ekologik ta’lim-tarbiya

PPTX 10 стр. 14,5 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 10
tabiat - bu organik (tirik) va noorganik (notirik) dunyoni ozida qamrab olgan bir butun olam tabiat – g‘oyat xilma-xil shakllari, tarkibiy kismlari bilan insoniyatni kurshab turgan organik va anorganik olamlar, osimlik va hayvonot dunyosi. insoniyat esa undan paydo bolib, ajralib chiqqan mavjudotdir. shu bois uning bir mohiyati tabiiy (biologik), ikkinchi mohiyati ijtimoiydir. tabiat tushunchasi ko`proq keng va qisman tor ma‘nolarda ishlatiladi. keng ma‘noda tabiat butun obyektiv borliq, real voqelik, turli-tuman ko`rinishlardagi olam tirik organizmlarning ma‘lum bir muhitda yashash qonuniyatlarini, ya‘ni organizmlarning o`zaro va ularni o`rab turgan atrof-muhit bilan bogliq bo`lgan hayot tarzini organadigan fan ekologiya deb ataladi. ekologiya (grekcha "oikos" - yashash, uy, makon, "logos" - ta‘limot) - umumiy tarzda u organizmlarning yashash joyi, makoni degan ma‘noni anglatadi. populyatsiyalar, turlar, biotsenozlar, biogeotsenozlar va biosfera kabi tushunchalar ekologiya fanining manbai hisoblanadi. shuning uchun umumiy ekologiya to`rt bo`limga bo`lib o`rganiladi: autekologiya, populyatsiyalar ekologiyasi, sinekologiya va biosfera. 1. autekologiya (―autos‖ — yunoncha soz …
2 / 10
‘riflashicha, ekologiya terminining mumtoz ma‘nosi ayrim hayvonot turlari va ular populyatsiyalarining hamda osimliklar turlarining tashqi atrof-muhit bilan munosabatlari, ularning tadrijiy rivojlanishiga korsatadigan ta‘sirini organadigan ilm sohasi demakdir.muhitning organizmni harakatlantiruvchi alohida tarkibiy qismlari (havo, yoruglik, issiqlik, suv, oziqovqat) ekologik omillar deb atala.dia.s.toxtayev fikricha, "ekologik muhit deganda tirik organizmni orab turgan fizik qurshov e‘tiborga olinadi. aniqroq soz borganda muhit tevarak-atrofdagi ozaro boglanishlardagi shart-sharoitlar va ta‘sirlar majmuidir (tabiiy va sun‘iy muhit)". ekologik omil esa tirik organizmlarga togridan-togri ta‘sir etuvchi muhitning ayrim bir tarkibiy qismidir. biroq odamlarga moddiy ne‘matlar ishlab chiqarishi uchun muayyan tabiiy sharoitlar talab qilinadi. tabiatning jamiyat bilan yaqindan aloqa boglaydigan, uning taraqqiyotiga ma‘lum darajada ta‘sir korsatadigan qismi atrof-muhit deb ataladi. yerning ustki qatlami va yer osti boyliklari, iqlim va boshqa shu kabilar atrofmuhitni tashkil etadi. atrof-muhit insonning moddiy ne‘matlar ishlab chiqarish faoliyati uchun doimiy, abadiy va zaruriy shart-sharoitdir. ayniqsa, insonning tabiat quchogida bolishi uni ruhan tetiklashtirib, mehnat qobiliyati va ijodiy faoliyatini …
3 / 10
abiat insoniyat uchun bebaho qadriyatdir. tabiat, tugilish, yashash, osish, faoliyat maydoni hisoblanadi. maktabgacha yoshdagi bolarni tabiat bilan tanishtirish orqali etetik, aqliy, axloqiy jihatdan tarbiyalash, jismoniy rivojlantirish barcha zamonlarda ham ota dolzarb muammolardan hisoblangan. tabiat bilan tanishish insonni ma‘naviy kamolotga yetkazuvchi jarayon bolib, uni barcha salbiy xatolardan saqlaydi. natijada uning xulqiy gozalligi ortadi. shu sababdan ham tabiat bilan tanishtirish orqali ta‘lim-tarbiya jarayoni uzoq tarixga ega. shu nuqtai nazardan orta osiyo xalqlari tabiatni muhofaza qilish sohasida boy an‘anaga ega. tabiatni asrab avaylash ardoqlash insonning burchi ekanligi haqidagi ta‘limotlar turoni turkistondan yetishib chiqqan buyuk olimlarning ta‘limotlarida oz ifodasini topgan. allomalar oz davrida tabiatdan foydalanish, ular bilan bogliq bolgan voqea, hodisalar haqida boy ma‘lumotlarni yozib qoldirganlar. muhokama bolalarni tabiat bilan tanishtirishning ahamiyati. tabiatga muhabbat - juda keng qamrovli va murakkab his-tuygudir. u yuksak ruhiy va akdiy qatlamlarni oz ichiga oladigan murakkab bir butunlikni tashkil etadi. maktabgacha yoshdagi bolalarda atrof-muxitga mas‘uliyatli munosabatni shakllantirishga doir tadqiqot …
4 / 10
arning tashqi jihatlari bilangina emas, balki ular orasidagi eng oddiy boglanishlar, kuzatilayotgan hodisalarning eng yaqin sabablari, ozgarish va rivojlanishlaridagi ayrim xususiyatlar bilan ham tanishsinlar, bunday material saviyaga mos bolibgina qolmay, maktabgacha yoshdagi bola uchun qiziqarli hamdir". bola ana shu boglanishlarni anglash orqali tabiat qonunlarini bilib boradi. image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 10
ekologik ta’lim-tarbiya - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 10 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ekologik ta’lim-tarbiya"

tabiat - bu organik (tirik) va noorganik (notirik) dunyoni ozida qamrab olgan bir butun olam tabiat – g‘oyat xilma-xil shakllari, tarkibiy kismlari bilan insoniyatni kurshab turgan organik va anorganik olamlar, osimlik va hayvonot dunyosi. insoniyat esa undan paydo bolib, ajralib chiqqan mavjudotdir. shu bois uning bir mohiyati tabiiy (biologik), ikkinchi mohiyati ijtimoiydir. tabiat tushunchasi ko`proq keng va qisman tor ma‘nolarda ishlatiladi. keng ma‘noda tabiat butun obyektiv borliq, real voqelik, turli-tuman ko`rinishlardagi olam tirik organizmlarning ma‘lum bir muhitda yashash qonuniyatlarini, ya‘ni organizmlarning o`zaro va ularni o`rab turgan atrof-muhit bilan bogliq bo`lgan hayot tarzini organadigan fan ekologiya deb ataladi. ekologiya (grekcha "oikos" - yashash, uy, makon, "logos...

Этот файл содержит 10 стр. в формате PPTX (14,5 МБ). Чтобы скачать "ekologik ta’lim-tarbiya", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ekologik ta’lim-tarbiya PPTX 10 стр. Бесплатная загрузка Telegram