кимёвий жараёнлар хакидаги таълимот, физик кимёнинг ривожланиши

DOC 64.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1423936489_60004.doc кимёвий жараёнлар ҳақидаги таълимот, физик кимёнинг ривожланиши кимёнинг асосий муаммосини ечишнинг тўртинчи концепцияси - ишлаб чиқаришнинг (авиация, автомобил, материал, ёқилғи, энергетика.) ривожланиши ва унга қўйиладиган талаблар асосида юзага келди. сабаби структура ҳақидаги таълимот бу масалани батафсил ҳал қилиб бера олмади. чунки кимёвий динамика - реакция боришини структурага асосланиб тушунтира олмади. буни кимёвий жараёнлар асосида тушунтириш мумкин. маълумки, моддий оламнинг ҳаракат қонунларини, жумладан, кимёвий жаргёнларни асосан, икки усул билан кузатиш-тажриба ва фикрлаш йўли билан ўрганиш мумкин. кузатиш-тажриба усули асосий усул бўлса ҳам унинг воситасига турли кимёвий жараёнларни, улардаги умумийлик, фарқни ва умумлашган қонуниятларни билиб бўлмайди. xviii асрнинг ўрталарида буюк рус олими м.в.ломоносов табиат сирларини, шу жумладан, кимёвий жараёнларни ўрганишда кузатиш-тажриба усули билан бир қаторда, фикрлаш усулини ҳам қўллашни тавсия этди ва юқорида баён этилган вазифаларни ҳал этувчи «назарий кимё» фанининг яратилиши кераклигини, яъни кимёвий жараёнларни ўрганишда физика қонунларидан фойдаланиш кераклигини ва бу янги фанни «физик кимё» номи билан аташ кераклиги …
2
дан фойдаланиб, аниқ натижалар олинади. термодинамика усулида системадаги моддалар молекулаларининг тузилишини билиш шарт эмас, яъни бу усул воситасида жараённинг моҳияти ойдинлашмайди (термодинамика усулининг камчилиги). бу усулнинг яна бир хусусияти шундаки, унда системанинг умумий хоссалари (масалан, температура, ҳажм, босим ва ҳоказолар) билан иш кўрилади. молекуляр кинетик ёки статистик усулда системани ташкил этувчиларнинг (атомлар ва молекулалар ҳаракати) хоссалари теширилиб, жамланади. бу усулдан фойдаланиш учун, асосан системанинг тузилишини билиш керак. термодинамика ва молекуляр-кинетик усуллар бир-бирини тўлдирувчи усуллардир. квант механика усули, асосан, модцаларнинг тузшшшини ўрганишда қўлланилади. кимёвий жараён - кўп факторли бўлиб, реакция йўналиши, реакция тезлиги, температура, босим, ҳажм, реагентлар концеитрацияларига боғланишларини ўрганишни қамраб олди. кимёвий реакциялар тезлигини биринчи марта 1850 йилда миқдорий жиҳатдан а.вильгельм ўрганди. поляриметр асбоби ёрдамида сахароза гидролизини кислота иштирокида ўрганиб реакция тезлигининг вақтга логарифмик боғлиқлигини аниқлади. 1862-63 йилларда м.еертло ва панн ден сен-жиль спиртга кислота таъсир этдириб мураккаб эфир олиш тезлигини текшириб, у олинган модда микдорига боғликлигини айтдилар. 1867 йил …
3
изобара, изохора тенгламалари) ва мувозанат константасини ифодасини кўрсатади. 1877 й г.гельмгольц "кимёвий жараёнлар термодинамикаси" деган атамани фанга киритди. эркин энергия қуйидаги ифода билан белгиланди: 1884 йилда француз олими ле-шателье кимёвий реакциялар мувозанатининг силжиш қоидаларини таърифлади. боденштейн м-, эйринг г. ва бошқалар активланган комплекс назариясини яратдилар. лекин бу текширишларда электроннинг тўлқин хоссаси ҳисобга олинмайди. кимёга реакция бориш жараёнлари кўп омилли деган атама 1880 йилда киритилди. бу омиллардан энг муҳими - эритувчи эканлигини 1770-80 йилларда шееле к. кўрсатиб ўтади ва уни микдорий жиҳатдан 1880 йилда н.а.меншуткин изоҳлаб фақат эритувчи табиати эмас, балки унинг массаси ҳам таъсир этишини исботлади. иккинчи таъсир қилувчи омил уларда қатнашаётган қўшимча заррачалар табиати ва миқцори ҳисобланади. реакция жараёнига таъсир қилувчи учинчи омил -реакциялар амалга ошадиган реактор деворларининг таъсиридир. бу йўналишдаги илмий ишлар натижаси сифатида семенов н. томонидан занжирли реакцияларнинг таклиф қилиниши бўлди. шундай қилиб - назарий кимё вужудга келиб, бунда фақат атом, ва молекулалар ўртасидаги борадиган реакцияларнигина эмас, …
4
ар шу жумладан грин в катализаторлар реакцияга киришаётган заррачаларни ташийди деган бўлса, мерсер д катализни кучсиз кимёвий мойилликдан иборат бўлади деган ғояни илгари суради. кекуле а эса катализатор реакцияга киришаётган заррачаларни бир-бирига яқинлаштириш учун хизмат қилади деган фикрлар билан чиқдилар. оствальд в. катализатор реакция тезлигини оширишини кўрсатиб, лекин ўзи охирги маҳсулотда бўлмаслигини айтади ва катализ ҳодисасини қуйидаги хилларга бўлишни таклиф қилди: 1. гомоген катализ. 2. гетероген катализ. 3. фермент катализ. шундай қилиб кимёвий кинетика ва термодинамика кимёвий жараенларни бошқаришда асосий ролни ўйнабгина қолмасдан, кимёнинг асосий муаммосини ҳал килишдаги тўртинчи концепцуал система вазифасини ҳам бажарди. кимёвий жараёнлар эволюцияси. кимёнинг тарихий ривожланишида кимёнинг бош муаммосининг эволюцияси жуда катта аҳамиятга эга. бу фақатгина назарий кимё бўлиб қолмасдан балки кимёнинг янги сифатдагиси бўлиб ҳисобланади. чунки бу кимё табиатда бўлаётган ҳодисаларни ўтган миллиард йиллардаги тўпланган тажрибаларга ҳам асосланиб ўрганади. миллиард йиллар давомида табиат бир қанча танлашлар натижасида энг мукаммалланган нарсаларнигина сақлаб қолди. кимёвий эволюцияга асосланган …
5
2,7 млрд йил олдин кислород жуда кам микдорда мавжуд эди. атмосфера таркибида кислород кўнайиши учун 0,4 млрд йил керак бўлди. натижада биронта. ҳам планетада бўлмаган кислородли атмосфера пайдо бўлди. атмосфера ердаги ҳаётни ташқи таҳлика ва зарарли офатлардан пўлат зирҳ каби муҳофаза қилади. фақатгина муҳофаза қилиб қолмасдан ҳаётга қувват бериб унинг давомийлигани ва узлуксизлигини таъминлайди. атмосфера турли даражадага иссиқликка тўсиқ бўлиб, инсоният ва ҳайвонот оламини ортиқча иссиқлик ва совуқликдан сақлаган ҳолда ҳаётга хизмат қилмоқда. ҳар кеча ва кундузда йирик ва майда тошлардан иборат миллионлаб метеоритлар ҳужуми қаршисидамиз. агар улар ерга тушганда ер қобиғи аллақачонлар илма-тешик бўлиб кетар эди. атмосфера бизни бу каби ҳужумлардан сақловчи қалқондир. секундига бир неча юз километр тезликда келадиган метеоритлар атмосферага ишқаланиш натижасида юқори даражали иссиқликка учраб, ёнгин ҳолда чанг парчаларига айланиб йўқолиб кетмокда. қуёшдан келаётган ультрабинафша нурлари юқори ўлчовларда жуда зарарли ва таҳликали бўлиб куйдириши ва ўлдириши мумкин. қуёш термоядро реактори ҳисобланйб ундаги синтезда 69 элемент қатнашади. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "кимёвий жараёнлар хакидаги таълимот, физик кимёнинг ривожланиши"

1423936489_60004.doc кимёвий жараёнлар ҳақидаги таълимот, физик кимёнинг ривожланиши кимёнинг асосий муаммосини ечишнинг тўртинчи концепцияси - ишлаб чиқаришнинг (авиация, автомобил, материал, ёқилғи, энергетика.) ривожланиши ва унга қўйиладиган талаблар асосида юзага келди. сабаби структура ҳақидаги таълимот бу масалани батафсил ҳал қилиб бера олмади. чунки кимёвий динамика - реакция боришини структурага асосланиб тушунтира олмади. буни кимёвий жараёнлар асосида тушунтириш мумкин. маълумки, моддий оламнинг ҳаракат қонунларини, жумладан, кимёвий жаргёнларни асосан, икки усул билан кузатиш-тажриба ва фикрлаш йўли билан ўрганиш мумкин. кузатиш-тажриба усули асосий усул бўлса ҳам унинг воситасига турли кимёвий жараёнларни, улардаги умумийлик, фарқни ва умумлашган қонуниятларни билиб бўлмайди....

DOC format, 64.0 KB. To download "кимёвий жараёнлар хакидаги таълимот, физик кимёнинг ривожланиши", click the Telegram button on the left.