mikroiqtisodiyot

PPTX 23 pages 2.3 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.3 MB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

“mikroiqtisodiyot” fanning mazmuni, predmeti va o`rganish usullari “mikroiqtisodiyot” fanning mazmuni, predmeti va o`rganish usullari 1.1. fanning predmeti va vazifalari 1.2. fanni o`rganish usullari 1.3. o`zgaruvchan miqdorlarni o`lchash, taqqoslash va grafiklar yordamida tahlil etish. qisqa xulosalar nazorat va muhokoma uchun savollar asosiy adabiyotlar ro`yxati fanning predmeti va vazifalari insoniyat tabiatdan biologik, ijtimoiy va boshqa ehtiyojlar qurshovida yaratilgan. biz farovon hayot kechirishimiz uchun turli ne′matlarga, ya′ni oziq-ovqatlar, kiyim-kechaklar, tovarlar va xizmatlarga ehtiyoj sezamiz. ayrim ne′matlarni tabiat insoniyatga iste′molga tayyor holatda in′om etgan bo`lsa (masalan, suv, yovvoyi mevalar va hayvonlar), ayrimlarini takror ishlab chiqarish zarur bo`ladi. iqtisodiy ne′matlarni ishlab chiqarish uchun ma′lum miqdordagi iqtisodiy resurslardan: yer, ishchi kuchi, tadbirkorlik qobiliyati, boshqaruv malakasi, kapital, xomashyo va materiallardan foydalanishni talab etadi. agar jamiyatdagi iqtisodiy resurslar miqdori cheklanmagan bo`lganida, har bir inson o`zi istagan hamma narsaga ega bo`lishi mumkin bo`lardi. ammo, insoniyatning moddiy ehtiyojlari xayol va orzular ummoni singari cheksiz bo`lgan bir sharoitda, bu ehtiyojlarni qondirish …

2 / 23

h, ya′ni tovarlar va xizmatlar qanday texnologiyalardan foydalanib, qaysi yo`l bilan ishlab chiqarilishi lozim? 3. kim uchun ishlab chiqarish, ya′ni tovarlar va xizmatlarning iste′molchilari kimlar? nimani, qanday qilib va kim uchun ishlab chiqarish masalasi jamiyat oldida turgan eng asosiy iqtisodiy muammolardan sanaladi. shundan kelib chiqqan holda iqtisodiyot faniga quyidagicha ta′rif berish mumkin. iqtisodiyot – bu jamiyat a′zolarining cheksiz ehtiyojlarini to`laroq qondirish maqsadida cheklangan va noyob resurslaridan foydalanib, nimani, qanday qilib va kim uchun ishlab chiqarish muammosini echish yo`llarini o`rgatadigan fandir. boshqacha qilib aytganda iqtisodiyot insoniyatning moddiy ehtiyojlarini maksimal darajada qondirishga erishish yo`lida cheklangan resurslardan samarali foydalanish masalalarini tadqiq etadigan fandir. kundalik hayotimizda har birimiz o`zimizning cheklangan vaqtimizdan samarali foydalanish, oylik maoshimizni oziq-ovqat, kiyim-kechak yoki maishiy texnikalar sotib olish uchun to`g`ri taqsimlash kabi o`nlab masalalar xususida qaror qabul qilishimizga to`g`ri keladi. xuddi shuningdek, tovarlar va xizmatlarni ishlab chiqarish bilan shug`ullanuvchi firmalar ham sarmoyani qaysi sohaga tikish, xom ashyo va asbob-uskunalarni qancha …

3 / 23

qtisodiyotni bir butun tizim sifatida, yoki uning tarkibiga kiruvchi yirik bo`linmalari, davlat, uy xo`jaligi va xususiy sektor darajasida o`rganishni nazarda tutadi. shuning uchun ham makroiqtisodiy tadqiqotlar yalpi ichki mahsulot, ishsizlik va bandlik, inflyatsiya va narxlarning umumiy darajasi, iqtisodiy o`sish, xalqaro savdo va to`lov balansi kabi umumiy masalalarni qamrab oladi. mikroiqtisodiy tahlil aniq iqtisodiy sub′ektlar faoliyati bilan bog`liq va ularning bozordagi hatti-harakatini o`rganadi. bu yerda iqtisodiyotning alohida tarmoqlari, bozorlar, firmalar va iste′molchilar xususida fikr yuritiladi. tahlil ob′ekti sifatida aniq bir mahsulotni ishlab chiqarish hajmi va narxi, ishlab chiqarish xarajatlari va mahsulot tannarxi, firma daromadi va foydasi, iste′molchilarning bozordagi hatti-harakati va tanlovi, turli bozorlarda narxlarning shakllanishi va foydani maksimallashtirish shartlari kabi masalalar yuzaga chiqadi. odatda mikroiqtisodiy tahlilda quyidagi savollarga javob topishga harakat qilinadi: mahsulot narxining o`zgarishi talab va taklifga qanday ta′sir ko`rsatadi? minimal ish haqi yoki resurslar narxining oshishi mahsulot tannarxiga qanday ta′sir ko`rsatadi? firma foydasini maksimallashtirish shartlari nimalardan iborat? ―mikroiqtisodiyot‖ resurslar …

4 / 23

oiqtisodiyot‖ fani ham bundan mustasno emas. iqtisodiy fanlarda qo`llanilgan ilk usul formal mantiq bo`lib, u fanga aristotel tomonidan kiritilgan. formal mantiq – bu g`oyani uning tarkibiy qismlari va shaklidan kelib chiqib o`rganishdir. uning eng sodda kategoriyasi tushunchadir. tushuncha predmet to`g`risidagi fikrni izohlaydi. fikrlash – bu biror g`oyani tasdiqlash yoki inkor etishni anglatuvchi jarayon. uning asosida xulosa shakllantiriladi. xulosa – bu fikrlash usuli bo`lib, uning vositasida birlamchi bilimlardan yakuniy bilimlar olinadi. ko`p hollarda iqtisodiy tadqiqot o`rganilayotgan ob′ektga tegishli biror muammoni yechimini topishga qaratilgan bo`ladi. muammo – ilmiy anglab yetish jarayonida shakllantirilgan masala yoki ular yig`indisidir. iqtisodchilar avvalo ma′lum iqtisodiy muammoga taalluqli dalillarni aniqlash va to`plashdan ish boshlaydilar. bu jarayonni ba′zan tavsiflovchi yoki emperik iqtisodiy fan deb atashadi. 1.2. fanni o`rganish usullari iqtisodiy tadqiqot ayrim dalillardan nazariyaga qarab harakat qilganda induksiya usulini, aksincha nazariyadan ayrim dalillarga qarab harakat qilganda esa deduksiya usulini ifoda qiladi. dalillarni tahlil qilish orqali iqtisodiy tamoyillar yoki nazariya …

5 / 23

uning narxini oshishiga yoki qulay ob-havo sharoiti qishloq xo`jaligi mahsulotlaridan mo`l hosilni ta′minlab, ularning narxlari va fermerlar daromadlari pasayib ketishiga olib kelishini prognoz qilish pozitiv tahlilga xos. normativ tahlil esa sub′ektiv yoki alohida shaxslarning baho beruvchi mushohadalariga tayangan holda iqtisodiy hatti-harakatlar retseptini taklif etadi. ya′ni u iqtisodiyot qanday faoliyat ko`rsatishi kerakligini yoki muayyan bir nazariya va tajribalarga tayangan holda qanday chora-tadbirlarni qo`llash maqsadga muvofiqligini ifodalaydi. dalillarni keng qamrovli tahlil etish uchun iqtisodiy tadqiqotning turli usullaridan foydalaniladi. ularning ichida eng ko`p statistik, hisob-analitik, iqtisodiy-matematik, tajriba usullaridan foydalaniladi. statistik, ya′ni dinamik qatorlar, o`rtacha sonlar, guruhlashtirish, analitik, korelyatsion, dispersion va regression tahlil usullari orqali firmalarda sodir bo`ladigan miqdor o`zgarishlari qanday qilib sifat o`zgarishlariga olib kelishi, ayrim omillar va dalillar o`rtasida qanday aloqa va bog`lanishlar borligi anqlanadi. hisob-analitik usullardan biron loyihani ishlab chiqishda yoki firmalarning istiqbolli rivojlanishi bilan bog`liq prognozlarni ishlab chiqishda keng foydalaniladi. tajriba usuli normativ asosda belgilangan me′yoriy tadbirni yoki biron-bir nazariyani …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mikroiqtisodiyot"

“mikroiqtisodiyot” fanning mazmuni, predmeti va o`rganish usullari “mikroiqtisodiyot” fanning mazmuni, predmeti va o`rganish usullari 1.1. fanning predmeti va vazifalari 1.2. fanni o`rganish usullari 1.3. o`zgaruvchan miqdorlarni o`lchash, taqqoslash va grafiklar yordamida tahlil etish. qisqa xulosalar nazorat va muhokoma uchun savollar asosiy adabiyotlar ro`yxati fanning predmeti va vazifalari insoniyat tabiatdan biologik, ijtimoiy va boshqa ehtiyojlar qurshovida yaratilgan. biz farovon hayot kechirishimiz uchun turli ne′matlarga, ya′ni oziq-ovqatlar, kiyim-kechaklar, tovarlar va xizmatlarga ehtiyoj sezamiz. ayrim ne′matlarni tabiat insoniyatga iste′molga tayyor holatda in′om etgan bo`lsa (masalan, suv, yovvoyi mevalar va hayvonlar), ayrimlarini takror ishlab chiqarish zarur bo`ladi. iqti...

This file contains 23 pages in PPTX format (2.3 MB). To download "mikroiqtisodiyot", click the Telegram button on the left.

Tags: mikroiqtisodiyot PPTX 23 pages Free download Telegram