коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида

DOC 138.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403263943_44301.doc коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида режа: 1. коррозияда анод ва катод жараёнлари. 2. водородли ва кислородли кутбсизланиш 3. коррозия токи ва потенциали. 4. тафел тенгламалари. маълумки, коррозияланиш электрохимиявий жараёндир. электрохи-миявий реакцияларда бир электрод системаси иштирокида борувчи тугри ва тескари жараёнларнинг тезликлари тенг (мувозанат холатида) булса, эритманинг таркиби ва электрод (металл)нинг массаси узгармайди. бошкача айтганда, бундай системаларда бир фаза (металл)дан иккинчи фаза (эритма)га модда (металл ионлари)нинг ортикча утиши кузатилмайди, яъни коррозияланиш тезлиги узгармайди (3-расм). ( meo ( me+n * mh2o la =l ( ( ne- ( la= lk ёки lo=l mo( me+n * mh2o lko = l . коррозия токи хосил булиши. аммо, коррозия жараёнларида (2-расм) (а,б,в) металл атом-иони электронларини колдириб, эритмага утиб кетади. унинг колган электронларини бошка заррача-оксидловчилар бириктириб олади ва тескари жараённи амалга ошиш эхтимоллиги ва тезлиги жуда кам булади. бошкача айтганда емирилиш туфайли металл …
2
модинамикаси. металларнинг электрохимиявий емирилиши металларда металл холатини термодинамик нотургунлиги сабабли содир булади. термодинамика курсидан маълум эдики, хар кандай жараён, шу жумладан коррозияланиш (уз-узидан), система эркин энергияси (изобар-изотермик потенциали) нинг камайиши хисобига содир булади: коррозияланиш металларнинг электрохимиявий емирилиш жараёни эканлиги сабабли, унинг термодинамик эхтимоллиги бир томондан шу металлнинг электрод потенциали киймати билан характерланса, иккинчи томондан коррозион мухит таркибига кирувчи оксидловчилар (ох) нинг оксидловчилик кучи (оксидланиш потенциали) га хам богликдир. бу жараёнлар биргаликда боради: электрохимиявий коррозияланишнинг термодинамик эхтимоллиги оксидловчининг кайтарилиш потенциали билан металлнинг оксидлиниш потенциаллари нисбатига богликдир. бу потенциаллар фаркининг киймати корозияланишнинг характерлантирувчи кучи булиб, куйидаги шарт бажарилганда электрохимиявий коррозия руй беради: бунинг маъноси: металларнинг кайтарилиш потенциали унинг оксидланиш потенциалидан катта булган (ёки мусбатрок) оксидловчи саклаган коррозион мухитга тушганда электрохимиявий коррозияланишга учрайди. демак, табиатда коррозияланмайдиган металл йук. етарлича оксидловчилик хоссасига эга булган мухитда хатто олтин хам коррозияланади. бунинг учун коррозияловчи модда - оксидловчининг потенциали =+1,68в дан катта (масалан, фтор =+2,87 в) булиши …
3
си хосил булади. бу электролит эритмасида кутбли сув моле- кулалари атом-ионлардан иборат металл сирти чегарасида тизилишиб турадилар. бу “ион-диполь” таъсир табиатига эга булиб, таъ- сир натижисида хосил булган металл ионининг сувли бирикмаси- гидратланган ионлар хосил булиши энергияси металлнинг кристалл пан- 5-расм электрокимёвий каррозияланиш схемаси. жарада богланиб туриш энергиясидан катта (егидр › екр.пан) булгани учун металлнинг сирти емирила бошлайди.: { мen+ • ne- }+mh2o —› мen+ • mh2o+ ne- бу жараённинг узига хослиги шундаки олинаётган ёки берилаётган электронлар бевосита металл атоми ва оксидловчи атомлари уртасида амалга ошмасдан металлнинг сирти оркали руй беради. оксидланиш ва кайтарилиш реакциялари бир жойда “котиб” колмасдан, “металл-электролит” сирти чегарасида бир нуктадан бошкасига кучиб туради. чунки металларнинг сирти химиявий активлиги жихатидан нотекис булиб, у металнинг кристалл тузилиши, механик куч таъсири, босим, суюкликнинг харакати, температурага боглик булади. мураккаб таркибли (турли металлардан иборат) котишмаларда айрим-айрим нукталар химиявий активлик намоён килиб металларнинг бошка кисми оксидланиш - кайтарилишда факат электронларни утказувчилик вазифасини …
4
, алюминий темирга нисбаттан коррозияга кам учрайди. бунинг сабаби шундаки, коррозияланишнинг реал тезлиги факатгина унинг термодинамик эхтимоллигига боглик булмасдан, бу жараённинг кинетик омилларига (кристал панжара энергияси, “металл-электролит” узаро таъсири табиати, коррозия махсулоти таркиби, металл ионнинг эритмасидаги диффузияланиши...) богликлигидир. хар кандай номувозанат жараёни, шунингдек, коррозияланишнинг тезлиги куйидаги муносабат оркали ифодаланади: коррозия тезлиги = коррозияни харакатлантирувчи кучи / жараён боришига карашлилик кучи. коррозияланишнинг харакатлантирувчи кучи - мувозанат потенциаллариниг фарки ва емирилаётган металлнинг ионлашуви булса, каршилик кучи - айрим кетма-кет ва паралел борувчи боскичлар амалга ошувининг кийинлигидир. булар катарига: · утиш реакция (кучиш реакция) лари киради, яъни заряд ташувчи заррачалар (металл иони ва электронлар) нинг куш электр каватнинг диффузион катлами оркали каттик фаза (металл) дан суюк (ёки газ) фазага утиши киради. бунда зарядли заррачанинг кучиши эллектрод потенциали билан боглик булган энергетик тусикни енгиб утиши керак. · химиявий реакциялар: металл ионинг эритувчи (сув) молекулалари билан, коррозион мухитдаги бошка ионлар билан таъсирлаши гидратланган ион ёки …
5
екция) туфайли содир булиши мумкин. электрод атрофидаги эритмада доимо шундай кават мавжуд буладики, у оркали модда кучиши факатгина молекуляр диффузия туфайли амалга ошади. бу кават дифузион кават дейилади.эритмадаги диффузиянинг харакатлантирувчи кучи концентрациялар (с0 ва сэ) фаркидир. концентратлар фарки (с0-сэ) нинг шу фарк юзага келиши мумкин булган диффузион кават калинлиги (б) га нисбати концентрация градиенти дейилади. дифузион кавватдан ташкаридаги модданинг концентрацияси эритма концентрациясига тенг булади. 1-реагентнинг металлга якинлашув эгри чизик. 2-реакция махсулотининг узоклашув эгри чизик. фикнинг i конунига кура стационар диффузион электрод жараёнларидаги s-юзали майдонда вактда диффузияланувчи ионларнинг “моль” лар сони - n концентрация градиенти (со-сэ/б) га тугри пропорционалдир. коррозия жараёни тезлиги одатда металл сиртига оксидловчи молекуласининг якинлашувига боглик булгани учун катод реакцияси учун (соох>cэох) булганда: n=d* соох - cэох /б *s* булади. бунда: d - кайтарилаётган оксидловчининг диффузия коэффициенти. агар фарадей конунига кура: n=ik* / n*f; ik - катод ток кучи. иккала тенглама биргаликда ечилса: ik = d* соох - …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида"

1403263943_44301.doc коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида режа: 1. коррозияда анод ва катод жараёнлари. 2. водородли ва кислородли кутбсизланиш 3. коррозия токи ва потенциали. 4. тафел тенгламалари. маълумки, коррозияланиш электрохимиявий жараёндир. электрохи-миявий реакцияларда бир электрод системаси иштирокида борувчи тугри ва тескари жараёнларнинг тезликлари тенг (мувозанат холатида) булса, эритманинг таркиби ва электрод (металл)нинг массаси узгармайди. бошкача айтганда, бундай системаларда бир фаза (металл)дан иккинчи фаза (эритма)га модда (металл ионлари)нинг ортикча утиши кузатилмайди, яъни коррозияланиш тезлиги узгармайди (3-расм). ( meo ( me+n * mh2o la =l ( ( ne- ( la= lk ё...

DOC format, 138.0 KB. To download "коррозия - кинетик ва термодинамик жихатдан кайтмас жараёнлиги тугрисида", click the Telegram button on the left.