карим содиқович аҳмедов (1914-2003)

DOCX 22,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1495874946_68372.docx карим содиқович аҳмедов (1914-2003) карим содиқович аҳмедов1914 йилнинг 19 февралда тошкент шаҳрида туғилган. у дунёда тан олинган коллоид киме, физик-кимевии механика, полимерлар физик-кимёси, полиэлектролитлар ва сирт-фаол моддалар соҳасидаги йирик олим бўлиб, узбекистоида коллоид кимё мактабини яратган. к. аҳмедовнииг илмий тадқикотлари кенг соҳаларни қамраб олган бўлиб, улар органик ва ноорганик дисперс системалар хоссаларини бошқариш ва кимё тсхнологиясининг коллоид - кимёвий жараёнларини бошқариш учун сувда эрувчан поли-электролитлар ва сирт-фаол моддаларни маълум мақсадга йўналтирилган синтезининг илмий асосларини яратиш билан боғланган. к. аҳмедовнинг тадқикотлари саноат, қишлоқ хўжалиги ва экологиянинг бир қатор асосий соҳаларидаги муаммоли масалалар билан чамбарчас боғланган. тадқикот натижаларшшнг амалий қўлланилйнги, объект ва усулларининг бундай кенг хилма-хиллигини унинг асосий 4 та фундаментал принципи билан тушунтириш мумкин: 1. атрофимиздаги барча ноорганик ва органик табиатли реал жисм, модда ва материалларнинг гетерогенлиги. 2. макро ва микро даражалардаги дисперслиги (ўлчамлик). 3. фазалараро таъсирлашиш энергетикаси (газ, суюқлик, каттиқ модда ва уларнинг саккизта комбинацияси). 4. сув - ердаги …
2
тўқимачилик саноатларида ўз амалий кўлланишини топди. 1941 йилда к. аҳмедов номзодлик диссертациясини химоя килди. урушнинг биринчи кунларидан армияда бўлди. икки марта яраланди. госпиталдан чиқиб, фронтдан кайтиб келиб 1943 йилда доцент, 1952 йилдан ўрта осиё давлат унивсрситети (сагу), узбекистан миллий университета кимё факультети коллоид кафедраси мудири лзвозимларида ишлади. айнан шу йилларда к. аҳмедов раҳбарлигида узбекистоида биринчи бўлиб синтетик полимерлар физик - кимёси ва термокимёси соҳасида тадқиқотлар бошлаиди: уларнинг бўкиши ва эриши, полимер занжирларнинг молекулараро таъсирлашиш энергиясининг ўзгариши, уларнинг термокимёси, эритувчиларнинг янги классификацияси, полимерларнинг структурали - механик хоссаларини бошкариш усуллари ишлаб чиқилди. унинг 1947 йилда нашр этган «юқори молекулали бирикмалар эритмаларининг диэлектрик доимийлиги ва қовушкоклиги ҳакида»ги илмий иши узбекистоида полимерлар кимёси соҳасидаги биринчи пашрлардан ҳисобланиб, у кейинчалик республикадаги кимё фанининг бош йўналишларидан бири бўлди. 1958 йили к. аҳмедов «юқори молекулали бирикмалар занжирларининг ўзаро таъсирлашишига суюқликлар табиати, ҳарорат таъсирини ўрганиш» мавзусидаги докторлик диссертациясини ҳимоя килди. ушбу тадқиқотларнинг ривожланиши янги бўлган йўналиш, яъни органик …
3
лимерлар ҳамда саноат чиқиндилари асосида полимеризация реакцияларидан фойдаланган ҳолда амалга оширилган, маҳаллий арзон хом ашё асосида катионли, анионли, амфолит табиатли янги сувда эрувчан пэ, псфм, юмсфмларнинг бир неча турлари олинди. молекулалараро таъсирлашув ва унинг натижасида эритмаларда структура ҳосил қилиш, сфм эритмаларида эса мицелла ҳосил бўлиши, асосан функционал гуруҳларнинг ионизацияси даражасига боғлиқ бўлиб, у полимернинг микдори, муҳитнинг рн - кўрсаткичи, эритмзнинг ҳажм бирлигидаги электролитнинг ўзгариши орқали ҳамда эритмаларга температура ва ташқи майдон таъсири билан бошқарилиши кўрсатилди. олинган натижалар дифил маҳсулотлардан оқилона фойдаланиш шароитларини олдиндан аниклаш имконини беради. ушбу тадқиқотларнинг натижалари «навоийазот» оао, фарғона фуран бирикмалар заводи, қўкон ёғ-мой комбинати, янгийўл гидролиз заводи, «промстройматериаллар» мхк, «ўзнефтегаз» мхк корхоиаларида ўзининг амалий қўлланилишини топди. ушбу йўналиш бўйича т.м.маҳмудов, с.н.аминов, у.к.аҳмедов, у.к.бейсенбаев, л.ю.юнусов, р.р.маҳкамов, а.а.қодировларнинг докторлик диссертациялари ҳимоя қилинди. ушбу йўналишнн ривожлантиришга ва унинг натижаларини саноат микёсида газ ва нефть қудукларини бурғулашда кенг кўлланилишиаи топтан, юкори самарали термо- ва тузга барқарор бўлган «к-4» серияли кимёвий …
4
тилди. ушбу тадкиқотлар с.с. ҳамраев, и.к. сатаев, у.д. мамажонов, у.к. бейсенбаев, св. мантроваларнинг докторлик диссертацияларида умумлаштирилган. к. ахмедов томонидан табиий минералли ва углеродли сорбентларнинг говаксимон структураси ва сирт юзасининг физик кимёси максадли ўзгаришининг илмий асослари ишлаб чикилди, улардан окилона фойдаланиш йўллари кўрсатилди. адсорбциянинг кимёвий марказларини аниклаш усуллари ишлаб чиқилди. қутбли ва қутбсиз моддаларнинг адсорбция жараёнларида адсорбент-лардаги деформацион эффектлар ўрганилди. турли катион шакллардаги синтетик цеолитлар ўрганилди, сирт юзасининг .молекуляр структурали кўрсаткичларини аниқлашда адсорбцион - энергетик ёндашув ривожлантирилган бўлиб, унинг ёрдамида молекуляр элакларнинг ташқи юзаси кристаллокимёсинииг ўзига хос специфик хоссаларини очиб бериш имкони яратилди, буғларнинг цеолитлардаги адсорбциясининг термокинетикаси ўрганилди, бир қатор янги эффектлар тушун-тириб берилди. ушбу тадқиқотларнинг натижалари э.а. арипов, г.у. рахматкариев, с.з. мўминов, м.з. зокиров, а.а. агзамходжаев, с.ф. вапаевларнинг докторлик диссертацияларида ўз аксини топди. богловчиларнинг гидратация жараёнларида ва қотишида, структура шаклланишида функционал таркиби бўйича фаркланадиган сфм, қўшимчаларнинг ўрнини аниклаш бўйича к. ахмедов ва у бошқараётган жамоанинг олиб борган комплекс тадқиқотлари кўрсатиши …
5
лар натижалари ф.л. глеккель, ш.а. абдуллаев, о.а. асаматдинов, а.х. исмаилов, ш.м. раҳимбаев-ларнинг докторлик диссертацияларида акс этгирилди. табиий (ипак хом ашёси) ва синтетик (целлюлоза ацетатлари) тўқимачилик материалларини модификациялаш йўли билан дунёдаги энг яхши аналогларга рақобатбардош бўлган, юкори сифатли, мустаҳкам, гигроскопик, ғижим бўлмайдиган материаллар олииди. бу тадқиқотлар б.и. айхўжаев ва л.ю. юнусовларнинг докторлик диссертацияларида умумлаштирилди. к. аҳмедовнинг органодисперс системалари соҳасидаги илмий тадкиқотларининг асосий йўналиши мойловчи материаллар яратиш, химматология ва газли, суюқ, қаттиқ фазали хроматографик анализ учун полифазали сорбентларни олишга қаратилган. бу эса мураккаб табиий ва техник аралашмаларнинг таркибини аниқлаш имконини берди. кўп мақсадга мўлжалланган органик ва ноорганик композицион қўшимчаларни ўз ичига олган мойловчи материаллар рецептуралари ишлаб чиқилди. сфм, юмсфм молекулаларининг кутбсиз суюқликлардаги таъсир-лашиш қонуннятлари тадқиқ қилинди, бирламчи ассоция-цияланиш, мицелла ҳосил қилиш ва мураккаб коллоид струк-тураларини ҳосил қилиш билан нфодаланадиган таъсирлашишнинг кетма-кет босқичлари мавжудлиги аникланди. бу ишларнииг натижалари г.р. нарметова ва б.н. ҳамидозларнинг докгорлик диссертацияларида умумлаштирилди. к. ахмедов тадкикотларида сфм ва пэларни кўллаган …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "карим содиқович аҳмедов (1914-2003)"

1495874946_68372.docx карим содиқович аҳмедов (1914-2003) карим содиқович аҳмедов1914 йилнинг 19 февралда тошкент шаҳрида туғилган. у дунёда тан олинган коллоид киме, физик-кимевии механика, полимерлар физик-кимёси, полиэлектролитлар ва сирт-фаол моддалар соҳасидаги йирик олим бўлиб, узбекистоида коллоид кимё мактабини яратган. к. аҳмедовнииг илмий тадқикотлари кенг соҳаларни қамраб олган бўлиб, улар органик ва ноорганик дисперс системалар хоссаларини бошқариш ва кимё тсхнологиясининг коллоид - кимёвий жараёнларини бошқариш учун сувда эрувчан поли-электролитлар ва сирт-фаол моддаларни маълум мақсадга йўналтирилган синтезининг илмий асосларини яратиш билан боғланган. к. аҳмедовнинг тадқикотлари саноат, қишлоқ хўжалиги ва экологиянинг бир қатор асосий соҳаларидаги муаммоли масалалар билан ча...

Формат DOCX, 22,4 КБ. Чтобы скачать "карим содиқович аҳмедов (1914-2003)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: карим содиқович аҳмедов (1914-2… DOCX Бесплатная загрузка Telegram