o'simliklar jamosifi fitotsinoz kurs ishi

PPTX 12 pages 269.7 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 269.7 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

tabiiy fanlar fakulteti ekologiya va botanika kafedrasi botanika fanidan o’simliklar jamosi fitotsinoz kurs ishi tabiiy fanlar fakulteti ekologiya va botanika kafedrasi botanika fanidan o’simliklar jamosi fitotsinoz kurs ishi mundarija kirish………………………………………………………………..………..3 i.bob. o’simliklar qoplami fitosenozva unga tasir etuvchi omillar, fitosenologiya fani haqida……………………………………………………...5 1.1. fitosenozga ta’sir etuvchi omillar…………………………………………..11 1.2. o’simliklar qoplami biogeotsenoz fitosenoloz……………………………..16 ii.bob.oʻsimliklar qoplami ekosistemalarning biotsenoz, biogeotsenozlarning umumiy tavsifi………………………………………….18 2.1. oʻsimliklar qoplami ekosistemalar va ularning barqarorligi………………..18 2.2. oʻsimliklar qoplami fitosenoz, biotsenoz va biogeotsenoz haqida………....23 xulosalar…………………………………………………………………..37 foydalanilgan adabiyotlar………………………………………38 kirish mavzuning dolzarbligi: botqoqliklarni o’zlashtirish, o’rmon xo’jaligi ishlarini ilmiy tashkil etish, o’rmon tiplarini aniqlash, qo’riqxonalarda olib boriladigan ishlarni yo’naltirish, dorivor o’simliklardan foydalanish maqsadida yig’ib olish uchun uning zahirasini aniqlash va chorvachilik sohasi uchun yem-xashak tayyorlashda ham asosiy manba bo’lib xizmat qiladi. shuningdek, tabiiy holda mavjud bo’lgan, inson xo’jalik faoliyati natijasida yaratilgan agrofitotsenozlarni tekshirish va har bir fitotsenozdagi fitotsenologik turlar tarkibini aniklash, floristik tarkibini o’rganish hamda fitotsenozlar xilma xilligini, tuzilishini, taqsimlanishini, iqlim va geografik sharoitini, …

2 / 12

deganda fitotsenologiyaning sinonimi yoki fitotsenologiya bilan botanik geografiyaning majmuasi yoki fitotsenologiya, botanik geografiya va o’simliklar geografiyasi kabi bo’limlarning umumiy majmuasi tushuniladi. fitotsenologiya termini 1918 yilda daniyalik olim gams tomonidan taklif etilgan. shundan buyon bu so’z geobotanika so’zining sinonimi sifatida ishlatilib kelinmoqda. u botanika va geografiya fanlarining ajralmas bir qismi bo’lib, o’simliklarning yer yuzida tarqalishi va joylashish qonuniyatlarini o’rganadi. boshqacha qilib aytganda, yer sharida tarqalgan o’simliklar jamoasi va undagi qavmlar (fitotsenozlar) ning tuzilishi, tarkibi va taraqqiyotini tuproq, iqlim, geologik omillarga bog’lab o’rganuvchi fan tushuniladi va u alohida o’simlik yoki florani emas, o’simliklar guruhini, qoplamini, uyushmasini dunyo floristik oblastlari bo’yicha o’rganadi. fitosenologiya fanining maqsad va vazifalari fitosenologiya fanining asosiy maqsadi tabiiy holda tarqalgan o’simlik guruhlari qaerlarda qanday ekologik sharoitda uchrashi, ishlab chiqarishda qanday maqsadlarda poydalanishi, sanoatda ishlatilishi va ulardan qanday usullar bilan oqilona foydalanish xususidagi savollarga javob berishdir. fitosenologiyaning o’ziga xos vazifalari mavjud bo’lib, o’simliklar qoplamini tabiatning asosiy resursi ilmiy o’rganish va …

3 / 12

eografiyasi hamda ekologiyasi bilan chambarchas bog’langan. «o’simliklar geografiyasi» fani a. gumboldning 1805 yilda nashr etilgai “idey geografii rasteniy” ( o’simliklar geografiyasi to’grisida g’oyalar) asarida to’liq berilgan. shu bilan birga, asarda geobotanikaga oid fikrlar ham bayon etilgan edi. xix asr boshlarida g’arbiy yevropaning o’simliklar qoplamini geografik yo’nalishda o’rganish ishlari boshlandi. . ushbu ekspeditsiyadan maqsad orol bo’yi o’simliklari qoplamini o’rganish bo’lgan. ushbu ekspeditsiyaning tashkilotchisi ruprext edi. borshov ushbu ekspeditsiyada yig’ilgan materiallar asosida 1865 yil “material dlya botanicheskoy geografii aralo-kaspiyskogo kraya” nomli yirik asarini nashr etirdi. ushbu asar geobotanika yo’nalishdagi dastlabki ishlardan bo’lsada, ammo bunda geobotanika, o’simliklar qoplami, o’simliklar jamoasi, o’simliklar formatsiyasi kabi so’zlar qayd etilmagan edi. 1866 yilda ruprext 1.1. fitosenozga ta’sir etuvchi omillar. bir tomondan tirik organizmlar va ikkinchi tomondan muxit o’rtasidagi munosabatlar bir tomonlama bo’lmay balki ikki yoqlama hisoblanadi. o’z navbatida aloxida turlar ham, fitotsenoz ham tashqi muxitning u yoki boshqa omillariga qanchadir darajada o’z ta’sirini ko’rsatadi. fitosenoz tashqi muxitga …

4 / 12

’sir ko’rsatadi. shu bilan bir qatorda boshqa abiotik omillarning ham shakllanishini ta’minlaydi. fitosenoz u yoki bu darajada tashqi abiotik muxitning barcha xususiyatlarining qayta hosil bo’lishiga (shakllanishiga) sababchi bo’ladi. abiotik omillar bevosita va bilvosita o’simliklar jamoasiga ta’sir ko’rsatadi. bu haqda x.gams, l.v.ramenskiy, v.n.sukachev kabi olimlar o’z fikrlarini bildirganlar. shu tariqa ushbu omillarga nisbatan o’simliklarning ekologik guruxlari shakllanadi. o’z navbatida o’simliklar jamoasi, yani fitosenoz ham abiotik omillarning shakllanishi, ularning tuzilishi va kuchiga o’ziga xos ta’sir ko’rsatadi. fitosenozlar havo harorati, yorug’lik va suv rejimiga, rel’yef, tuproq namligi, havo harakatiga o’z ta’sirini ko’rsatadi. masalan, cho’l mintaqasidagi maksimal haroratga nisbatan o’rmonlardagi maksimal harorat ancha past bo’ladi. shiningdek cho’llardagi minimal haroratga nisbatan o’rmonlardani minimal harorat biroz yuqori bo’ladi. shu tariqa cho’l mintaqasidagi harorat amplitudasi o’rmonga nisbatan ancha keng bo’ladi. bu esa o’simlik jamoalari uchun noqulaylik tug’diradi. turli tuproq tiplarining xususiyatlari xilma-xil tuproq hosil qiluvchi omillar, ayniqsa ular ichidagi o’simliklar qoplamining o’zaro ta’siri natijasida vujudga kelgan.tuproq tiplari …

5 / 12

arning yer ostki qismlari va yer ustki qoldiqlaridan yana tuproqqa qaytadi. ayrim o’simliklar yo’sin va lishayniklar tosh va qoyalarning korroziyasiga sabab bo’ladi va shu tariqa tog’ jinslarining o’zgarishi va tuproq hosil bo’lishiga olib keladi. undan tashqari, o’simlik ildizlaridan ajralib chiqadigan moddalar – kislota va mineral birikmalar tuproq eritmasi tarkibini o’zgartiradi. 1.2. o’simliklar qoplamida biogeotsenoz fitosenoz. biogeotsenozlarga xos xususiyatlar. biogeotsenozlar bir qator xususiyatga ega bo‘lib, bu xususiyatlar ularning uzoq muddat davomida barqarorligini ta’minlaydi. bu xususiyatlarga biogeotsenozlarning o‘z-o‘zini yaratishi (tiklashi), barqarorligi, o‘z-o‘zini boshqarishi, rivojlanishi va ekologik suksessiya (ekosistemalarning almashinishi) kabilar kiradi. biogeotsenozlarning o‘z-o‘zini yaratish xususiyati deyilganda biogeotsenoz tomonidan energiya oqimining yo‘naltirilishi tirik organizmlar va anorganik tabiat o‘rtasidagi moddalar va energiyaning biologik aylanishini ta’minlash tushuniladi. produtsentlar tomonidan o‘zlashtiriladigan quyosh energiyasi, suv va anorganik moddalar organik birikmalar shaklida to‘planib, biogeotsenozning tirik tarkibiy qismlarining hayotiy jarayonlari uchun sarflanadi. xulosalar insoniyat paydo bo‘lgandan boshlab atrof-muhit, o‘simliklar va hayvonot olami, tabiatda sodir bo‘ladigan hodisa va jarayonlarning sirli …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'simliklar jamosifi fitotsinoz kurs ishi"

tabiiy fanlar fakulteti ekologiya va botanika kafedrasi botanika fanidan o’simliklar jamosi fitotsinoz kurs ishi tabiiy fanlar fakulteti ekologiya va botanika kafedrasi botanika fanidan o’simliklar jamosi fitotsinoz kurs ishi mundarija kirish………………………………………………………………..………..3 i.bob. o’simliklar qoplami fitosenozva unga tasir etuvchi omillar, fitosenologiya fani haqida……………………………………………………...5 1.1. fitosenozga ta’sir etuvchi omillar…………………………………………..11 1.2. o’simliklar qoplami biogeotsenoz fitosenoloz……………………………..16 ii.bob.oʻsimliklar qoplami ekosistemalarning biotsenoz, biogeotsenozlarning umumiy tavsifi………………………………………….18 2.1. oʻsimliklar qoplami ekosistemalar va ularning barqarorligi………………..18 2.2. oʻsimliklar qoplami fitosenoz, biotsenoz va biogeotsenoz haqida………....23 xulosalar……………………………...

This file contains 12 pages in PPTX format (269.7 KB). To download "o'simliklar jamosifi fitotsinoz kurs ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: o'simliklar jamosifi fitotsinoz… PPTX 12 pages Free download Telegram