yatrogeniya va evtanaziya muammolari

PPTX 19 pages 1.7 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

mavzu: zamonaviy tibbiyotda yatrogeniya va evtanaziya muammolari qo`qon universiteti andijon filiali pediatriya ishi yo`nalishi 25-06-guruh talabasi abdurashidova muxarramxon sirojiddin qizining tibbiyot kasbiga kirish fanidan tayyorlagan taqdimoti. zamonaviy tibbiyot haqida tibbiyot – bu inson salomatligini tiklash, saqlash va mustahkamlashga qaratilgan fan va amaliyotlar majmui. hozirda biotibbiyot, genetik muolajalar, transplantatsiya kabi sohalar jadal rivojlanmoqda. zamonaviy tibbiyotda inson hayoti, sog‘lig‘i va qadriyati eng muhim tamoyil hisoblanadi. shu bilan birga, tibbiy amaliyotda yatrogeniya va evtanaziya kabi murakkab muammolar ham mavjud. yatrogeniya (iatrogenia) tushunchasi yatrogeniya- (jatros -vrach, genesis- vujudga keltirmoq), bu vrachning yoki tibbiyot xamshiralarining noshud suxbati, nojo’ya xatti-xarakatlari, bilimsizligi yoki, bir so’z bilan aytganda, shifokorlarning aybi tufayli bemorda yangi kasalliklar paydo bo’lishidir. buyuk alloma buqrotning "bemorga eng avvalo zarar keltirma" degan naqlini yodda tutish zarur. yatrogen kasallik bugungi tibbiyot amaliyotida bemorlar orasida 10 foizni tashkil etadi. diagnostika va davolashning yangi va ilg’or usullari (yani “agressiv meditsina”), ilgari aniqlanmagan, yatrogen patologiya deb atalmish xolatlarni keltirib …

2 / 19

xammasi asosiy kasallikning asoratlari yoki davolashning asoratlari deb qaralardi. yatrogeniya turlari 1. diagnostik yatrogeniya 2. terapevtik yatrogeniya 3. psixologik yatrogeniya 4. farmakologik yatrogeniya amaliyotda eng kop uchraydigan yatrogeniya turi bu informasion - ma'lumot yatrogeniyalardir. bu asosan noto’g’ri muloqotdan yuzaga keladigan yatrogeniyaning bir turidir. medikamentoz, ya'ni dori darmonlar ta’sirini yaxshi bilmasdan qo’llash va ularni bemor organizmi qanday qabul qilishini o’rganmay ishlatish natijasida vujudga keladigan yatrogeniyalarni orasida eng ko’p uchraydigani teri va shilliq pardalar shikastlanishidir. yatrogeniya sabablari • shifokorning tajribasizligi • dori vositalarining noto‘g‘ri qo‘llanishi • tibbiy texnika xatolari • bemor bilan noto‘g‘ri muloqot yatrogeniya oqibatlari yatrogen kasalliklarni kechishi, axamiyati, oqibati va tanatogenezdagi o’rniga qarab uch darajaga (guruxga) bo’lish mumkin. birinchi daraja yatrogeniyalar – noto’gri, xato xatti xarakatlar bevosita o’lim sababi bo’lgan patologik xolatlar, kasalliklar va g’ayri tabiiy o’limlar. bunga gemotransfuzion va anafilaktik shoklar, kovak a'zolar va yirik qon tomirlarni tibbiy asboblar yordamida jaroxatlash, jarroxlik amaliyoti davomida o’limga olib keluvchi qon ketishlar, …

3 / 19

munodefisit xollar bilan izoxlangan bemorlarga nisbatan ko’rsatilgan "qaltis" operativ aralashuv va tibbiy muolajalar ko’rsatilgan bemorlarning o’limi kiritiladi. bu yatrogeniya umumiy autopsiyaning 0.62% tashkil etadi. yatrogeniya oqibatlari uchinchi daraja yatrogeniyalar - bular asosiy kasallik va uning asoratlari bilan patogenetik bog’liq bo’lmagan, bemorning o’limiga deyarli xech qanday axamiyat kasb etmagan patologik xolat va kasalliklardir. bunday xolatlarga in'eksiyadan keyingi absseslar, flegmonalar va x.k. kiradi. ular 0.16% uchraydi. evtanaziya (euthanasia) tushunchasi evtanaziya - bu og’ir, tuzalmas kasallikka mubtalo bo’lgan bemorni qiynoq azoblardan qutqarish uchun tibbiy o’limni turli dori-darmonlar yordamida tezlashtirishdir. "evtanaziya" atamasi grekcha eu- "yaxshi" va thanatos - "o’lim", degan ma'noni anglatib, "yaxshi" o’lim mazmunini bildiradi. evtanaziya (euthanasia) tushunchasi xozirgi vaqtda g’arb davlatlari va yevropa davlatlarida evtanaziyaga moyillikga ikki xil munosabat bildirilmoqda. liberal va konservativ. ikkala munosabat egalari evtanaziyani amalga oshirish sabablariga o’z dalillarini bildirmoqdalar. tibbiy o’lim - bemorning og’r va tuzalmas kasallik azob uqubatidan qutqarishning yagona chorasi sifatida; o’lishi aniq, tuzalmas, axvoli og’ir …

4 / 19

jruxlar, og’ir yaradorlarni dori darmon va gospital resursslari taqchilligi sababli o’ldirishgan. f.benonning yozishicha: «shifokorning burchi -faqatgina bemorni sog'lig’ini tiklabgina qolmasdan, balki shu kasallik natijasida paydo bo'lgan azob-uqubatlarni, og'riqni yengillashtirish, bemorning o'limini yengil, tinch va azobsiz kechishiga yordam berishdan iboratdir”. hozirgi davrda evtanaziya haqida turli qarama-qarshi fikrlar mavjud. evtanaziya tarafdorlari bu so'zni «yoqimli. yengil o'lim» deb baholasalar, qarshilar esa buni qotillik, deb izohlaydilar. evtanaziya turlari evtanaziyaning ikki xil: faol va sust turlari farqlanadi. sust evtanaziya - bu davoni to'xtatish orqali o'limni tezlatish. masalan: o’tkir va surunkali nafas yetishmovchiligida sun'iy nafas muolajasini o'tkazmaslik, uzoq vaqt o’g’ir axvolda yotgan bemorga muolajani to’xtatish, bemorga zarur mavjud dori -darmonni qo’llamaslik yoki ayni paytda zarur bo’lgan tibbiy amaliyotni bajarmaslik va hk. faol evtanaziya - ahvoli og'ir, uzoq vaqt surunkali kasallik bilan og'rib kelayotgan bemorlarga, masalan mns shikastlangan, tug'ma majruh va xavfli o'sma kasalligi bo’lgan bemorlarga ma’lum vosita va harakatlar orqali o'limni tezlatish. evtanaziya turlari bundan tashqari, …

5 / 19

aqshda: «bemorning xohishi va qarindoshlari ruxsatiga ko'ra og'riqsiz vositalar bilan o'limni tezlatish kerakmi?» - degan savolga 36%, 1973 yilda esa 50% ijobiy javob olingan. bugun gollandiya dunyo bo’yicha «evtanaziya muolajasini» qonunlashtirgan birinchi mamlakat hisoblanadi. evtanaziya bo‘yicha xalqaro yondashuvlar shifokorlik deonotologiyasi nuqtai nazaridan evtanaziyaga rad javobini berish kerak. buqrot asarlaridan biriga «o’ldirma» degan naqlni epigraf qilib olgan. u: «men shifokorlik faoliyatimda bemorning o'limiga sabab bo'ladigan biron bir dorini ishlatmaslikka qasam ichaman», -degan. xuddi shu orinda hazrat alisher navoiyning «tabib jallod emas», degan iborasini eslash kifoyadir. xulosa yatrogeniya va evtanaziya zamonaviy tibbiyotning eng murakkab etik masalalaridan biridir. ularni chuqur o‘rganish shifokor mas’uliyatini oshirish va inson qadriyatlarini himoya qilishga xizmat qiladi. foydalanilgan adabiyotlar 1. tibbiy etika asoslari – toshkent, 2022 2. who medical ethics reports, 2023 3. https://studfile.net image2.jpeg image3.jpeg image4.png image5.jpeg image6.jpeg image7.png image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yatrogeniya va evtanaziya muammolari"

mavzu: zamonaviy tibbiyotda yatrogeniya va evtanaziya muammolari qo`qon universiteti andijon filiali pediatriya ishi yo`nalishi 25-06-guruh talabasi abdurashidova muxarramxon sirojiddin qizining tibbiyot kasbiga kirish fanidan tayyorlagan taqdimoti. zamonaviy tibbiyot haqida tibbiyot – bu inson salomatligini tiklash, saqlash va mustahkamlashga qaratilgan fan va amaliyotlar majmui. hozirda biotibbiyot, genetik muolajalar, transplantatsiya kabi sohalar jadal rivojlanmoqda. zamonaviy tibbiyotda inson hayoti, sog‘lig‘i va qadriyati eng muhim tamoyil hisoblanadi. shu bilan birga, tibbiy amaliyotda yatrogeniya va evtanaziya kabi murakkab muammolar ham mavjud. yatrogeniya (iatrogenia) tushunchasi yatrogeniya- (jatros -vrach, genesis- vujudga keltirmoq), bu vrachning yoki tibbiyot xamshiralarining...

This file contains 19 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "yatrogeniya va evtanaziya muammolari", click the Telegram button on the left.

Tags: yatrogeniya va evtanaziya muamm… PPTX 19 pages Free download Telegram