transport sathining protokollari

DOCX 11 pages 80.9 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 80.9 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

transport sathining protokollari reja: 1. transport sathining vazifalari 1. soketlar tushunchasi 1. tcp protokoli 1. udp protokoli transport sathining vazifalari tcp/ip protokollar stekida transport sath amaliy jarayonlar sathi va tarmoqlararo sath orasida joylashgan (1-rasm). transport sathida ma'lumotlarni qayta ishlash undagi protokollar yordamida amalga oshiriladi. tcp/ip protokollar stekida transport sathida ikki protokol maqjud bo'lib, ulardan biri tcp (transmission control protocol – uzatishni nazorat qilish protokoli) protokoli, ikkinchisi esa udp (user datagram protocol – foydalanuvchi datagrammalari protokoli) protokoli deb nomlangan (1-rasm). application layer amaliy qatlam transport layer transport qatlami internet layer tarmoqlararo qatlam network access layer tarmoqqa kirish qatlami udp message (xabar) packet (paket) datagramm (deytagramma) frame (kadr) tcp stream (oqim) segmant (segment) datagramm (deytagramma) frame (kadr) 1-rasm. transport sathining tcp va udp protokollari tcp protokoli uzatishdan oldin ulanish orqali ma'lumotlarni etkazishni amalga oshiradi, bunda u ma'lumotlarni kafolatli va ishonchli etkazishni ta'minlaydi. udp protokoli ulanishsiz uzatishni amalga oshiradi, bu protokol yordamida ma'lumotlarni …

2 / 11

araro qatlam 2-rasm. transport sathi protokollarining ishlash sxemasi transport sathining muhim vazifalaridan biri shundaki, u bir vaqtning o'zida bir nechta ulanishlarni amalga oshirish imkonini beradi. soketlar tushunchasi ma'lumki, tcp/ip prtokollar stekida tarmoq sathi ma'umotlarni bir tugundan boshqa tugunga etkazishda ip adreslardan foydalaniladi. buning uchun yuboriladigan paketlar sarvlahasiga manzil tugunning va yuboruvchining ip‑adreslari yozib qo'yiladi. lekin ma'lumotlarni bir tugundan boshqasiga etkazib berish tarmoqlararo ma'lumot almashishning barcha muammolarini hal qila olmaydi. tushunarliki, ma'lumotlarni kompyuter emas, undagi biror jarayon (programma) yuboradi, shuningdek qabul qiluvchi tomonida ham u biror jarayonga mo'ljallangan bo'ladi. jo'natuvchi tarafda bir nechta programma bitta manzilga ma'lumotlarni deyarli bir vaqt oralig'ida jo'natsa, qabul qiluvchi tugun ularni qanday qilib ajrata oladi? qabul qiluvchi tomonda bir nechta tarmoq programmasi (jarayoni) ishlasa, tarmoqdan kelgan ma'lumotlarni qaysi programma qabul qilishi kerak? bu muammolarni hal qilish uchun transport sathida port tushunchasi kiritilgan. port – ikki bayt kattalikdagi son bo'lib, u kompyuterda ishlovchi har bir tarmoq jarayoniga …

3 / 11

tashkiloti (internet assigned numbers authority – internet nomerlarini biriktirishni muvofiqlashtirish) tomonidan zahiralangan bo'lib, ulardan ayrimlari 1‑jadvalda keltirilgan. 1-jadval. baxzi xizmatlar uchun zahiralangan port nomerlari port tarmoq xizmati port tarmoq xizmati 21 ftp 110 pop3 – pochta qabul qilish 23 telnet 118 sql server 25 smtp – pochta jo'natish 123 ntp vaqt serveri 53 dns server 137 netbios-ns xizmati 67 dhcp server 220 imap pochta xizmati 80 www (http protokoli) 443 https protokoli umuman olganda, port nomerlarining bu tarzda taqsimlanishi majburiy emas, lekin turli tushunmovchiliklarning oldini olish uchun zahiralangan port nomerlarini boshqa jarayonlar uchun qo'llash tavsiya qilinmaydi. demak, agar manzil kompyuterda ham www server, xam elektron pochta xizmati ishlayotgan bo'lsa, veb xizmat uchun 80‑portga, pochta jo'natish uchun 25‑portga murojaat qilish kerak (kelishuv bo'yicha). tarmoq sathida aniqlangan ip adres va transport sathidagi port nomeri birgalikda soket deb nomlanadi va ular ikki nuqta bilan ajratilib yoziladi (masalan, 12.102.3.129 : 80). tcp – uzatishni …

4 / 11

gmenti hisoblanadi. tcp moduli sarvlahadagi xizmat ma'lumotlarni tahlil qilib, foydalanuvchi ma'lumotlar qaysi jarayon uchun mo'ljallanganligini aniqlaydi, ma'lumotlarning butunligini va tartibini tekshiradi va uni qabul qilganligini jo'natuvchi tomonga tasdiqlaydi. so'ngra ma'lumotlarining to'g'ri ketma-ketligini amaliy sathga uzatadi. tcp segmenti formati sarlavha va ma'lumotlardan iborat. segment sarlavhasi 32-bitli (4 baytli) so'zlardan iborat va o'zgaruvchi, lekin har doim 32 bitga karrali uzunlikka ega bo'ladi. sarlavhadan keyin bevosita ma'lumotlar qismi – ushbu segmentda uzatiladigan foydalanuvchining ma'lumotlar oqimining bir qismi keladi (3-rasm). sarlavha ma'lumotlar 3-rasm. tcp cegmenti tcp segmenti sarlavhasining formati 4‑rasmda ko'rsatilgan. 0 1 2 3 4 5 6 7 0 1 2 3 4 5 6 7 0 1 2 3 4 5 6 7 0 1 2 3 4 5 6 7 source port (manba porti) – 2 bayt destination port (manzil porti) – 2 bayt sequence number (seq) (ketma-ketlik nomeri) – 4 bayt acknowledgn number (ack) (tasdiqlangan nomer) – 4 bayt data …

5 / 11

ning qabul qilmoqchi bo'lgan segment tartib nomerini o'z ichiga oladi. bu barcha oldingi segmentlar (isn+1 dan ack-1 gacha nomerli segmentlar) muvaffaqiyatli qabul qilinganligini anglatadiki. offset data (4 bit) – tcp sarlavhasining uzunligi, 32 bitli so'zlarda. tcp sarlavhasining minimal uzunligi 5 ta 32 bitli so'zlardan (jami 20 bayt), maksimal uzunligi esa 15 ta 32 bitli so'zlardan (60 bayt) iborat bo'lishi mumkin. reserved (6 bit) – zahiralangan; nol bilan to'ldirilgan. control bits (6 bit) – boshqarish bitlari; bunda "o'rnatilgan bit" (qiymati 1 ga teng) – faol degan ma'noni anglatadi.. · urg – tezkorlik ko'rsatgichi (urgent pointer) maydoni yoqilgan; · ack – tasdiqlash nomeri maydoni yoqilgan; · psh – itarish biti – tcp moduli odatda segmentlarning bir qanchasini buferga to'plab, so'ngra ularni yuqori sathga uzatadi. bu bit o'rnatilgan bo'lsa, garchi bufer to'lmagan bo'lsa ham, segmentlar qayta ishlash uchun darhol qabul qiluvchi jarayonga yuboriladi; · rst – joriy ulanishni qayta yuklash; · syn – …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "transport sathining protokollari"

transport sathining protokollari reja: 1. transport sathining vazifalari 1. soketlar tushunchasi 1. tcp protokoli 1. udp protokoli transport sathining vazifalari tcp/ip protokollar stekida transport sath amaliy jarayonlar sathi va tarmoqlararo sath orasida joylashgan (1-rasm). transport sathida ma'lumotlarni qayta ishlash undagi protokollar yordamida amalga oshiriladi. tcp/ip protokollar stekida transport sathida ikki protokol maqjud bo'lib, ulardan biri tcp (transmission control protocol – uzatishni nazorat qilish protokoli) protokoli, ikkinchisi esa udp (user datagram protocol – foydalanuvchi datagrammalari protokoli) protokoli deb nomlangan (1-rasm). application layer amaliy qatlam transport layer transport qatlami internet layer tarmoqlararo qatlam network access layer tarmoqqa kirish ...

This file contains 11 pages in DOCX format (80.9 KB). To download "transport sathining protokollari", click the Telegram button on the left.

Tags: transport sathining protokollari DOCX 11 pages Free download Telegram