazmalarida va vakuolalarida uchraydi. kaliy kurtaklarda, o'simlikning o'sish va hosil tugish organlarida ayniqsa ko'p to'planadi. o'simliklar rivojlanishida va ularda uglevodlar hosil bo'lishida kaliyning ahamiyati katta. shuningdek kaliy bilan etarli darajada oziqlantirilgan o'simliklarning turli kasalliklarga chidamliligi ortadi. kaliy bilan oziqlantirish darajasi oshirilganda azotning o'simlikka o'tishi va unda azotli organik birikmalarning to'planishi tezlashadi. kaliyning er qobig'idagi o'rtacha miqdori 2,14 % ga teng. tuproqda yalpi kaliyning miqdori azot miqdoriga nisbatan 5-50 marta, fosforga nisbatan 8-40 marta ko'p. eng ko'p kaliy bo'z va qora tuproqlarda uchraydi. kaliy o'simliklar uchun zarur metallar guruhiga kiradi. o'simliklar tanasida, ularning quruq og'irligiga nisbatan 0,5-1,2% bo'ladi. to'qimalarda kaliy boshqa kationlarga nisbatan ancha ko'p. kaliyning umumiy miqdori tuproqda ham boshqa elementlarga nisbatan ko'p. masalan, fosforga nisbatan 8-40 va azotga nisbatan 5-50 marta ko'p bo'ladi. kaliy kationlari tsitoplazmaning kimyoviy-kolloid xususiyatini oshirib, xujayraning turgor xolatini belgilaydi va shunga ko'ra organik va anorganik ionlarni o'simlik tanasidagi xarakatini …

5 / 42

irlari o'rtasida sariq dog'lar va xloroz hosil bo'ladi, g'allasimonlar, kartoshka, lavlagi va boshqalar tez zararlanadi. marganets o'simliklarda o'rtacha miqdori 0,0002% yoki 0,2 mg/ kg atrofida. o'simlik barglaridagi umumiy misning 70% xloroplastlarda va yarmi plastotsianin fermenti tarkibida uchraydi. plastotsianin fermenti fotosintez jarayonida elektronlarni tashish vazifasini bajaradi. mis bir qator muhim fermentlar (askarbotoksidaza, polifenoloksidaza, ortodifeniloksidaza va triozinazalar) tarkibiga kiradi. bu mikroelement azot almashinuvida ham ishtirok etadi. misning etishmasligidan o'simliklarning o'sishi, gullashi to'xtaydi. barglarda xloroz boshlanadi. g'allasimonlarda boshoqlar rivojlanmay qoladi. mevali daraxtlarning uchlari quriydi. mis o'simliklarning yosh qismlarida va barglarida ko'p to'planadi. molibden molekulyar azotning fiksatsiyasini ta'minlovchi mikroorganizmlar uchun juda zarur. dukkakli o'simliklar ildizidagi bakteriyalardagi nitrogenaza va nitratreduktaza fermentlarining markaziga kiradi va ularning faolligini kuchaytiradi. askorbin kislotaning hosil bo'lishida ishtirok etadi. agar tuproqda molibdening miqdori juda kam bo'lsa, to'qimalarda nitratlar to'planib qoladi, dukkakli o'simliklarning ildizida tuganak bakteriyalar rivojlanmaydi. o'simliklarning o'sishi izdan chiqadi, poyasi va barg plastinkalari deformatsiyalanadi. molibden o'simliklarni yosh organlarida ko'proq to'planadi. …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "organik va mineral o'g'itlar"

prezentatsiya powerpoint tuproqshunoslik va dexqonchilir kafedrasi, qishloq xo’jalik fanlari falsafa doctori xaitbaeva jamila umarovna organik va mineral o'g'itlar mavzu tuproqshunoslik va o'simlmkshunoslik fan: 1 reja: o'g'itlarning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati. o'g'itlash tizimining maqsadi va vazifalari. o'g'it qo'llashning turlari, usullari, muddatlari va texnikasi. o'g'itlarning klassifikatsiyasi. o'g'itlarning qishloq xo'jaligidagi ahamiyati 3 tarkibida o'simliklar uchun zarur oziq moddalarni tutadigan va dehqon tomonidan tuproqqa kiritiladigan moddalarga o'g'itlar deyiladi. o'g'itlardan samarali foydalanish qishloq xo'jaligini kimyolashtirishda eng muhim tadbirlardan biri hisoblanadi. shuning uchun doimiy ravishda yuqori hosil etishtirish maqsadida tuproqqa har yili etarli miqdor...

This file contains 42 pages in PPTX format (13.0 MB). To download "organik va mineral o'g'itlar", click the Telegram button on the left.

Tags: organik va mineral o'g'itlar PPTX 42 pages Free download Telegram