оптик бурилиш дисперсияси (обд) ва айланма дихроизм (ад)

DOC 157.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1503040448_68946.doc c c c l h h h h o h * c c c h h h h n h 2 o o h * c c c c c c o o h o h o h o h o h h h h h h h h * * * * a l l = - 180 d n n l r ( ) [ ] a a l l = × d с [ ] m m d c = × × × a l 100 e e l r - = de q de = 3300 [ ] q q = - × × × m d c l 10 sin , , , , q h k l h k l n d = × l 2 оптик бурилиш дисперсияси (обд) ва айланма дихроизм (ад) режа: 1. қутбланган ёруғлик билан модда орасидаги таъсирлар. коттон …
2
иши ҳисобланиб, бунда векторнинг узунлиги айланишда ўзгармайди (19-расм). расм. эллиптик қутбланган нурланишнинг ҳосил бўлиши. (i-амплитудалари ҳар хил; ii-амплитудалари бир-хил). қутбланган нур модда орқали ўтаётганда молекула атомларининг электронлари билан таъсирланади, бу жараён натижасида нурнинг тарқалиш тезлиги камаяди ва электр майдон векторлар амплитудаси пасаяди. ёруғликнинг тарқалиш тезлигининг камайиши нурнинг синиши билан боғлиқ бўлиб, синиш кўрсаткичини n ҳарфи билан белгиланади, электр майдон амплитудасининг камайиши эса нурнинг ютилиши билан боғлиқ ва унинг ютилиш моляр коэффициенти ( билан белгиланади, n ва ( қийматлари тўлқин узунлиги ( га боғлиқ бўлиб, бу кўрсаткичнинг ўзи молекуланинг электрон ва фазовий тузилишига боғлиқ ҳисобланади. шундай қилиб, агар ёруғлик нури қутбланган бўлса жуда кўп моддалар билан таъсирланганида фақат ёруғ-ликнинг синиши ва ютилиши рўй беради, аммо айрим молекулалар ёруғлик билан таъсирланганда тушаётган ёруғликнинг қутбланиш текислигига сезгирлиги кузатилади. бундай молекулалар ёки хромофорларни оптик фаол молекулалар қаторига киритилиб, уларнинг синиш кўрсаткичи ҳар хил, яъни чапга (nl) ёки ўнгга (nr) синишли кўрсаткичлар билан ҳамда ютилишнинг …
3
ёруғликнинг l ва r қисмлари моддадан ўтиб ҳар хил секинлашишга учраса, бунда nl ва nr қийматлар турлича бўлади, бу ҳолатда моддадан ўтгандан кейин улар иккита синусоидли тўлқин ҳосил қилади. бундай ҳодиса кузатилганда l ва r шундай тўлқинлар ҳосил қиладики, улар тушаётган ёруғликнинг қутбланиш текислигига бурчак бўйича йўналган бўлади. ёруғлик билан шундай таъсирлашишда бўлган ҳар қандай модданинг буриш қиймати ундаги хромофорларнинг сонига, молекуланинг концентрациясига, модда эритмаси жойлаштирилган найчанинг узунлигига (d) ва ёруғликнинг тўлқин узунлигига(() боғлиқ бўлади. кузатиладиган буриш бурчагини (( деб белгиланиб, градусларда ифодаланади, унинг қиймати қуйидаги тенглама билан топилади: (13) кўп ҳолларда солиштирма буриш [((] ёки молярли буриш [м] лар ишлатилади, уларнинг қийматларини эса қуйидаги тенгламалар орқали топиш мумкин: (14) (( - кузатилган буриш (градусларда) d - найчанинг узунлиги (дециметр) (15) с - модданинг г(молдаги концентрацияси м - модданинг молекуляр массаси тўлқин узунлиги ( нинг қийматлари билан (, [(] ва [м] лар орасидаги боғланишни кўрсатадиган эгри чизиқ оптик буриш дисперсиясининг …
4
т қийматли ад билан, унинг тескари қиймати эса манфий ад билан изоҳланади, қийматлари миқдор жиҳатдан бир хил бўлади. айланма дихроизм спектрида ордината ўқига градусларда ифодаланган эллипсоидлик қиймати ((), абцисса ўқига эса тўлқин узунлиги ( нинг қиймати кўрсатилган бўлади. тўлқин узунлигининг қиймати билан солиштирма эллипсоидлик (() орасидаги боғлиқликни ифодалайдиган эгри чизиқ ад спектри деб айтилади. (( - асбобда кузатилган эллипсоидлик қиймат (градусларда) м - молекуляр масса d - эритма солинган найча узунлиги с – концентрация агар оптик айланиш дисперсияси спектрида ҳосил бўладиган спектр чизиғи абцисса ўқидан юқорида (қ) ва пастки қисмида (() намоён бўлса, бу чизиқ оптик айланиш дисперсиясининг коттон эффекти спектри деб номланади. оптик фаол модда мусбатли коттон эффекти билан ифодаланса унга худди шакли билан ўхшаш бўлган манфий коттон эффекти мос келади (20-расм). айланма дихроизм спектр чизиқлари оптик айланиш дисперсияси спектрига ўхшаб манфий қийматли бўлиши мумкин. мусбат қийматли ад мусбат қийматли обд нинг коттон эффекти, манфийси эса манфий қийматли обд …
5
ди. бу кристалл ёруғликнинг l ва r қийматларини майдоннинг қутбланганлигига қараб ўтказади. hyp намуна қўйилган найчадан ўтгандан сўнг фотокўпайтиргичга тушади. фотокўпайтиричнинг чиқиш сигнали электр асбоби ёрдамида ўзгартирилиб маълум кучланиш ҳосил қилинади, бу эллиптикликка пропорционал бўлиб натижада тўлқин узунлигининг функцияси сифатида чизилиб ад спектри олинади (21-расм). 21-расм. айланма дихроизм спектри олинадиган асбобнинг чизмаси 1-нур манбаи 5-фотокўпайтиргич 2-қутблагич 6-электр асбоби 3-эритма солинадиган найча 7-детектор 4-анализатор оптик буриш дисперсияси спектрига нисбатан айланма дихроизмининг устунлиги шундан иборатки, бу усул ёрдамида маълум хромофорнинг ҳолати тўғрисида аниқ ахборот олинади. 1961 йилда америка олими к.джерасси ва бошқалар кўп миқдордаги карбонил гурухи тутган бирикмаларнинг обд ва ад спектрларини ўрганиб, "октант қоидаси" ни кашф этдилар. агар карбонил гурухи, кислород атоми томонидан қаралса, бир-бирига перпендикуляр бўлган учта р-орбиталларнинг кесишиши нуқтасидан ўтган текисликда ётади, деб фараз қилинса, бу гурухнинг атомлари саккизта бўлакчаларда (октанларда) ётади деб қараш мумкин. ҳар бир бўлакчаларга маълум белги берилса атом гурухларининг белгилари бўлакчалар белгиларининг йиғиндисидан иборат. октантлар …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "оптик бурилиш дисперсияси (обд) ва айланма дихроизм (ад)"

1503040448_68946.doc c c c l h h h h o h * c c c h h h h n h 2 o o h * c c c c c c o o h o h o h o h o h h h h h h h h * * * * a l l = - 180 d n n l r ( ) [ ] a a l l = × d с [ ] m m d c = × × × a l 100 e e l r - = de q de = 3300 [ ] q q = - × × × m d c l 10 sin , , , , …

DOC format, 157.0 KB. To download "оптик бурилиш дисперсияси (обд) ва айланма дихроизм (ад)", click the Telegram button on the left.