nutritsiologiya va dietologiya fanidan izohli atamalar

DOCX 12 pages 25.5 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 25.5 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

nutritsiologiya va dietologiya fanidan izohli atamalar 1. nutrientia – ozuq moddalar organizmga energiya, to'qima qurilishi va hayotiy funktsiyalar uchun zarur bo'lgan moddalar (oqsil, yog', uglevod, vitamin, mineral). 2. metabolismus – moddalar almashinuvi organizmda moddalarning parchalanishi va yangi moddalar hosil bo'lishi bilan bog'liq biokimyoviy jarayonlar yig'indisi. 3. digestio – hazm jarayoni. ovqatning mexanik va kimyoviy parchalanishi hamda hujayraga so'riladigan holga kelishi. 4. absorptio – so'rilish hazm qilingan ozuq moddalar ichak devoridan qon va limfaga o'tishi. 5. vitaminum – vitaminlar organizmda biologik jarayonlarni nazorat qiluvchi, oz miqdorda ham katta ahamiyatga ega organik moddalar. 6. proteinum – oqsil. hujayra va to'qimalarning asosiy qurilish materiali. fermentlar va gormonlarning tarkibiy qismi. 7. carbohydratum – uglevod asosiy energiya manbai. miya va mushaklar faoliyati uchun juda muhim. 8. lipida – yog'lar energiya zaxirasi, hujayra membranasi va gormonlar uchun zarur moddalar. 9. fibra alimentaria – ozuq tolalari. hazm qilinmaydi, lekin ichak faoliyati va mikrobiotani sog'lom saqlash uchun juda …

2 / 12

lar tarkibi uchun zarur anorganik moddalar. 17. calcium – kaltsiy. suyak va tishlarning asosiy tarkibiy qismi. 18. magnesium – magniy. asab va mushak faoliyati uchun zarur modda. 19. ferrum – temir. qondagi gemoglobin tarkibida bo'lib, kislorod tashish vazifasini bajaradi. 20. zincum – tsink. ko'p fermentlarning faoliyati uchun zarur mikroelement. 21. cuprum – mis. qon tuzilishi va fermentlar faoliyati uchun zarur. 22. iodum – yod. qalqonsmon bez gormonlari tuzilishi uchun asosiy element. 23. selenium – selen quvvatli antioksidant, immunitet va yurak sog'ligi uchun zarur. 24. chromium – xrom insulin ta'sirini kuchaytiradi, qand almashinuvini tartiblaydi. 25. manganum – marganets. fermentlar faoliyatida ishtirok etadi, suyak rivojlanishi uchun zarur. 26. phosphorus – fosfor. suyaklar va energiya almashinuvi uchun muhim mineral. 27. natrium – natriy. suv-tuz muvozanati va asab impulslari o'tkazilishida kerak. 28. kalium – kali. yurak va mushak faoliyati uchun zarur mineral. 29. chloridum – xlorid. ishqor (me’da shirasi) tarkibidagi asosiy modda, suv-tuz muvozanatida …

3 / 12

mashinuvida ishtirok etadi. 40. vitaminum b6 (pyridoxinum) – vitamin b6 oqsil almashinuvi va asab tizimi uchun zarur. 41. vitaminum b7 (biotinum) – vitamin b7 sog'lom teri, soch va tirnoq uchun muhim. 42. vitaminum b9 (acidum folicum) – folat (vitamin b9) qon hosil bo'lishi va homila rivojlanishi uchun zarur. 43. vitaminum b12 (cobalaminum) – vitamin b12 asab tizimi va eritrotsitlar hosil bo'lishi uchun zarur. 44. glucosum – glyukoza asosiy energiya manbai, qon orqali barcha to'qimalarga etib boradi. 45. fructosum – fruktoza. mevalarda uchraydigan tabiiy shakar. 46. saccharosum – saxaroza.maishiy shakar, energiya manbai. 47. lactosum – laktoza.sut shakari, bolalar uchun asosiy energiya manbai. 48. maltosum – maltoza don mahsulotlarida uchraydigan ikki shakar molekulasi birikmasi. 49. cellulosa – kletchatka. hazm qilinmaydi, lekin ichak harakatini va mikrobiotani qo'llab-quvvatlaydi. 50. pectinum – pektin mevalarda uchraydi, ichakda zararli moddalarni chiqarishga yordam beradi. 51. insulinum – insulin. qondagi glyukoza miqdorini pasaytiradigan gormon, oshqozon osti bezida ishlab chiqiladi. …

4 / 12

bida uchraydi, moddalar almashinuvida rol o'ynaydi. 61. acidum uricum – siydik kislotasi. purinlar parchalanishi natijasida hosil bo'ladi, ko'pligi podagra kasalligiga olib keladi. 62. probiotica – probiotiklar ichakdagi foydali bakteriyalarni ko'paytiruvchi tirik mikroorganizmlar. 63. prebiotica – prebiotiklar foydali bakteriyalar o'sishi uchun ozuqa vazifasini bajaradi. 64. symbiotica – simbiotiklar probiotik va prebiotiklarning birgalikdagi aralashmasi. 65. allergia alimentaria – ovqat allergiyasi. ma'lum bir ozuq moddasiga (masalan, sut, tuxum) immun tizimining ortiqcha reaktsiyasi. 66. intolerantia lactosae – laktoza tolerantsizligi. sut shakari (laktoza) hazm qilinmasligi, ichakda gaz va noqulaylik keltirib chiqaradi. 67. glutenum – glyuten. don mahsulotlaridagi oqsil, ayrim odamlarda tseliakiya kasalligiga sabab bo'ladi. 68. celiac morbus – tseliakiya glyutenga chidamsizlik bilan bog'liq autoimmun kasallik. 69. hypoglycaemia – qonda qand midqdorining pasayishi. glyukoza miqdori me'yordan kamayganda kuchsizlik va bosh aylanish yuzaga keladi. 70. hyperglycaemia – qonda qand miqdorining ko'payishi qonda glyukoza yuqori bo'lishi, diabetning asosiy belgisi. 71. atherosclerosis – ateroskleroz tomir devorlarida yog' to'planishi, yurak …

5 / 12

digan ko'rsatkich. 80. satietas – to‘qlik hissi ovqatlangandan keyin yuzaga keladigan qoniqish holati. 81. appetitus – ishtaha. ovqatga bo'lgan ehtiyoj va xohish. 82. hydratatio – gidratatsiya organizmning suv bilan ta'minlanganlik darajasi. 83. dehydratatio – degidratatsiya. organizmda suv yo'qotilishi, xavfli holat. 84. electrolyta – elektrolitlar. natriy, kali, magniy, kaltsiy kabi suv-tuz muvozanatini saqlaydigan moddalar. 85. basalis metabolismus – asosiy almashinuv organizmning dam olishda sarflaydigan minimal energiyasi. 86. energia calorica – kaloriya energiyasi ozuq moddalarning organizmga bergan energiya miqdori. 87. macronutrientia – makronutrientlar oqsil, yog' va uglevod – ko'p miqdorda kerak bo'ladigan ozuq moddalar. 88. micronutrientia – mikronutrientlar vitaminlar va minerallar – oz miqdorda zarur, lekin muhim moddalar. 89. antioxidantia – antioksidantlar hujayralarni erkin radikallar zararidan himoya qiladi. 90. radicales liberi – erkin radikallar hujayralarga zarar etkazishi mumkin bo'lgan noustuvor molekulalar. 91. omega-3 acidum – omega-3 yog' kislotasi yurak-qon tomir sog'ligi uchun zarur, baliq yog'ida ko'p uchraydi. 92. omega-6 acidum – omega-6 …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nutritsiologiya va dietologiya fanidan izohli atamalar"

nutritsiologiya va dietologiya fanidan izohli atamalar 1. nutrientia – ozuq moddalar organizmga energiya, to'qima qurilishi va hayotiy funktsiyalar uchun zarur bo'lgan moddalar (oqsil, yog', uglevod, vitamin, mineral). 2. metabolismus – moddalar almashinuvi organizmda moddalarning parchalanishi va yangi moddalar hosil bo'lishi bilan bog'liq biokimyoviy jarayonlar yig'indisi. 3. digestio – hazm jarayoni. ovqatning mexanik va kimyoviy parchalanishi hamda hujayraga so'riladigan holga kelishi. 4. absorptio – so'rilish hazm qilingan ozuq moddalar ichak devoridan qon va limfaga o'tishi. 5. vitaminum – vitaminlar organizmda biologik jarayonlarni nazorat qiluvchi, oz miqdorda ham katta ahamiyatga ega organik moddalar. 6. proteinum – oqsil. hujayra va to'qimalarning asosiy qurilish materiali. ferme...

This file contains 12 pages in DOCX format (25.5 KB). To download "nutritsiologiya va dietologiya fanidan izohli atamalar", click the Telegram button on the left.

Tags: nutritsiologiya va dietologiya … DOCX 12 pages Free download Telegram