biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari

PPTX 19 стр. 1,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 19
biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari. biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari. reja laborator-immunologik tekshiruvlar instrumental-diagnostik tekshiruvlar molekulyar testlar (rivojlanayotgan usullar) 1. 2. 3. btdk biriktiruvchi to‘qima diffuz kasalliklari (btdk) — bu organizmning autoimmun mexanizmlar asosida kechadigan, ko‘p a'zoli zararlanishga olib keluvchi, surunkali yallig‘lanishli kasalliklar guruhidir. kasalliklar sistemali xarakterga ega bo‘lib, tashxis qo‘yish ko‘plab maxsus tekshirish usullarini talab qiladi. so‘nggi yillarda bu borada immunologik, tasviriy va molekulyar usullar sezilarli darajada rivojlandi. btdk tarkibiga kiruvchi asosiy kasalliklar: sistemali qizil volchanka (sle) sistemali skleroz (sklerodermiya) polimiozit va dermatomiozit sjogren sindromi aralash biriktiruvchi to‘qima kasalligi i. laborator-immunologik tekshiruvlar 1. ana (antinuclear antibody) testi ta’rifi: ana — bu yadro komponentlariga (dnk, rnk, histonlar, nukleoproteinlar) qarshi hosil bo‘ladigan avtoantitanalarni aniqlovchi test. qanday ishlaydi: ana testi odatda ifa (immunoflyuoresans assay) orqali aniqlanadi. bunda bemor serumi hep-2 hujayralariga ishlanadi. agar antinuklear antitanalar mavjud bo‘lsa, ular hujayra yadrosi bilan bog‘lanadi va maxsus yorug‘lik ostida turli fluoresans …
2 / 19
qori darajada bo‘lishi lupus yoki revmatoyid artrit kabi autoimmun kasalliklar mavjudligini ko‘rsatishi mumkin. bunday kasalliklarda immun tizimi sog‘lom hujayralarga noto‘g‘ri ravishda hujum qiladi. ana testi boshqa autoimmun kasalliklarni aniqlashda ham yordamchi vosita sifatida ishlatiladi. shuningdek, infeksiyalar, dori vositalari, yoki ayrim saraton turlari tufayli ham ana testi musbat chiqishi mumkin. 2. ena paneli (extractable nuclear antigens) ta’rifi: bu test yadrodagi ma’lum bir komponentlarga qarshi antitanalarni aniqlaydi. ana musbat chiqqan bemorlarda differensial tashxis uchun qo‘shimcha o‘rganiladi. asosiy ena antitanalari: antitana anti-sm anti-rnp ss-a (ro), ss-b (la) anti-scl-70 anti-jo-1 qaysi kasallik uchun xos sle uchun yuqori spesifik mctd sjogren sindromi, sle sklerodermiya (diffuz shakli) polimiozit, dermatomiozit ishlash mexanizmi: immunoblot, elisa yoki multiplex immunoassay usullari bilan aniqlanadi. afzalligi: kasallikni spesifik belgilovchi marker prognostik ahamiyatga ega (masalan, scl-70 – o‘pka fibroziga moyillik) yadrodan ajraluvchan antigenlar (ena — extractable nuclear antigens) — bu hujayralar yadrosida joylashgan oqsillar guruhi bo‘lib, autoimmun kasalliklarda immun tizimi ular bilan noto‘g‘ri …
3 / 19
uchraydi. anti-ccp (anti-cyclic citrullinated peptide) → ra uchun eng yuqori spesifik (95% gacha) marker. → kasallikning og‘ir kechishini prognoz qiladi. 5. umumiy laborator testlar soe, crp – yallig‘lanish markerlari komplementlar (c3, c4): sleda kamayadi → faollik belgisi mushak fermentlari (ck, ldh, aldolaza): polimiozitda ko‘tariladi siydik tahlili: sle nefriti uchun (proteinuriya, gematuriya) ii. instrumental-diagnostik tekshiruvlar 1. kapillyaroskopiya ta’rifi: barmoq uchi kapillyarlarini maxsus mikroskop ostida ko‘rish. ayniqsa raynaud sindromida qo‘llaniladi. klinik ahamiyati: sklerodermiyada: kapillyarlar deformatsiyasi, g‘ayritabiiy tuzilma, mikroinfarktlar afzalligi: oddiy, invaziv emas erta bosqichda vaskulyar o‘zgarishlarni aniqlaydi 2. mushak va teri biopsiyasi qachon kerak? polimiozit, dermatomiozitda — mushak biopsiyasi sklerodermiya yoki sleda — teri biopsiyasi maqsad: yallig‘lanish, nekroz, fibroz o‘zgarishlarni histologik aniqlash 3. rentgen, mri, kt mri: mushak yallig‘lanishini (edema, atrofiya) aniqlaydi kt (hrct): o‘pka fibrozini erta aniqlash (sklerodermiya, sle) bo‘g‘im rentgeni: rada bo‘g‘im eroziyasi, sinovit 4. ultrasonografiya (usg) bo‘g‘im ultratovush tekshiruvi: sinovit, effuziya, osteofitlar so‘lak bezlari usg: sjogren sindromida bezlarning kichrayishi, …
4 / 19
mlarida ayrim genetik variantlar bilan kasallikka moyillik aniqlangan. masalan: hla-drb1*04 → revmatoid artrit uchun asosiy risk omili stat4, irf5, ptpn22 genlaridagi polimorfizmlar → sleda kuzatiladi klinik foydasi: kasallikka moyillikni baholash (oilaviy anamnezda kasallik bo‘lsa, riski aniqlanadi) kasallikning og‘ir kechishi va davolashga javobini oldindan baholash mumkin farmakogenetika: dori vositalarining bemorga mos kelishini baholash 2. autoantitela profilingi (multiplex immunoassay yordamida) ta’rifi: autoantitela profilingi — bu bemor qonidagi bir nechta autoantitanalarni bir vaqtda aniqlovchi yuqori texnologik usuldir. bu klassik testlarga qaraganda tezroq, aniqroq va ko‘proq axborot beradi. qanday ishlaydi? eng keng tarqalgan texnologiyalar: luminex (mikrosfera asosidagi platforma) elisa multiplex formatlari protein chiplar (autoantigen mikroarray) bu usullarda har bir autoantitela uchun alohida “nuqta” yoki “boncuk” (mikrosfera) bo‘ladi, va bemorning serumi bilan reaksiyaga kirganda, faqat mos antitela bilan bog‘lanadi, natija esa kompyuter orqali o‘qiladi. afzalliklari: bir martada 15–20 ta autoantitelani aniqlash mumkin kamroq biomaterial talab etiladi (odatda bitta qon namunasi yetarli) tez va aniq natija …
5 / 19
biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari"

biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari. biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari. reja laborator-immunologik tekshiruvlar instrumental-diagnostik tekshiruvlar molekulyar testlar (rivojlanayotgan usullar) 1. 2. 3. btdk biriktiruvchi to‘qima diffuz kasalliklari (btdk) — bu organizmning autoimmun mexanizmlar asosida kechadigan, ko‘p a'zoli zararlanishga olib keluvchi, surunkali yallig‘lanishli kasalliklar guruhidir. kasalliklar sistemali xarakterga ega bo‘lib, tashxis qo‘yish ko‘plab maxsus tekshirish usullarini talab qiladi. so‘nggi yillarda bu borada immunologik, tasviriy va molekulyar usullar sezilarli darajada rivojlandi. btdk tarkibiga kiruvchi asosiy kasalliklar: sistemali qizil volchanka (sle) sistemali skleroz (sklero...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (1,1 МБ). Чтобы скачать "biriktiruvchi to’qima diffuz kasalliklarini zamonaviy tekshirish usullari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: biriktiruvchi to’qima diffuz ka… PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram