ekonometrik modellarni baholash

DOCX 6 pages 134.7 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 134.7 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

ekonometrik modellarni baholash 5-ma’ruza ekonometrik modellarni baholash reja: 5.1. chiziqli regressiya tenglamasining ishonchliligi va uning parametrlarini muhimliligini baholash 5.2. chiziqli regressiya tenglamasi intervalining bashorati 5.1. chiziqli regressiya tenglamasining ishonchliligi va uning parametrlarini muhimliligini baholash tanlangan chiziqli funktsiyani yoki qurilgan modelni qanchalik to’g’ri tanlanganligini baholash uchun chiziqli korrelyatsiya koeffitsienti kvadrati determinatsiya koeffitsenti, hamda approksimatsiyaning o’rtacha xatoligidan foydalaniladi. determinatsiya koeffitsienti oralig’idagi qiymatlarni qabul qilib, tanlangan regressiya tenglamasida aniqlangan natijaviy belgi dipersiyasini natijaviy belgining umumiy dispersiyadagi ulushini tavsiflaydi: . mos ravishda kattalik modelda e’tiborga olinmagan omillarning ta’siri natijasida kelib chiqadigan natijaviy belgining dispersiyasi ulushi (ya’ni qoldiq dispersiya)ni tavsiflaydi. -omil belgining variatsiyasi yordamida aniqlangan natijaviy belgi foizini aniqlash imkonini beradi. yuqoridagi misolda . bundan, tanlangan regressiya tenglamasida aniqlangan natijaviy belgi dispersiyasi 98,2% ni, e’tiborga olinmagan boshqa omillarning dispersiyasi 1,8%ni tashkil etishi kelib chiqadi. determinatsiya koeffitsientining qiymati tanlangan chiziqli model sifatini baholash kriteriyalaridan biri bo’lib hizmat qiladi. tanlangan omillar bo’yicha variatsiyaning ulushi qanchalik katta bo’lsa, …

2 / 6

erak. regressiya tenglamasining “ma’nodorligini” baholash uchun fisherning f- kriteriyasidan foydalaniladi. fisherning f-kriteriyasi miqdori determinatsiya koeffitsienti bilan quyidagichabog’langan: agar (besh foizli ma’nodorlik darajasi) va erkinlik darajasi va bo’lsa, tasodifiy miqdorlarning fisherning taqsimoti keltirilgan jadvallardan fisherning belgisi jadval qiymati - topiladi. agar ushbu tengsizlik o’rinli bo’lsa, regressiya tenglamasi statistik ma’nodor hisoblanadi. yuqoridagi misolimizda edi. u holda f-kriteriyasi miqdori fisherning f-kriteriyasi jadval qiymatlari va parametrlarning mos qiymatlarida tashkil etadi. bundan shart bajarilganligini ko’ramiz. demak qurilgan regressiya tenglamasining ma’noga ega ekanligi haqida xuolsa qilish mumkin. regressiya tenglamasini qurishdagi xatoliklarga tenglamadagi va parametrlarni hamda - korrelyatsiya koeffitsentini hisoblashdagi tasodifiy xatoliklar ham ta’sir etadi. shuning uchun va parametrlarni hisoblashdagi standart xatoliklar lar aniqlaniladi. regressiya koeffitsientining tasodifiy xatoligi quyidagi formula bilan aniqlaniladi: regressiya tenglamasining parametri tasodifiy xatoligi quyidagi formula bilan aniqlaniladi: chiziqli korrelyatsiya koeffitsientining tasodifiy xatoligi esa formula asosida aniqlaniladi: 5.2. chiziqli regressiya tenglamasi intervalining bashorati regressiya tenglamasi parametrlarining statistik ma’nodorligini baholash styudent- kriteriyasi yordamida ham amalga …

3 / 6

mkinligi kelib chiqadi. parametrning tasodifiy hatoligi ham xuddi shu tartibda baholanadi. chiziqli korrelyatsiya koeffitsentining tasodifiy xatoligini baholashda sharoitdan foydalanamiz. misolimiz ma’lumotlaridan foydalanib qiymatni topamiz. ushbu holatda ham sharti bajariladi, yani 16,73>2,57. natijalar qurilgan chiziqli regressiya tenglamasi va uning parametrlari ma’nodor ekanligini ko’rsatadi. regressiya tenglamasi parametrlarining topilgan qiymatlaridan foydalanib va parametrlarning ishonchlilik intervallarini topish mumkin. ular uchun ishonchlilik intervali quyidagicha aniqlaniladi: . misolimizda regressiya koeffitsienti uchun ishonchlilik intervali 36,84 ± 2,57·2,21 = 36,84 ± 5,68, 31,16 ≤ b ≤ 42,52. regressiya tenglamasi asosida bashorat qilinganda tenglamaga o’zgaruvchining bashorat qiymati qo’yilib o’zgaruvchining bashorat qiymati hisoblanadi. regressiya tenglamasida qatnashuvchi parametrlar va o’zgaruvchilarda tasodifiy xatoliklar mavjud bo’lganligi sababli natijaviy belgining bashorat qiymatida ham tasodifiy xatolar mavjud va bashorat qiymati ham ma’lum bir intervalda o’zgaradi. shuning uchun ekonometrik tadqiqotlarda natijaviy belgining tasodifiy xatoligi qiymatini va uning ishonchlilik intervalini hisoblab topish taqozo etiladi. bashoratlashdagi o’rtacha xatolik quyidagi formula yordamida hisoblanadi: bu erda: - qoldiq dispersiya. ishonchlilik …

4 / 6

22 p. 3.abdullaev o.m., xodiev b.yu., ishnazarov a.i. ekonometrika. uchebnik. –t.: fan va texnologiya. 2007. – 612 s. 4.shodiev t.sh. va boshqalar. ekonometrika. –t.: tdiu, 2007. – 270 b. 5.abdullaev o.m., jamalov m.s. ekonometricheskoe modelirovanie. uchebnik. –t.: fan va texnologiya. 2010. – 612 s. qo’shimcha adabiyotlar: 1. greene w.h. econometric analysis. prentice hall. 7th edition, 2011. – 1232 p. 2. valentinov v.a. ekonometrika: uchebnik. –m.: itk «dashkov i k˚», 2009. – 367 s. 3. kremer n.sh. ekonometrika: uchebnik.–m.: yuniti-dana, 2008. –562s. 4. ayvazyan s.a. prikladnaya statistika i osnovi ekonometriki. uchebnik. – m. yuniti, 2007. – 345 s. 5. eliseeva. i.i., kurisheva s.v. i dr. ekonometrika: uchebnik. - m.: finansi i statistika, 2007. – 260 s. 6. habibullayev i. iqtisodiy matematik usullar va modellar: o‘quv qo‘llanma / o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi. -toshkent: “tafakkur-bo’stoni”, 2012. 112 b. internet resurslar: www.mf.uz – o’zbekiston respublikasi moliya vazirligi sayti. www.lex.uz – …

5 / 6

image4.wmf oleobject74.bin image61.wmf oleobject75.bin image62.wmf oleobject76.bin image63.wmf oleobject77.bin oleobject78.bin image64.wmf oleobject79.bin oleobject5.bin image65.wmf oleobject80.bin image66.wmf oleobject81.bin image67.wmf oleobject82.bin oleobject83.bin image68.wmf oleobject84.bin image5.wmf oleobject6.bin image6.wmf oleobject7.bin image7.wmf oleobject8.bin image8.wmf oleobject9.bin image9.wmf oleobject10.bin image10.wmf oleobject11.bin image11.wmf oleobject12.bin image12.wmf oleobject13.bin image13.wmf oleobject14.bin image14.wmf oleobject15.bin image15.wmf oleobject16.bin image16.wmf oleobject17.bin image17.wmf oleobject18.bin image18.wmf oleobject19.bin image19.wmf oleobject20.bin image20.wmf oleobject21.bin image21.wmf oleobject22.bin image22.wmf oleobject23.bin image23.wmf oleobject24.bin image24.wmf oleobject25.bin image25.wmf oleobject26.bin oleobject27.bin image26.wmf oleobject28.bin image27.wmf oleobject29.bin image28.wmf oleobject30.bin image29.wmf oleobject31.bin oleobject32.bin oleobject33.bin image30.wmf image1.wmf oleobject34.bin image31.wmf oleobject35.bin oleobject36.bin image32.wmf oleobject37.bin oleobject38.bin oleobject39.bin image33.wmf oleobject40.bin oleobject1.bin oleobject41.bin image34.wmf oleobject42.bin image35.wmf oleobject43.bin image36.wmf oleobject44.bin image37.wmf oleobject45.bin image38.wmf oleobject2.bin oleobject46.bin image39.wmf oleobject47.bin image40.wmf oleobject48.bin image41.wmf oleobject49.bin image42.wmf oleobject50.bin oleobject51.bin 2 xy r r = 21 , 2 857 , 10 53 = = b m t 67 , 16 21 , 2 84 , 36 = = b t t 57 , 2 = jadv t jadv b t t > …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ekonometrik modellarni baholash"

ekonometrik modellarni baholash 5-ma’ruza ekonometrik modellarni baholash reja: 5.1. chiziqli regressiya tenglamasining ishonchliligi va uning parametrlarini muhimliligini baholash 5.2. chiziqli regressiya tenglamasi intervalining bashorati 5.1. chiziqli regressiya tenglamasining ishonchliligi va uning parametrlarini muhimliligini baholash tanlangan chiziqli funktsiyani yoki qurilgan modelni qanchalik to’g’ri tanlanganligini baholash uchun chiziqli korrelyatsiya koeffitsienti kvadrati determinatsiya koeffitsenti, hamda approksimatsiyaning o’rtacha xatoligidan foydalaniladi. determinatsiya koeffitsienti oralig’idagi qiymatlarni qabul qilib, tanlangan regressiya tenglamasida aniqlangan natijaviy belgi dipersiyasini natijaviy belgining umumiy dispersiyadagi ulushini tavsiflaydi: . mos ravishd...

This file contains 6 pages in DOCX format (134.7 KB). To download "ekonometrik modellarni baholash", click the Telegram button on the left.

Tags: ekonometrik modellarni baholash DOCX 6 pages Free download Telegram