boshlang‘ich ta’limda imloviy va punktuatsion savodxonlіk

PPTX 10 pages 455.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 10
prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “university of economics and pedagogy” notm maktabgacha va boshlang‘ich ta’lim kafedrasi dotsenti surmaxon ismoilovaning “boshlang‘ich ta’limda imloviy va punktuatsion savodxonlik ” fani 6-mavzu yazasidan tayyorlagan p r e z e n t a s i ya s i andijon 6- ma’ruza. mavzu: ko‘chirma gapli qo‘shma gaplarda tinish belgilarining qo‘llanishi reja: 1. koʻchirma gapli qoʻshma gaplarda tinish belgilarining qoʻllanishi 2. ko‘chirma gapda ko‘chirilgan gapning o‘rniga ko‘ra tinish belgilarining ishlatilishi 3. ko‘chirma va unda ishlatiladigan tinish belgilari koʻchirma gap — ogʻzaki va yozma nutqda leksik va grammatik xususiyatlari oʻzgartirilmay, aynan oʻzicha berilgan oʻzganing gapi. koʻchirma gapda oʻzga gapining asosiy mazmuni aks etadi, muallif gapida esa koʻchirma gap kimga tegishli ekanligi, unga xos xususiyat, qanday maqsad va tarzda aytilgani va boshqa qoʻshimcha tavsifiy maʼlumotlar beriladi. koʻchirma gap muallif gapidan avval („kuch haqiqatda“, — dedi sohibqiron), uning oʻrtasida (sunboʻla sapchib oʻrnidan turdi-da: „hayriyat, tushim …
2 / 10
bun- chalar saralab gul terding kimga?» bulbul der: «ochil, g‘uncha!» (mirtemir) topshiriq. birlashgan o‘zar, birlashmagan to‘zar maqoli ishtirokida ko‘chirma gapli qo‘slima gap tuzing. mualif gapi va ko‘chirma gap orasida tinish belgilarining ishlatibshiga e’tibor bering. ko‘chirma gap darak gap bo’lsa, qo‘shtirnoqdan so‘ng nuqta qo‘yiladi. koʻchirma gapli qoʻshma gaplarda tinish belgilarining qoʻllanishi 1. koʻchirma gaplar alohida abzas koʻrinishida yangi qatordan emas, balki ketma-ket bir qatorda berilgan boʻlsa, qoʻshtirnoqqa olinadi: muning ustiga yana taʼna ham qilib qoʻydi: “kim olardi endi u kampirni?” (choʻlpon) 2. agar koʻchirma gap muallif gapidan keyin kelsa, muallif gapidan soʻng ikki nuqta qoʻyiladi va koʻchirma gap bosh harf bilan boshlanadi; koʻchirma gap darak mazmunida boʻlsa, nuqta qoʻshtirnoqdan tashqarida, soʻroq mazmunida yoki emotsionallikka ega boʻlganda esa soʻroq yoki undov belgisi, shuningdek, koʻpnuqta yopiluvchi qoʻshtirnoqdan oldin qoʻyiladi: barcha dedi barobar: “ona tilim oʻlmaydi”. (e.vohidov) otasi gapini maʼqulladi: “tentirab yurma begona yurtlarda! kelaver, ochingdan oʻlsang, men kafil”. (oʻ.hoshimov) mansurning ogʻzidan nogoh chiqib …
3 / 10
oʻshtirnoqdan oldin qoʻyiladi, muallif gapi esa kichik harf bilan boshlanadi: “tushunsangiz-chi, aya, oʻz holimga qoʻying, yosh bola emasman”, dedi. (oʻ.hoshimov) 4. muallif gapi koʻchirma gapning ichida kelganda, muallif gapi ikki tomonidan tire bilan ajratiladi; boʻlaklangan koʻchirma gap qismlarining har biri emas, balki yaxlit koʻchirma gap qoʻshtirnoqqa olinadi, yaʼni ichida muallif gapi mavjud boʻlgan koʻchirma gapning boshida qoʻshtirnoq ochilib, uning oxirida yopiladi; boʻlaklangan koʻchirma gapning birinchi qismi boʻlaklangunga qadar vergul, nuqtali vergul, ikki nuqta, tire kabi tinish belgilarini taqozo etgan yoki hech qanday tinish belgisini taqozo etmagan boʻlsa, koʻchirma gapning ayni uzilgan joyida vergul qoʻyiladi va muallif gapidan keyin ham vergul qoʻyilib, muallif gapi, shuningdek, koʻchirma gapning ikkinchi qismi kichik harf bilan boshlanadi: “kim astoydil harakat qilsa, — deydi keksalar, — oʻsha har qanday maqsadiga erishadi”. (gazeta) «shuni ham aytib qoʻyay, — soʻzida davom etdi ibrohimov, — hozirgi zamonda xotin baxtini erdan kutmaydi». (a.qahhor) 5. agar boʻlaklangan koʻchirma gapning birinchi qismi …
4 / 10
uzilgan joyida soʻroq yoki undov belgisi qoʻyiladi va muallif gapi kichik harf bilan boshlanib, undan keyin nuqta qoʻyiladi; koʻchirma gapning ikkinchi qismi bosh harf bilan boshlanadi: “nahotki, sultonmurod akam? — deyman. — oʻzi qolib, sherik boshlab keptimi endi?.. boʻlakdir-e, oʻpibdimi?!” (m.mansur) “tavba! — deyman. — bu qanaqasi boʻldi!” (sh.xolmirzayev) 7. koʻchirma gap muallif gapining ichida kelganda, u bosh harf bilan boshlanib, qoʻshtirnoqqa olinadi va uning oldidan ikki nuqta qoʻyiladi; koʻchirma gapdan keyin uning mazmuniga muvofiq vergul (yopiluvchi qoʻshtirnoqdan keyin) yoki soʻroq, yoki undov, yoki koʻpnuqta (yopiluvchi qoʻshtirnoqdan oldin) qoʻyiladi, bu belgilardan keyin esa tire qoʻyiladi: kampirni uygʻotib: “tur, karomatingni koʻrsat”, — dedim. (oybek) bunga qarshi oʻjar choʻloq: “avval quda qilib, keyincha oʻzim ham shaharga koʻchmoqchiman”, — deb javob berdi. (choʻlpon). mehmonlarga: “zerikmadingizlarmi?” — deb, supaning bir chetiga oʻtirdi. (oybek) toʻn kiyib, belbogʻ bogʻlagan bolakaylar koʻzidan duv-duv yosh oqib: “buvijonim, buvijonim!” — deb chirillashar edi. (oʻ.hoshimov). 8. koʻchirma gap mazmunan muallifning …
5 / 10
ar ko‘chirma deyiladi. ko‘chirma ikki xil bo‘ladi: 1. muallif gapi bilan birga qo‘llangan ko‘chirma: alisher navoiy ilm olamiga da’vat qilib: "olim bo‘lsang, olam seniki", – degan edi. 2. muallif gapisiz qo‘llangan ko‘chirma: koinot gultoji insondir azal, undadir eng oliy tafakkur, amal. u hatto tubanlik ichra ham tanho, yo falak, ijoding buncha mukammal. a.oripov. image5.jpeg image1.jpeg image2.png

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "boshlang‘ich ta’limda imloviy va punktuatsion savodxonlіk"

prezentatsiya powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “university of economics and pedagogy” notm maktabgacha va boshlang‘ich ta’lim kafedrasi dotsenti surmaxon ismoilovaning “boshlang‘ich ta’limda imloviy va punktuatsion savodxonlik ” fani 6-mavzu yazasidan tayyorlagan p r e z e n t a s i ya s i andijon 6- ma’ruza. mavzu: ko‘chirma gapli qo‘shma gaplarda tinish belgilarining qo‘llanishi reja: 1. koʻchirma gapli qoʻshma gaplarda tinish belgilarining qoʻllanishi 2. ko‘chirma gapda ko‘chirilgan gapning o‘rniga ko‘ra tinish belgilarining ishlatilishi 3. ko‘chirma va unda ishlatiladigan tinish belgilari koʻchirma gap — ogʻzaki va yozma nutqda leksik va grammatik xususiyatlari oʻzgartirilmay, aynan oʻzicha berilgan oʻzganing gapi. koʻchirma gapda oʻzga g...

This file contains 10 pages in PPTX format (455.2 KB). To download "boshlang‘ich ta’limda imloviy va punktuatsion savodxonlіk", click the Telegram button on the left.

Tags: boshlang‘ich ta’limda imloviy v… PPTX 10 pages Free download Telegram