organik kimyo fani. organik moddalarning xom ashyo manbalari

DOC 129,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1424537645_60203.doc c n c n c o o h c o o h cn cn cooh cooh kocn o kcn ® + ] [ 4 2 4 4 2 4 2 ) ( so k ocn nh so nh kocn + ® + 2 2 4 0 nh сo nh ocn nh е - - ¾ ® ¾ ch 3 coohch 2 cl –cooh chcl 2 –cooh +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl ccl 3 -cooh ch 3 coohch 2 cl –cooh chcl 2 –cooh +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl ccl 3 -cooh h h o ch 3 h ch 3 ch 3 ch 3 co h o o o сув метилспирти диэтилэфирисиркакислота h h o ch 3 h ch 3 ch 3 ch 3 co h o o o h h o ch …

rganik birikmalarning asosiy turlari. 5.o`zbekistonda organik moddalar kimyosi rivojlanishi va mamlakat iqtisodiyotida organik moddalar texnologiyasining ahamiyati. organik kimyo fani. organik kimyo –organik moddalarni tashkil qiluvchi uglerod birikmalarining kimyosini o`rganuvchi fandir. organik moddalar kishilarga qadimdan ma`lum, ular organik bo`yoqlarni (alizarin, purpur, indigo), uzum sharbatini bijg`itib sirka hosil qilishni, o`simliklardan shakar, moy olishni, sovun pishirish bilganlar va bu moddalardan foydalanganlar. ammo uzoq vaqtgacha organik moddalar aralashma holida ishlatilib kelingan. xix asrga kelib arab alximiklari sirkadan sirka kislotani, musallas ichimligidan etil spirtini sof holda ajratib olishga muyassar bo`ldilar. xvi asrda etil spirtini sulfat kislota bilan ishlash natijasida etil efir olindi. organik moddalarni sof holda olish va ularni o`rganish xviii asrning oxiri va xix asrning boshlariga kelib kuchaydi. atoqli shved ximigi i.ya.berselius (1779-1848) «o`simlik va hayvon organizmlarida hayot mavjud ekan, ularda moddalarning sintezi jonsiz tabiatdagiga qaraganda boshqacha bo`lib, qandaydir «hayotiy kuch» ning ta`sirida sodir bo`ladi» deydi. shu davrda bir guruh ximiklar berselius izidan borib …

i qizdirib mochevina olgan: bu kashfiyot kimyoda katta burilish yasab, organik moddalarning hosil bo`lishida hech qanday «hayotiy kuch» qatnashmasligini isbotlab berdi. 1842 yili buyuk rus olimi n.n.zininning nitrobenzoldan anilin olishi, 1845 yili nemis ximigi kolbening sirka kislota sintez qilishi. 1854 yili fransuz ximigi bertloning yog`ni hosil qilishi va 1861 yili rus olimi butlerovning oddiy chumoli aldegididan shakarsimon modda hosil qilishi «hayotiy kuch» haqidagi reaksion idealistik ta`limotga batamom zarba berdi va organik kimyo faning rivojlanishiga katta yo`l ochildi. organik moddalar tarkibida uglerod elementi albatta bo`lishi xvii asrda uzil kesil isbotlandi. shu bilan birga ko`pchilik organik birikmalar tarkibida uglerod elementidan tashqari vodorod, kislorod, azot va boshqa elementlar borligi aniqlandi. 1861 yili qozon universitetining professori aleksandr mixaylovich butlerovning organik moddalarning kimyoviy tuzilish nazariyasini yaratishi organik kimyoning rivojlanish tarixida olamshumul ahamiyatga ega bo`ldi. a. m. butlerov o`zining «organik kimyoni to`liq o`rganishga kirish» degan kitobida uglerod birikmalari anorganik birikmalarga nisbatan beqaror ekanligini, uglerod boshqa elementlar …

cooh metilamin sirka kislota nemis ximigi k. shorlemmer uglerod atomlari o`zaro birikib –c-c- zanjirini hosil qilishini ko`rsatib berdi. shu tariqa organik kimyo fan sifatida tarkib topib va rivojlanib bordi. organik kimyoning alohida fan sifatida ajralib chiqishiga quyidagilar sabab bo’lgan: · organik moddalarning sonining ko’pligi, hozirgi vaqtda ularning soni o’n milliondan ortib ketgan; · organik moddalaning inson hayoti faoliyatidagi ahamiyatining katta ekanligi; · organik moddalarning o’ziga xos xususiyatlarga ega ekanligi, ularnig barchasi yonuvchan, aksariyati dissotsiatsiyaga uchramaydi va tashqi ta’sirga chidamsiz; · organik kimyo yuksak taraqqiy etgan materiyani o’rganadi. dastlab organik kimyoda radikallar nazariyasi vujudga keldi. bu nazariyaning tarafdorlari (dyuma, berselius, libix) noorganik birikmalar oddiy radikallardan, organik birikmalar esa murakkab radikallardan (atom yoki atomlar guruhi) tashkil topgan bo’lib, bu radikallar kimyoviy jarayonlar natijasida bir birikma tarkibidan ikkinchi birikma tarkibiga o’zgarmasdan o’tadi deb tushuntirdilar. nemis olimi libix achchiq danak moyidan foydalanib tarkibida benzoil radikali – c6h5co- bo’lgan benzoil aldegidini c6h5cho; benzoy kislotani - …

i yaratildi. suvning tipiga barcha kislorod saqlovchi organik birikmalar kiritildi. tiplar nazariyasi sun’iy va zo’rma-zo’rakilik bilan xix asr o’rtalarida boshlangan katta tajribalar natijasida olingan moddalarni sinflashga imkon berdi. lekin bu nazariya organik birikmalarning yangi sinflari mavjudligini va ularni olish usullarini oldindan aytib berishga ojizlik qildi. organik kimyoning keyingi taraqqiyoti tubdan yangi nazariya yaratishni taqozo etar edi. xix asrning 60 yillariga kelib organik kimyoda katta boy materiallar to’plangan edi, nemis kimyog’arlari kekule va kolbelar shotlandiyalik olim kuper bilan bir vaqtda uglerodning to’rt valentliligini, uning o’z-o’zi bilan, metall va metallmaslar bilan ochiq yoki yopiq zanjir hosil qilib birika olishligini, bunda u o’zining bir, ikki, yoki uch valentliligini sarflashini isbotladilar. ko’per kimyoviy birikmalardagi bog’lanishni chiziqcha bilan ifodalashni taklif etadi. 1858 yildan boshlab a.n. butlerov kimyoviy tuzilish nazariyasi ustida ishlay boshladi. bu nazariyani yaratishda u m.v. lomonosov va daltonning atomistik va materialistik qarashlariga asoslangan bo’lib, undan quyidagi xulosalar kelib chiqadi: 1. molekulada atomlar ma’lum …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "organik kimyo fani. organik moddalarning xom ashyo manbalari"

1424537645_60203.doc c n c n c o o h c o o h cn cn cooh cooh kocn o kcn ® + ] [ 4 2 4 4 2 4 2 ) ( so k ocn nh so nh kocn + ® + 2 2 4 0 nh сo nh ocn nh е - - ¾ ® ¾ ch 3 coohch 2 cl –cooh chcl 2 –cooh +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl ccl 3 -cooh ch 3 coohch 2 cl –cooh chcl 2 –cooh +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl +cl 2 -hcl ccl 3 -cooh h h o ch 3 h ch 3 ch 3 ch …

Формат DOC, 129,5 КБ. Чтобы скачать "organik kimyo fani. organik moddalarning xom ashyo manbalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: organik kimyo fani. organik mod… DOC Бесплатная загрузка Telegram