mikrobiologiya va agrobiotexnologiya

PPT 66 pages 3.1 MB Free download

66 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.1 MB

File type PPT

Pages 66

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 66

2-mavzu: gen muhandisligining moddiy asoslari mikrobiologiya va agrobiotexnologiya faniga kirish, fanning predmeti va vazifasi. mikroorganizmlarning morfologiyasi, tuzilishi va ko'payishi reja: 1. fanning maqsadi, vazifalari va predmeti 2. fanning qisqacha rivojlanish tarixi 3. fanning boshqa fanlar bilan aloqasi 4. xulosa mikrobiologiya - grekcha so'z bo'lib, mikros - mayda, bios - hayot va logos - fan demakdir. mikrobiologiya mikroorganizmlar - mikroskopik zamburug'lar, suvo'tlari, bakteriyalar, rikketsiyalar, mikoplazma, virus, viroid va prionlarning morfologiyasi, fiziologiyasi, bioximiyasi, genetikasi, ekologiyasi va sistematikasini o'rganadigan fan. mikroorganizmlarni optik mikroskopda 1000 - 1500, elektron mikroskopda esa 300 000 - 400 000 marta kattalashtirib ko'riladi. birinchi bo'lib mikroskopni 1609-1610 yillarda astronom olim galileo galiley ixtiro qilgan. birinchi bo'lib angliyalik olim robert guk mikroskopni takomillashtirib ilmiy kuzatishlar uchun qo'llagan (1665 yil). mikroorganizmlar xaqida birinchi ma'lumot xvii asr oxirlarida gollandiyalik anton van levenguk (1632-1723) tomonidan 1676 yil 160-200 marotoba katta qilib ko'rsatadigan mikroskop orqali bakteriyalarni kuzatishi haqidagi ma'lumot bilan boshlandi. yangi fan - …

2 / 66

ga qarshi kurash metodlarni ishlab chiqdi. shuningdek sut kislotali, moy kislotali bijg'ish protsesslarini (1857 y) va mikroblarning o'z-o'zidan paydo bo'lishini (1860 y), vino va pivo buzilishidagi bijg'ish va achish protsessida mikroorganizmlarning ishtirokini, ularga qarshi kurash choralarini (pasterizatsiya) (1865 y) va ipak qurti kasalliklarini (1868 y) o'rgandi. u kuydurgiga qarshi vaktsina (1881 y) va quturishga qarshi ehtiyotdan emlashni (1885 y) taklif etdi. lui pasterning yuqoridagi ishlari mikrobiologiyani morfologik davrdan fiziologik bosqichga o'tish davrini boshlab berdi. mashhur nemis mikrobiologi robert kox (1843-1910 y) mikroblarning tuzilishini o'rganishga yordam bergan - bo'yash usullarini taklif etdi, mikrofoto-surat olishini joriy etdi. mikrobiologik tekshirishlarning kox tomonidan ishlab chiqilgan usullari yuqumli kasallik qo'zg'atuvchilarini faqat bir tur mikroorganizmlardan iborat holda ajratib olishga imkon berdi. u qattiq oziqa muhitini ham kashf etdi. yuqumli kasalliklar (sibir yazvasi, yara infektsiyasi, tuberkulez, xolera) ni o'rganishda koxning xizmatlari katta bo'ldi. mikrobiologiya fanining rivojlanishida rus zoologi ilya ilich mechnikovning (1845-1916 y) xizmatlari kattadir. u immunitet …

3 / 66

shini ham isbotlab berdi (1894 y). v.l.omelyanskiy azotofiksator bakteriyalarning fiziologiyasini va tarqalishini o'rgandi. p.a.kostichev 1884 yildan 1886 yilgacha o'simlik qoldiqlarini gumusga aylanishini o'rgandi va bu jarayonda tuproqdagi zamburug'lar ishtirok etishini aniqladi. mikrobiologiyaning eng muhim kashfiyotlaridan biri xix asr oxirida d.i.ivanovskiy (1864-1920) tomonidan viruslarni kashf qilishi bo'ldi. ivanovskiy kasal tamaki o'simlik barglaridan olingan shira sog'lom barglarda surtiladigan bo'lsa bularning kasallanishiga sabab bo'lishini aniqlashga muvaffaq bo'ldi. biroq, mikroorganizmlar oziqa muhitida o'sib chiqqani yo'q, barg shirasi bakteriyalar o'ta olmaydigan filtrlardan o'tkazilgandan keyin ham yuqumli bo'lib qolaverdi. ivanovskiy tamaki kasalligi filtrning mayda teshiklaridan ham o'tib ketadigan va oziqa muhitlarida o'smaydigan juda mayda agentdan paydo bo'ladi, degan xulosaga keldi (1892 y). tamaki kasalligini o'rgangan gollandiyalik botanik martin beyernik ham yangi kashf etilgan moddani birinchi bo'lib, ”virus” deb atadi va uni “suyuq holdagi tirik yuqumli modda” deb ta'rifladi. viruslarni o'rganish tarixi 1932 yil amerika bioximigi u.stenli kasallangan tamaki barg-laridan olingan shirani bioximiyaviy usullar bilan o'rganib, viruslar …

4 / 66

n'at, hunar, logos - ta'limot so'zlaridan olingan. hozirgi zamon biotexnologiyasiga quyidagicha ta'rif berish mumkin: tirik organizmlarni hujayra va to'qimalardan ko'paytirib inson ehtiyoji uchun zarur bo'lgan mahsulotlarni sanoat asosida olishni o'rganadigan fandir. biotexnologik jarayonlar energiya sarfining kamligi, deyarli chiqindisizligi, ekologik sofligi muayyan asbob-uskuna, texnik qurilma va preparatlardan foydalanib, iqlim sharoitlariga qaramasdan kichik hajmni egallaydigan maydonlarda ham tadqiqotlar o'tkazish mumkinligi bilan afzaldir. fan predmeti biotexnologiya fanining predmeti mikroorganizmlar, o'simlik va hayvon hujayralari, sun'iy oziqa muhitlarida o'stirilayotgan hujayra, to'qima va organlar hisoblanadi. fanning tarmoqlari biotexnologiya yo'nalishlari o'zbekistonda ishlab chiqariladigan biotexnologik mahsulotlar zamonaviy biotexnologik yo'l bilan olingan transgen organizmlar transgen hayvonlar transgen mikroorganizmlar bugungi yangi biotexnologiya sog'liqni saqlash sohasida, mamlakatni oziq-ovqat zahirasini boyitishda, xalq xo'jaligini xomashyo bilan ta'minlashda, yangi energiya manbalarini yuzaga keltirish va foydalanishda, chiqindisiz ishlab chiqarishni hosil qilishda, antropogen omillar ta'sirida yuzaga keladigan zararni kamaytirishda va boshqa tarmoqlarda amaliy masalalarni samarali hal qilishda muhim rol o'ynaydi. biotexnologiyani rivojlantirish mavjud biotexnologik jarayonlarni faqatgina, …

5 / 66

lonli mikroko'paytirish hamda bioinsektitsidlik xususiyatini hosil qilish yo'li bilan hosildorligi oshirilmoqda. farmatsevtika sanoatida esa vaktsina, antibiotiklar, gormon va interferomonlar olinmoqda. qishloq xo'jalik va sanoat chiqindilarini qayta ishlab atrof muhit sofligini saqlanmoqda. suv turli mikroorganizmlar yordamida tozalanmoqda. 2. fanning rivojlanish bosqichlari biotexnologiyani rivojlanish tarixiga nazar tashlaydigan bo'lsak, inson xo'jalik ishlari bilan shug'ulangan davrdan, ya'ni qishloq xo'jalik ekinlarini etishtirish, chorvachilik bilan shug'ullanish sut mahsulotlarini qayta ishlash, pivo va vino tayyorlab iqtisodiy biotexnologiyaga asos solinganligini bilishimiz mumkin. lekin hozirgi biotexnologiya faniga asos bo'lib, xx asrning 50-chi yillaridan boshlab biotexnologiya sohasida qilingan muhim kashfiyotlar hisoblanadi. shu sababli biotexnologiya rivojlanish tarixini iii – bosqichga bo'lib o'rganiladi. i-bosqich xx asrning 50-chi yillarida qilingan muhim kashfiyotlarni o'z ichiga oladi: – sanger tomonidan insulin oqsilini strukturasini to'liq tiklanishi – uotson va krik tomonidan dnk ni ikkita zanjirdan iborat ekanligini isbotlanishi – nirengberg tomonidan barcha tirik organizmlar uchun universal bo'lgan genetik kodni aniqlanishi ii-bosqich xx asrning 60-chi yillarida qilingan …

Want to read more?

Download all 66 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mikrobiologiya va agrobiotexnologiya"

2-mavzu: gen muhandisligining moddiy asoslari mikrobiologiya va agrobiotexnologiya faniga kirish, fanning predmeti va vazifasi. mikroorganizmlarning morfologiyasi, tuzilishi va ko'payishi reja: 1. fanning maqsadi, vazifalari va predmeti 2. fanning qisqacha rivojlanish tarixi 3. fanning boshqa fanlar bilan aloqasi 4. xulosa mikrobiologiya - grekcha so'z bo'lib, mikros - mayda, bios - hayot va logos - fan demakdir. mikrobiologiya mikroorganizmlar - mikroskopik zamburug'lar, suvo'tlari, bakteriyalar, rikketsiyalar, mikoplazma, virus, viroid va prionlarning morfologiyasi, fiziologiyasi, bioximiyasi, genetikasi, ekologiyasi va sistematikasini o'rganadigan fan. mikroorganizmlarni optik mikroskopda 1000 - 1500, elektron mikroskopda esa 300 000 - 400 000 marta kattalashtirib ko'riladi. birinchi bo...

This file contains 66 pages in PPT format (3.1 MB). To download "mikrobiologiya va agrobiotexnologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: mikrobiologiya va agrobiotexnol… PPT 66 pages Free download Telegram