soha notiqligi

PPTX 16 pages 104.2 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 104.2 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

slayd 1 15-mavzu: soha notiqligi reja: 1.siyosiy-ijtimoiy notiqlik. 2.akademik notiqlik. 3.sud notiqligi. 4.ijtimoiy-maishiy notiqlik. 5.diniy notiqlik. notiqlik qadimiy davrdan beri alohida mahorat, san’at sifatida muayyan aniq shaxsdagi noyob qobiliyat. shu ma’noda notiqlik va nutq madaniyati orasida bogiiqlik bo‘lsada, har qaysisi o‘ziga xosligi bilan farqlanadi. bu haqda professor e.begmatovning (qung‘urov r., begmatov e., tojiev yo., “nutq madaniyati va uslubiyat asoslari”(t., “0 ‘qituvchi” 1992-y.) fikrlarini keltirib o‘tish o‘rinlidir: 1. nutq madaniyati, chinakam ma’noda adabiy til bilan bog‘liq hodisadir. uning paydo boiishi, lisoniy asosi, talab va mezonlari adabiy til va uning mezonlari bilan bog‘liqdir. notiqlik san’ati uchun bular asosiy belgilar emas. notiqlar orasida adabiy til talablariga to‘la amal qilmaydiganlar, ma’lum lahja yoki shevada ham chinakam notiqlik san’atini namoyish qiluvchilar uchraydi. so‘zga chechanlik, notiqlik til materialining xarakteriga qarab emas, nutqning ta’sirchanligiga, nutqiy san’atga qarab belgilanadi. 2. notiqlik — og‘zaki nutq bilan bog'liq hodisa, demak u nutqning og‘zaki shaklidir. notiqlik san’ati — og'zaki nutq san’atidir. …

2 / 16

vchilar tushunchasiga ta’sir etishini ham maqsad qilib oladi” (kudryatsev v.d. “osnova ortorskogo isskustva”. — irkutsk. 1966, 3-bet.) 4. san’atkor notiq nutqi asosan ko‘pchilik tinglovchiga, keng auditoriyaga moljallangan bo'ladi. notiqni birdan ortiq shaxslar tinglaydi. nutq madaniyati mana shunday tinglovchilardan tashqari kishilar orasida odatiy suhbatlarni, yakka kishiga qaratilgan nutqlarni ham o‘z ichiga qamraydi. 135. har bir kishi ona tilining imkoniyat va boyliklarini yaxshi cgallagan, nutq madaniyati talablariga javob beradigan so‘zamol shaxs bo‘lishi mumkin. ammo har bir shaxs ham san’atkor ma’nosidagi notiq bo‘lmasligi, bo‘ia olmasligi mumkin. nutq madaniyati — bu faqat nutq haqidagi nutqiy faoliyatga tegishli tushuncha va soha emas, u til madaniyati bilan ham, ya’ni adabiy tilni va uning normalarini o‘rganish va bu normalarni qayta ishlash bilan ham shug‘ullanadi. notiqlik san’ati esa bunday ilmiy-normativ faoliyatni ko‘zda tutmaydi. notiqlik, ko‘proq nutqning mazmuniga, mantiqiy asoslariga, mundarijaviy tuzilishiga e’tibor qiladi, nutq madaniyati sohasi esa ko‘proq nutqning til qurilishi — lisoniy tuzilishiga e’tibor qiladi. notiqlik, asosan, …

3 / 16

shkilot, jamoaning ma’lum bir muddat orasidagi faoliyatiga oid rasmiy hisoboti bunday hisobot, ko‘zlangan reja, amalda bajarilgan ish hajmi va mazmuni, erishilgan yutuqlar, nuqsonlar va istiqbolda ko‘zlanadigan rejalarning real faktlar asosida qilinadigan tahlilidan iborat. 3. siyosiy nutq – majlis, qurultoy, kengashlarda so‘zlanadigan nutq bo‘lib, bunda rahbar xodim muayyan davrga xos dolzarb siyosiy masalalarni yoritib beradi. 4. diplomatik nutq – davlat ahamiyatidagi rasmiy nutq bo‘lib, xalqaro mavqega egaligi bilan xarakterlanadi. diplomatiya har bir davlatning tashqi siyosatini amalga oshirish, uning chet mamlakatlar bilan aloqa qilish sohasidagi faoliyati bo‘lib, shu jarayonda u yoki bu davlat nomidan so‘zlanadigan barcha siyosiy, iqtisodiy, madaniy, harbiy mavzulardagi nutqlarga diplomatik nutq deyiladi. siyosiy axborot – biror shaxs(notiq)ning muayyan davrda ro‘y berayotgan ijtimoiy-siyosiy voqealarni sharhlab, xulosalashtirib, bayon etib berishidan iborat. siyosiy axborotning yuqori mavqeli turi radio va televidenieda mavjud. harbiy-vatanparvarlik nutqi – notiqlik sanatida qadimdan mavjud bo‘lgan nutq ko‘rinishlaridan. o‘zining jangovor ruhi, siyosiy keskin xarakteri bilan ajralib turadi. amir temur, …

4 / 16

akademizmi, ya’ni ilmiyligi bilan, yuksak talabchanligi bilan xarakterlanadi. akademik notiqlikning eng muhim xususiyati ilmiy dalillarning kuchliligi va uning muayyan fan tarmog‘ining mohiyatini yechishga bag‘ishlanganligidir. biror fanga xos bo‘tgan barcha asos va qonuniyatlar to‘la ilmiy tarzda yoritib beriladi. u bir necha ko‘rinishga ega: 1.o‘quv yurtlari ma’ruzalari o‘z aniqligi, ilmiy muntazamligi, faktlarga asoslanganligi va muayyan predmet qonuniyatlarini yoritib berishga bag‘ishlanganligi bilan xarakterlanadi. 2.ilmiy ma’ruza – muayyan sohada qilinayotgan ishlar, ilmiy tajribalar haqidagi xulosalar yoki qilinajak ishlar haqidagi rejalar: dastlabki tug‘ilgan g‘oyalar, gipotezalar bayonidan iborat. ilmiy ma’ruza tinglovchilar auditoriyasi tor bo‘ladi. ilmiy ma’ruza - siyosiy sharhga monand bo‘lib, agar siyosiy sharhda e’tibor siyosiy-ijtimoiy hodisalarga jalb etilsa, ilmiy ma’ruzada e’tibor muayyan ilmiy yutuqlarga, ixtirolar bayoni hamda xulosasiga qaratiladi. 3.ilmiy axborot – akademik notiqtikning bu ko‘rinishi avval qilinayotgan ishlar haqida muayyan darajadagi mutaxassis, javobgar va rahbar shaxslarni xabardor qilishni ko‘zda tutadi. iii. sud notiqligi sud notiqligi notiqlik san’atining qadimgi turlaridan hisoblanadi. qadimgi yurist (faqih)lar orasida …

5 / 16

tirokchilari bilan yonma-yon turib, bir jamoada ishlagan bo‘lishi mumkin jinoyatchi tarjimai holini jamoatchi-qoralovchi prokurorga qaraganda ko‘proq bilishi tabiiy. shu yo‘l bilan uning jinoyatini oydinlashtirishi mumkin. 3. oqlovchi nutqi. oqlovchi chinakam begunoh odamni emas, balki aybi bo‘lgan jinoyatchini oqlashga urinadi. uning gunohidan o‘tishni talab qiladi. 4. jamoatchi-oqlovchi nutqi . sudlanuvchining gunohini yengillatish, ularning to‘g‘ri yo‘lga tushib olishlari uchun ko‘maklashishga qaratilgan bo‘ladi. bu toifadagi notiqlar muayyan jamoa nomidan so‘zlaydilar. 5. o‘z-o‘zini himoya qilish nutqi – sud notiqligining tarkibiy qismi.o‘z-o‘zini himoya qilish nutqi siyosiy mavqega ega bo‘lgan jarayonlarda alohida ahamiyat kasb etadi. bunday jarayonlarda o‘z-o‘zini himoya qilish nutqi ko‘pincha siyosiy hukm chiqarish, ijtimoiy illatlarni ro‘y-rost ochib tashlash darajasiga ko‘tarilib ketadi. iv. ijtimoiy-maishiy notiqlik kundalik turmush bilan bog‘liq bo‘lgan juda ko‘p yig‘in va marosimlar borki, ularda notiqlik sarfatining o‘ziga xos ko‘rinishlari namoyon bo‘ladi. 1. madhiya yoki yubiley-maqtov nutqlari. bu nutqning bir ko‘rinishi muayyan shaxslar xizmatini tavsiflashga bag‘ishlansa, boshqa biri obyekt madhiyasiga bag‘ishlanadi. birinchi ko‘rinishdagi …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "soha notiqligi"

slayd 1 15-mavzu: soha notiqligi reja: 1.siyosiy-ijtimoiy notiqlik. 2.akademik notiqlik. 3.sud notiqligi. 4.ijtimoiy-maishiy notiqlik. 5.diniy notiqlik. notiqlik qadimiy davrdan beri alohida mahorat, san’at sifatida muayyan aniq shaxsdagi noyob qobiliyat. shu ma’noda notiqlik va nutq madaniyati orasida bogiiqlik bo‘lsada, har qaysisi o‘ziga xosligi bilan farqlanadi. bu haqda professor e.begmatovning (qung‘urov r., begmatov e., tojiev yo., “nutq madaniyati va uslubiyat asoslari”(t., “0 ‘qituvchi” 1992-y.) fikrlarini keltirib o‘tish o‘rinlidir: 1. nutq madaniyati, chinakam ma’noda adabiy til bilan bog‘liq hodisadir. uning paydo boiishi, lisoniy asosi, talab va mezonlari adabiy til va uning mezonlari bilan bog‘liqdir. notiqlik san’ati uchun bular asosiy belgilar emas. notiqlar orasida adabiy...

This file contains 16 pages in PPTX format (104.2 KB). To download "soha notiqligi", click the Telegram button on the left.

Tags: soha notiqligi PPTX 16 pages Free download Telegram