turkiston o’lkasida xx asr boshlarida rossiya imperyasining mustamlakachilik siyosati va uning oqibatlari

PPTX 17 sahifa 74,9 KB Bepul yuklash

17 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 74,9 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 17

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 17

prezentatsiya powerpoint mavzu: turkiston o’lkasida xx asr boshlarida rossiya imperyasining mustamlakachilik siyosati va uning oqibatlari xx asr boshlarida turkiston oʻlkasida rossiya imperiyasining mustamlakachilik siyosati mahalliy xalqlar iqtisodiyotini rivojlanmagan bir vaqtda toʻliq imperiya manfaati uchun yoʻnaltirdi, bu esa yerlardan tortib olish, soliq yukini oshirish, madaniy assimilyatsiya urinishlari va siyosiy huquqlardan mahrum qilish bilan yakunlandi. rossiya mustamlakachiligi oqibatida iqtisodiy qaramlik, ijtimoiy-madaniy muammolar kuchaydi va xalq ozodligi uchun kurash kuchaydi.rossiya mustamlakachiligining asosiy yoʻnalishlari:iqtisodiy siyosat: rossiya imperiyasi turkistonni qishloq xoʻjaligi xomashyosi (paxta, jun) yetkazib beruvchi hududga aylantirishga intildi. buning uchun sugʻorish tizimlari rivojlantirildi va koʻplab yerlar rus koʻchmanchilari qoʻliga oʻtdi. mahsulotlar shaxsiy foyda uchun sotilib, mahalliy dehqonlar qashshoqlashdi.maʼmuriy va siyosiy boshqaruv: turkistonni boshqarish uchun markazdan tayinlangan amaldorlar ish boshladi. mahalliy boshqaruv organlari cheklab qoʻyildi va siyosiy huquqlar cheklandi. . ijtimoiy-madaniy siyosat: rossiya rasmiylari turkiston xalqlarining oʻziga xos madaniyatini oʻzgartirib, ruslashtirishga harakat qilishdi. bu, ayniqsa, taʼlim tizimida va diniy masalalarda yaqqol namoyon boʻldi. solish va …

2 / 17

niy va maʼnaviy zarar: xalqning oʻz madaniy va maʼnaviy qadriyatlariga zarar yetdi, assimilyatsiya urinishlari milliy oʻzligini anglashni cheklab qoʻydi. xix asr ikkinchi yarmi boshlarida turkiston xonliklarini buysundirish maqsadida rossiya olib borayotgan siyosat buyuk britaniyaning shu borada uzoqni kozlagan rejalariga jiddiy xavf solar edi. shuning uchun angliya turli yollar bilan orta osiyodagi davlatlarni rossiyaga qarshi otlantirish payiga tushadi. 1831-1833-yillarda ost-indiya kompaniyasi leytenanti aleksandr berne hindistondan afgonistonga, undan buxoroga sayyoh sifatida keladi. bu «sayohat» natijasida yigilgan dalillar va shaxsiy kuzatuvlar «buxoroga sayohat» deb nomlangan uch jildlik kitobga asos boldi. bu orinda a.bernsning ozbek xalqi xususida bildirgan fikrlari diqqatga sazovordir: «ozbeklar muomalada kamtar va samimiy. ular mening kim ekanimni bilmaganliklaridan, barcha narsalar xususida, hukmdorlari va syyosatdan tortib, bozordagi ahvol haqida ham tortinmay sozlashdilar». angliya oz diplomatlari, sayyohlari hamda aygoqchilari vositasida buxoro, xiva va qoqon xonliklarini rossiyaga qarshi ittifoqqa uyushtirishga harakat qildi. ular shu maqsadda fors va turk tillarini yaxshi bilgan konolli, berne, archi …

3 / 17

bu yolda sobit turib, torgay viloyatini, 1846-yilning kuziga kelib, sirdaryoning orol dengiziga quyiladigan yeridagi qozolini ishgol etdi va 1847-yilda raim, 1848-yilda kazalinsk istehkomlarini qurdi. bu ahvol xivani tashvishga soldi. hon oz noroziligini bildirib, elchilarini peterburgga jonatdi. xiva elchilarini rus amaldorlari bu istehkomlar savdoni yolga qoyish va cholda tinchlik ornatish uchun qurildi, deb aldadilar. xiva honi bu istehkomlarni yoq, qilishga harakat qildi, lekin sirdaryo va orolboyidagi rus istehkomlaridagi qoshinlarni yoqotish xususidagi xiva hukumatining maslahatlariga quloq solmadilar. rossiyaning urushqoq doiralari orenburg va sibir orasidagi yerlarning «himoyasini mustahkamlash uchun» irgiz va torgay daryolarining boyida istehkomlar qurishni jadallashtirdilar. ular ozbek xonliklarini asta-sekin bosib olish uchun, birinchi navbatda, qoqon xonligining muhim strategik nuqtalarini egallashga diqqatni karatdi oqmachit qalasini zabt etdilar. rossiya davlatining hukmron doiralarida esa bu paytga kelib qoqon, xiva xonliklari va buxoro amirligiga nisbatan istilochilik ruhi ustun kelib, aleksandr ii (1855- 1881) hukumatining tashqi siyosatida jangari generallar mavqei kuchaydi. general- adyutant graf d. milyutinning …

4 / 17

igiga qarshi bevosita harbiy harakatlar boshlashni taklif qilgan. ana shu taklifga kora, rossiya 1860-yilda qoqon xonligiga qarshi elon qilinmagan urush boshladi. 1864- yilning 2-oktabrida ertalabdan boshlab har ikki tomon ortasida toplardan oqlar uzildi. bu vaqtda eshonquli dodhox madrasasi mullavachchalari, xususan, eshon sharifxoja ofoqxoja ogli, eshon xojixon malikxoji yuzboshi ogli said ahrorxoja sotiboldixoja ogli, pichoqchi usta sodiq hazar, oratepalik xidirnazar zargarning ukasi va boshqa ziyoli vakillari «gazotni va bu sharafli urushni quron, tafsir va hadislardan olingan sozlar bilan isbotlab, hammani gazotga va urushga chorladi. ularning ozlari ham qoqon darvozasiga borib, topchilarga qoshilib oq joylashda va otishda qatnashdilar». toshkent devori toplardan oqqa tutilgandan keyin podpolkovnik obux 2 rota askari va 4 topi bilan hujumga otib, devorning bir qismini teshishga erishdi. shundan keyin rus askarlari podpolkovniklar obux va lerx qomondonligida shu joydan shaharga bostirib kirish uchun zovurni kechib otishga harakat qilganlar. muhammad solihning guvohligiga kora, «uruslar oloa chopib zovurga ozlarini otdilar; ularning ikkinchi …

5 / 17

ga aylantirilgan turkiston o‘lkasida ham urush ta’sirida ijtimoiy-iqtisodiy vaziyat nihoyatda keskinlashib ketdi. urush boshlanishi bilan rasmiy doiralarda bo‘lib o‘tgan uzoq muhokamalarda “turkiston aholisiga qurol berish xavfli, bu qurol hukumatning o‘ziga qarshi qaratilishi mumkin”, degan xavf-xatar bois mahalliy aholini frontga jalb etmaslikka qaror qabul qilindi. ammo imperiya hukumati aynan shu bahona bilan o‘lkaning butun moddiy resurslarini front ehtiyojlari uchun ayamay jalb etishga kirishdi. o‘lkadan frontga yordam tariqasida beto‘xtov mablag‘, oziq-ovqat va boshqa mahsulotlar olib ketila boshlandi.turli soliq va yig‘inlarning hajmi ham ko‘tarilib, ommaning ahvoli nihoyatda og‘irlashdi. qo‘zg‘olon 1916-yil 4-iyulida xo‘jand shahrida boshlandi. bu yerda to‘plangan 6—7 minglik olomon politsiya idorasini qurshab olib, mardikorlikka bormasliklarini shovqin-suron bilan izhor qildilar. olomonning oldingi saflarida abdumadaminov, dadaboy masharipov, yahyoxon qori olimxonov, eshonxon mirza o‘rinov singari kishilar turdilar.ko‘tarilgan omma orasida ayollar va bolalar ham bor edi. politsiya hamda askarlarning qo‘zg‘olonchilarga qarata o‘q otishlari natijasida ulardan uch kishi o‘ldirildi, 4 kishi yarador qilindi. odamlar askarlar qurolini tortib …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 17 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"turkiston o’lkasida xx asr boshlarida rossiya imperyasining mustamlakachilik siyosati va uning oqibatlari" haqida

prezentatsiya powerpoint mavzu: turkiston o’lkasida xx asr boshlarida rossiya imperyasining mustamlakachilik siyosati va uning oqibatlari xx asr boshlarida turkiston oʻlkasida rossiya imperiyasining mustamlakachilik siyosati mahalliy xalqlar iqtisodiyotini rivojlanmagan bir vaqtda toʻliq imperiya manfaati uchun yoʻnaltirdi, bu esa yerlardan tortib olish, soliq yukini oshirish, madaniy assimilyatsiya urinishlari va siyosiy huquqlardan mahrum qilish bilan yakunlandi. rossiya mustamlakachiligi oqibatida iqtisodiy qaramlik, ijtimoiy-madaniy muammolar kuchaydi va xalq ozodligi uchun kurash kuchaydi.rossiya mustamlakachiligining asosiy yoʻnalishlari:iqtisodiy siyosat: rossiya imperiyasi turkistonni qishloq xoʻjaligi xomashyosi (paxta, jun) yetkazib beruvchi hududga aylantirishga intildi. buning ...

Bu fayl PPTX formatida 17 sahifadan iborat (74,9 KB). "turkiston o’lkasida xx asr boshlarida rossiya imperyasining mustamlakachilik siyosati va uning oqibatlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: turkiston o’lkasida xx asr bosh… PPTX 17 sahifa Bepul yuklash Telegram