abdulla avloniy

PPTX 16 pages 351.8 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 351.8 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

maxmudxo`ja behbudiy abdulla avloniy (1878 - 1934) abdulla avloniy o’zbek shoiri, dramaturg va taniqli jamoat arbobidir. xx asr boshlarida 30-yillarning o’rtalarida bo’lgan o’zbek matbuoti va adabiyoti, shuningdek, marifatni va maorifni abdulla avloniysiz tasavvur etish mumkin emas. abdulla avloniy avloniy 1878-yil 12-iyulda toshkentda hunarmand oilasida tug’ildi. eski maktabda savod chiqardi, madrasada tahsil oldi. oiladagi moddiy qiyinchiliklar tufayli bolaligidan odamlar eshigida mehnat qildi. mardikorlikdan tortib duradgorligu g’isht quyishgacha, suvoqchilikdan tortib tunukasozlikkacha bo’lgan kasb-korlaribilan shug’ullandi hayot o’zining qaysi og’ir ko’chalariga olib kirmasin, yosh abdulla doimo o’qishga, ilm olishga chanqoqlik bilan yashadi. shu boisdan, aksar yillari kuz va qish yillari o’qib, bahor va yozda oila tirikchiligiga qarashdi. o’n besh yoshlarida she’rlari matbuotda ko’rindi. abdulla avloniy el-yurt ichida bo’lish, turli daraja va toifa odamlar suhbatidan bahramand bo’lish abdullaga zamonaning ilg’or tamoillari, yangiliklari va zamondoshlarining hayotga turlicha qarashlar bilan yaqindan tanishish imkoniyatini tug’dirdi. bu shart-sharoitlar natijasida unda matbuotga havas erta uyg’ondi. abdulla avloniy turkiston, tatariston, kavkazda …

2 / 16

bir sinfdan ikkinchisiga o’tishdagi imtihonni joriy etdi, ta’lim tizimining dunyoviy yo’nalishini kuchaytirishda alohida e’tibor berdi. uning “birinchi muallim” (1909), “ikkinchi muallim” (1912) nomli darsliklari hamda “turkiy guliston yoxud axloq” (1913) nomli qo’llanmasi o’z davrida yoshlarni yangicha yo’nalishda o’qitish va an’anaviy milliy ruh asosida tarbiyalashda katta ahamiyatga ega masalan, bolalarga bag’ishlangan “vatan” (1916) she’rida dunyodagi eng ulug’ va muqaddas tushuncha vatandir, vatanga sadoqatli bo’lmoq, abdulla avloniy ko’plab she’rlar, she’riy to’plamlar muallifidir. uning she’rlarida vatanparvarlik, marifatparvarlik va milliy-ozodlik taronalari alohida o’rin tutadi. marifatli va ilmli bo’lish har bir xalqning taqdiri va taraqqiyotini belgilaydigan omildir, deydi o’nlab she’rlarida avloniy. abdulla avloniy hayot faoliyati turkistonda yuritilayotgan istibdod siyosatiga ham, o’lkaning o’zidagi yurtfurush amaldorlarning zulm – zo’ravonligiga bir kun kelib chek qo’yishini aytadi. avloniy faoliyatida gazetachilik, teatr ishlari, o’qituvchilik alohida o’rin tutadi. u oktyabr o’zgarishiga qadar “shuhrat” (1907), “turon” (1917) nomli gazetalarni chiqardi, ma’lum muddat turkistonning ilg’or va mashhur gazetasi “sadoi turkiston”da faoliyat ko’rsatdi, sho’rolar …

3 / 16

iklar boshi uzra deyarli sakson yil davomida charx urib yurdi. axloqiy-falsafiy mazmunga ega bo’lgan “turkiy guliston…” badiiy teran va go’zal asardir. u “axloq”, “tarbiya”, “yaxshi xulqlar”, “yomon xulqlar” deb nomlangan kimsalarga bo’linadi. ularning ichida har bir axloqiy tushunchani yuritishga alohida parcha ajratiladi va u mo’jaz naql, ixcham hikoyatlar bilan bezaladi-pedagogik mazmun badiiy va tarixiy obrazlar vositasida yanada mustahkamlanadi. maxmudxo`ja behbudiy (1875 - 1919) yurtboshimiz aytganlaridek "buyuk ajdodlarimizning beqiyos ma'naviy merosi, ming yillik tariximiz va madaniyatimizga asoslangan ma'naviy hayotimizni tiklay boshladik. dinimiz va tilimizga qaytdik, milliy urf-odatlarimiz, xullas, inson ma'naviyatiga dahldor barcha boyliklarimiz qaytadan qad rostlayapti..." zotan, maxmudxo`ja behbudiy hayoti va faoliyati ham bugungi kunimizda istiqlolni saqlab qolish va mustaxkamlash uchun olib borayotgan kurashlarimizda hoyat ibratli asarlari esa beqiyos ma'naviy meros sifatida allaqachon bir millat yoki mintaqa miqyosidan chiqib, umuminsoniy qadriyatlar sirasiga kirib ketgan... behbudiy merosi behbudiy merosi haqida gap ketganda, uning eng e'tiborli tomoni shundaki, biz yuqorida ta'kidlab o`tgan muloxazalarning …

4 / 16

maturg va jamoat arbobi maxmudxo`ja behbudiy 1875 yilning 19-yanvarida samarqand shahri siyob tumanidagi baxshitepa qishlog`ida, ruhoniy-ziyoli oilasida dunyoga keladi. otasi imom-xatib, o`qimishli, ma'rifatli kishi bo`lib ilm-fanga ihlos bilan qaragan. oiladagi muhit undagi ma'rifat, adabiyot va ijtimoiy hayotga bo`lgan qiziqishning kuchayishiga imkon tug`dirdi. behbudiyning otasi islom huquqshunosligi bo`yicha yirik mutaxassis bo`lib, bu borada ko`plab kitob va risolalar yaratgan edi. bu, o`z navbatida, mahmudxo`jaga ta'sir o`tkazmay qolmadi. u keyinchalik bu haqda so`zlab, maqolalaridan birida otasi yozgan "hidoya", "islom huquqiga sharhlar" asarining o`z taqdirida katta rol' o`ynaganini alohida qayd etgan. maxmudxo`ja 6-7 yoshlarga yetganda ziyoli tog`alari- muhammad siddiq va mulla odil yordamida xat savod chiqardi. " behbudiy kitob savdosi va kutubxona ishining asoschisi" behbudiy (1875-1919) 20 asr boshlarida turkiston xalqlari ma'rifati, madaniyati, tarixi, iqtisodi, savdo-tijorati, kelajagi haqida juda katta g`amxo`rlik qilgan, butun xayoti-yu, faoliyatini shu xalq baxt-saodati uchun kurashga bag`ishlagan buyuk ajdodlarimizdan biridir... o`z xayoti, faoliyati bilan turkiston xalqlari tarixida milliy uyg`onish deb …

5 / 16

aminida axborot va bilimlar tarqatishning izchil tizimini yaratgan shaxs edi. uning birgina publitsistik merosi har yil xisob kitoblarga qaraganda 200tadan 300 tagacha maqolani o`z ichiga olgan. "kutubxonai behbudiy" kitob fondining "kutubxonai behbudiy" kitob fondining o`zagi va kitob do`koni assortimenti xaqida batafsil ma'lumotni maxmudxo`ja behbudiy tomonidan nashr etilgan "oyna" jurnali sahifalaridan, aniqrog`i, jurnal sonlari muqovalarining ichki va tashqi tomonida berilgan e'lonlardan olish mumkin bo`lgan. jurnal muqovalarida vaqti-vaqti bilan behbudiy kitob dukonida sotuvga qo`yilgan, kutubxona fondida mavjud bo`lgan kitoblarning ro`yxatlari va e'lonlar berib borilardi. mazkur ro`yxatlarni taxlil qilish behbudiy kutubxonasi va kitob savdosi fondining tematik va tipologik tuzilishi haqida tasavvur xosil qilish imkonini beradi. image2.png image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image1.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla avloniy"

maxmudxo`ja behbudiy abdulla avloniy (1878 - 1934) abdulla avloniy o’zbek shoiri, dramaturg va taniqli jamoat arbobidir. xx asr boshlarida 30-yillarning o’rtalarida bo’lgan o’zbek matbuoti va adabiyoti, shuningdek, marifatni va maorifni abdulla avloniysiz tasavvur etish mumkin emas. abdulla avloniy avloniy 1878-yil 12-iyulda toshkentda hunarmand oilasida tug’ildi. eski maktabda savod chiqardi, madrasada tahsil oldi. oiladagi moddiy qiyinchiliklar tufayli bolaligidan odamlar eshigida mehnat qildi. mardikorlikdan tortib duradgorligu g’isht quyishgacha, suvoqchilikdan tortib tunukasozlikkacha bo’lgan kasb-korlaribilan shug’ullandi hayot o’zining qaysi og’ir ko’chalariga olib kirmasin, yosh abdulla doimo o’qishga, ilm olishga chanqoqlik bilan yashadi. shu boisdan, aksar yillari kuz va qish yil...

This file contains 16 pages in PPTX format (351.8 KB). To download "abdulla avloniy", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla avloniy PPTX 16 pages Free download Telegram