o'zgaruvchanlik

PDF 19 стр. 29,7 МБ Бесплатная загрузка

19 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 29,7 МБ

Тип файла PDF

Страницы 19

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 19

green and white simple elegant ecosystem science presentation o’zgaruvchanlik borcelle nature presentation ozgaruvchanlik o'zgaruvchanlik tufayli organizmda yangi belgi va xususiyatlar paydo bo'ladi. o'zgaruvchanlik irsiy va irsiy bo'lmagan o'zgaruvchanlikka ajratiladi. irsiy bo'lmagan o'zgaruvchanlik fenotipik o'zgaruvchanlik deb ham ataladi. fenotipik o'zgaruvchanlikning ikki turi mavjud: modifikatsion va ontogenetik irsiy o'zgaruvchanlik genotipning o'zgarishi natijasida sodir bo'lganligi uchun genotipik o'zgaruvchanlik ham deyiladi. genotipik o'zgaruvchanlik turlariga kombinativ o'zgaruvchanlik, mutatsion o'zgaruvchanlik kiradi. ozgaruvchanlik genotipik fenotipik irsiylanadigan -kombinativ -mutatsion -rekombinativ irsiylanmaydigan -ontogenetik -modifikatsiyon kombinativ kombinativ o'zgaruvchanlik meyoz jarayonida gomologik xromosomalarning o'zaro chalkashuvi, meyozining anafaza bosqichida ota- ona xromosomalarining qutblarga tasodifiy ravishda tarqalishi va urug'lanish jarayonida ota-ona gametalarining tasodifiy kombinatsiylashuvi natijasidir. ozgaruvchanlik mutatsiyon‌ mutatsion o'zgaruvchanlik organizm genlari va xromosomalarining sifat va son jihatdan o'zgarishi natijasi hisoblanadi. mutatsiya» atamasini fanga birinchi bo'lib gollandiyalik genetik olim g. de-friz kiritdi. -mutatsiyalar to'satdan paydo bo'ladi, yo'nalishga ega emas va irsiy- lanadigan o'zgaruvchanlikdir; mutatsiyalar individual xarakterga ega, ya'ni populatsiyaning ayrim individlarida sodir bo'ladi; mutatsiya …

2 / 19

v mutatsiyalar, ya'ni jinsiy hujayralarda sodir bo'ladigan va nasldan naslga o'tadigan mutatsiyalardir. somatık mutatsıyalar somatık hujayralarda sodır bo'lib, jinsıy ko'payısh orgali nasldan naslga berilmaydi. lekin jinssiz usulda ko'payuvchi organizmlarda shu belgili avlodlar paydo bo'ladi. spontan tabiatda to’satdanpaydo bo’ladi industirlangan sun’iy sharoitda turlifizikaviy yokikimyoviy omillarta’sirida hosil qilinadi natijasig kora letal yarim letal foydali va neytral irsiyatga beril ishiga qarab paydo bolshiga kora spontan industirlangan spontan mutatsiyalarni keltirib chiqaruvchi sabab aniq emas, ular o'z-o'zidan paydo bo'ladigan mutatsiyalardir. atrof-muhitda mutagen omillar ko'p bo'lsa, ular spontan mutatsiyalarni bir necha martaga oshirib yuboradi. indutsirlangan mutatsiyalar (keltirib chiqarilgan mutatsiyalar) inson tomonidan ma'lum magsadlarda hosil gilinadi. bunday mutatsiyalarni keltirib chigaruvchi mutagenlar 3 guruhga ajratiladi: fizik (radioaktiv nurlar, rentgen nurlari, harorat); kimyoviy (organik va anorganik moddalar); biologik (viruslar, toksinlar). gen mutatsiyasi molekular darajada ro'y beradi. gen mutatsiyasi ko'p hollarda fenotipda yangi belgini rivojlantiradi. gen mutatsiyalari nukleotidlarning soni ortishi, o'rin almashishi bilan kechadi. dnkdagi nukleotidlarning o'rin almashishi ikki xil: …

3 / 19

m ochiq, agli zaif, bepusht bo'ladi. klaynfelter sindromi klaynfelter sindromikasalligiga duchor bo'lgan shaxslar jinsiy xromosomalar bo'yicha xxy geno- tipiga ega bo'ladilar. shuning hisobiga ulardagi diploid xromosomalar soni odatdagicha 46 ta emas, balki 47 ta bo'ladi. klaynfelter sindromi kasaliga du chor bo'lgan shaxslarda jismoniy, aqliy ularda qo'1 va oyoglar haddan tashqari uzun bo'ladı. yelka chanoqga nisbatan tor bo'lib jinsiy bezlarning rivojlanishi buziladi. balog'atga yetish davridan boshlab, bir qadar agliy gologlik yuzaga keladi. bu kasallik o'rta hisobda yangi tug'ilgan 500 ta o'g'il boladan bittasida uchraydi. shersherskiy terner sindromi bu kasallikka duchor bolgan ayollarda juft gomologık jinsiy xromosomalar soni bittaga kamayadı. ularda xromosoma soni 46 ta emas, balki 45 ta bo'lib qoladi. bunday ayollarning bo'yi juda past, bo'yni juda gisqa bo'ladi. ularda tuxumdon rivojlanmagan, ikkilamchi jinsiy belgilar ham juda sust namoyon bo'ladi. «shereshevskiy-terner sindromi» kasalligi o'rta hisobda yangi tug'ilgan 5000 gizdan bittasida uchraydi xromosoma mutatsiyalari. har bir biologik tur boshqa turdan xromo-somalarning soni, …

4 / 19

loqador. ayrim holatlarda meyoz jarayonida xromosomalar ikki qiz hujayraga teng taqsimlanmasligi mumkin. agar zigotada bitta xromosoma ortiqcha bo'lsa trisomik, bitta xromosoma kam bo'lsa monosomik, bir juft ortiqcha bo'lsa tetrasomik, bir juft kam bolsa nullisomik deb ataladi. gen mutatsiyalari ontogenetik o'zgaruvchanlik - bu ontogenez jarayonida genlarning differensial faolligi natijasida yuzaga chiqadigan, muhit ta'siriga bog'lig bo'lmagan o'zgaruvchanlikdir. modifikatsion o'zgaruvchanlik esa tashqi muhit omillari ta'sirida fenotipda namoyon bo'ladigan o'zgaruvchanlikdir. fenotipik ozgaruvchanlik modifikatsiyon ozgaruvchanlik har bir orga-nizm tashqi muhitning ma'lum sharoitlariga mos ravishda yashay-di va rivojlanadi. himolay quyonining yelkasidagi oq junlarni yulib tashlab, o'sha joyga sovuq ta'sir etilsa, qora jun o'sib chiqadi bordi-yu, shu qora junlarni olib tashlab issig belbog bog'lansa, yana oq jun o'sib chiqadi. himolay quyonlarini 30 °c da boqilsa, uning hamma juni oq rangda bo'ladi. borcelle nature presentation hayvonlarda nilufar-ning suv ostidagi bargi ingichka lansetsimon, suv ustidagi barglari voronkasimon, suv yong'og'ida esa suv osti barglari patsimon qir- qilgan, suv usti barglari …

5 / 19

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'zgaruvchanlik"

green and white simple elegant ecosystem science presentation o’zgaruvchanlik borcelle nature presentation ozgaruvchanlik o'zgaruvchanlik tufayli organizmda yangi belgi va xususiyatlar paydo bo'ladi. o'zgaruvchanlik irsiy va irsiy bo'lmagan o'zgaruvchanlikka ajratiladi. irsiy bo'lmagan o'zgaruvchanlik fenotipik o'zgaruvchanlik deb ham ataladi. fenotipik o'zgaruvchanlikning ikki turi mavjud: modifikatsion va ontogenetik irsiy o'zgaruvchanlik genotipning o'zgarishi natijasida sodir bo'lganligi uchun genotipik o'zgaruvchanlik ham deyiladi. genotipik o'zgaruvchanlik turlariga kombinativ o'zgaruvchanlik, mutatsion o'zgaruvchanlik kiradi. ozgaruvchanlik genotipik fenotipik irsiylanadigan -kombinativ -mutatsion -rekombinativ irsiylanmaydigan -ontogenetik -modifikatsiyon kombinativ kombinativ o'zg...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PDF (29,7 МБ). Чтобы скачать "o'zgaruvchanlik", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'zgaruvchanlik PDF 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram