noto’qima matollar

DOCX 8 pages 20.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 8
noto’qima matolarning olinishi tuzilishi va xususiyatlari reja: 1. noto’qimachilik tarmog’i haqida umumiy ma’lumot, uning inson hayotida tutgan o’rni. 2. noto’qimachilik tarmog’ining rivojlanish tarixi va istiqbollari 3. to’qish jarayoni bosqichlari. noto’qimachilik mahsulotlari turlari 1. noto’qimachilik tarmog’i haqida umumiy ma’lumot, uning inson hayotida tutgan o’rni. inson xayotida kiyimning beqiyos ahamiyati xaqida ko’p gapirishning ho’jati yo’q. kiyim-bosh daraxt pustlog’i va xayvon terisidan tikilgan ibtidoiy davrlarda ham shunday bo’lgan, xozir ham shunday, kelajakda ham shunday bo’lib qoladi. kiyimni tikuvchilar tikishidi. buning uchun ular trikotaj, gazlama va yaqinginada keng tarqalgan nonoto’qima metriallaridan foydalanishadi. bularning hammasi noto’qimachilik sanoati maxsulotlari xisoblanadi. biroq, noto’qimachilik sanoatida kiyimlik gazlamalar ishlab chiqarilishi bilan birga, o’rash matolari, uy-ro’zg’or buyumlari (dasturxon, sochiq, choyshablar, deraza va eshik pardalari, gilamlar, iplar, ko’rpalik va medetsina paxtalari), texnik buyumlar, (sim qobiqlari, arqon va tasmalar, o’t uchirish shlanglari, shinalar kordi, xar xil filtr ca elaklar) ham tayyorlanadi. gazlamadan xalq xo’jaligining turli tarmoqlarida konstruksion materiallar sifatida qo’llaniladigan tekstolit va …
2 / 8
egallamoqda. 2. noto’qimachilik tarmog’ining rivojlanish tarixi va istiqbollari to’quvchilik, shubhasiz, dunyoda eng qadimgi san’at va xunarlardan biri xisoblanadi. ibtidoiy odam “tabiiy” mehnat quroli sifatida o’z qo’llaridan foydalana boshlagan tarixdan ilgarigi davrlarda u tirikchiligini osonlashtirish yo’llarini izlab, xar xil narsalarni yaratdi. bunday ijodning eng oddiy usullaridan biri xayvon terisi tilimlarini, o’tlarini, qamishlarini, chirmoviqlarini, buta va daraxt novdalarini bir-biriga o’rib chiqaverishgan. natijada muayyan buyum hosil bo’lgan. to’quvchilikning eng sodda xili – o’rish shu tariqa yuzaga kelgan. dastlabki kiyim va poyabzallar, pataklar, savat va to’rlar ilk tikuvchilik buyumlari bo’lgan. to’quvchilik yigiruvchilikdan oldin paydo bo’lgan deb hisoblashadi. odam ba’zi o’simliklarning tolalarini yigirishni o’rganishdan oldin to’qishni bilgan. to’quvchilik buyumlari misr, xindiston, xitoy, amudaryo va sirdaryo orasidagi yerlarda, peru va meksikada olib borilgan ko’p qazishlar natijasida topildan.ota-bobolarimiz gazlama to’qishni qadimdan bilishgan. xozirgi o’zbekiston territoriyasida bundan 2 ming yillar ilgari ham paxta tolasifan ip yigirilgan ca gazlama to’qilgan. amudaryo, sirdaryo, murg’ob va zarafshon daryolari vodiylaridagi miloddan avvalgi …
3 / 8
yemirilishiga olib kelgan sanoqt revolyusiyasi ingliz noto’qimachilik sanoatidagi texnika revolyusiyasidan boshlangan. ulug’ oktyabr sotsialistik revolyusiyasidan keyin noto’qimachilik sanoatining tiklanishi boshlandi.1927 yilda rossiyada gazlama ishlab chiqarish sur’ati ancha o’sdi. yangi noto’qimachilik korxonalari qurildi.f e dzerjinskiy nomidagi ivanovo yigiruv- to’quv fabrikasi ,uvanovodagi “krasnaya talka”yigirish – pardozlash fabrikasi, toshkent noto’qimachilik kombinati shular jumlasidandir. 1940 yilda sssrda 3320 mln kv metr gazlama ishlab chiqildi. toshkent noto’qimachilik kombinati ham mamlakatdagi eng yirik kombinatlardan biri xisoblanadi. u 1932 yilda qurila boshlagan. 1934 yilda kombinat dastlabki maxsulot bera boshlagan. 1940 yilda yigiruv-tikuv fabrikasining 2-navbati qurilgan. 1941 yilda kombinat terretoriyasida lelengraddan toshkentda evakuatsita qilingan ip fabrikasi (fronti va front orqasini ip bilan ta’minlab turgan yagona fabrika) joylashtirildi va ishga tushirildi. toshkent noto’qimachilik kombinati yildan-yilga kengayib bormoqda. xozirgi vaqtda shaharning turli rayonlarida kombinat filiallari ishlab turibdi. keyinchalik vaqtlarda noto’qimachilik sanoati tikuvchilik sanoatinig hom- ashyo bazasi sifatida gurkirab rivojlanmoqda. masalan, andijondagi “assam-tekstil” ,”shahri ipak” qo’shma korxonasi, farg’onadagi o’zbek-ruminiya qo’shma korxonasi, …
4 / 8
n jism bo’lib, u noto’qimachilik materiallarini ishlab chiqarishda qo’llaniladi. birlashtirilgan elementar tola yoki iplardan tashkil topgan. noto’qimachilik materiallarida juda ko’p va turli kimyoviy tarkib, tuzilish va xossalarga ega bo’lgan tola va iplar qo’llanadi. ularni o’rganishni yengillashtirish uchun sinflashtiradilar. sinflashtirishning asosida - tolalarning kelib chiqishi (olinish usuli) va kimyoviy tarkibi qo’yilgan. kelib chiqishi bo’yicha hamma tolalar tabiiy va kimyoviyga bo’linadi. tabiiy tolalarga- o’simliklar, jonivorlar va minerallardan olinadigan tolalar kiradi. kimyoviy tolalarni –zavodlarda tabiiy yoki sintetik yuqori molekulali birikmalardan (polimer) shakllantirish yo’li bilan olinadi. o’simlik tolalari tsellyulozadan tashkil topgan.ularni o’simlik urug’ining sirtidan (paxta),poyasidan (zig’ir,qanop,jut va boshqalar) va bargidan (abaqa, sezal) oladilar. jonivorlardan olinadigan tolalar oqsillardan tashkil topgan : keratin (jun), fibroin va seritsindan (ipak). hozirgi zamon o’zbek tili lug’atlarida tikuvchilik gazlama tayyorlash san’ati texnikasi, deb ta’riflanadi. gazlama bo’ylama (tanda) va ko’ndalang(arqoq) iplarni o’zaro natijasida hosil bo’ladigan materialdir. noto’qimachilik fabrikalarida iplar to’qishdan oldin tayyorlov jarayonlaridan o’tadi. eng oddiy gazlama hosil qilish uchun to’g’ri …
5 / 8
lar, gobelen matolar va boshqalar olinadi. pardoz turi gazlamaning vazifasiga qarab belgilanadi. pardozlangan mato tayyor gazlama deb ataladi. shunday qilib, umumiy holda gazlama tayyorlash uchun ishlab chiqarishning to’rt bosqichi zarur ekan: tola – kalava ip – xom gazlama – tayyor gazlama. tikuvchilikda ishlatiladigan materiallar vazifasiga qarab olti guruhga bo’linadi: a) asosiy materiallar - tiquvchilik buyumni usti sifatida qo’llaniladi (gazlama, trikotaj va nonoto’qima polotno, tabiiy va sun‘iy charm va mo’yna, kompleks va plenkali materiallar); b) astarli va qistirma materiallar; v) isituvchi materiallar - issiqni saqlovchi sifatida qo’llaniladi (momiq paxta, vatin, porolon, tabiiy va sun‘iy mo’yna); g) buyum qismlarini biriktiruvchi materiallar(tiquv ipi, yigirilgan ip, yelim materiallar); d) bezash materiallari (tasma, to’r, shnurlar va boshqa); e) furnitura- yordamchi material (tugma, molniya,ilmoqlar, knopqa va boshqa). to’quvchilik buyumlarni aksariyati noto’qimachilik materiallardan tayyorlanadi: gazlama, trikotaj va nonoto’qima polotnolardan tiquv va yigirilgan iplar, momiq, vatin va boshqa qo’llagan holda. 1.o‘zbekiston respublikasi qonunlari: 1. “ta’lim to‘g‘risida”gi qonun .toshkent. …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "noto’qima matollar"

noto’qima matolarning olinishi tuzilishi va xususiyatlari reja: 1. noto’qimachilik tarmog’i haqida umumiy ma’lumot, uning inson hayotida tutgan o’rni. 2. noto’qimachilik tarmog’ining rivojlanish tarixi va istiqbollari 3. to’qish jarayoni bosqichlari. noto’qimachilik mahsulotlari turlari 1. noto’qimachilik tarmog’i haqida umumiy ma’lumot, uning inson hayotida tutgan o’rni. inson xayotida kiyimning beqiyos ahamiyati xaqida ko’p gapirishning ho’jati yo’q. kiyim-bosh daraxt pustlog’i va xayvon terisidan tikilgan ibtidoiy davrlarda ham shunday bo’lgan, xozir ham shunday, kelajakda ham shunday bo’lib qoladi. kiyimni tikuvchilar tikishidi. buning uchun ular trikotaj, gazlama va yaqinginada keng tarqalgan nonoto’qima metriallaridan foydalanishadi. bularning hammasi noto’qimachilik sanoati maxsulot...

This file contains 8 pages in DOCX format (20.6 KB). To download "noto’qima matollar", click the Telegram button on the left.

Tags: noto’qima matollar DOCX 8 pages Free download Telegram