tugunakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka-ahamiyati va etishtirish agrotexnikasi

PPT 22 pages 133.0 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 133.0 KB

File type PPT

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

slayd 1 9 - mavzu. tugunakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka - ahamiyati va etishtirish agrotexnikasi “o'simlikshunoslik va paxtachilik” fani toshkent – 2010 reja: tuganakmevalilar ahamiyati kartoshka - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi kartoshka biologiyasi va navlari kartoshka etishtirish texnologiyasi bu guruhga har xil botanik oila va turlarga mansub tuganakmeva hosil qiladigan o'simliklar kiradi. tuganakmevalilar tarkibida 65-84% quruq modda bo'ladi. quruq moddaning tarkibida kraxmal, qand, inulin mavjud. tuganakmevali ekinlarning kimyoviy tarkibi, (%) moddalar ekinlar kartoshka batat maniok taro er noki uglevod 23,7 26,1 17-32 30-35 17,9 oqsil 2,0 1,8 0,9-2,3 2-3 2,3 yog' 0,18 0,7 0,1-0,7 0,2-0,5 0,20 tuganakmevalilar oziq-ovqatda, em-xashak va texnikada xom ashyo sifatida ishlatiladi. tuganakmevalar er osti poyalarida yoki ildizlarda 5-20sm chuqurlikda rivojlanadi. tuganakmevali qator orasiga ishlov beoriladigan ekinlar bo'lganligi uchun almashlab ekishda ahamiyati katta. er yuzida tuganakmevali o'simliklardan quyidagilar ekiladi: -kartoshka –solahum tuberosum l- oilasi-solahaceae -batat –ipomaea batatus lam – oilasi – asteraceae maniok mahi bu ekinlar har xil …

2 / 22

izmi yaxshi o'zlashtiradigan uglevodlar, oqsillar asosan, kraxmalning ko'pligi, s vitamini, mineral tuzlar, temir, kal'tsiy va boshqa moddalarning mavjudligidadir. xom tuganagi tarkibida s vitamini miqdori 40 % mg/ga etadi. kartoshkaning yosh poyasi tarkibida 84 % mg/ga suv bo'ladi. tuganagi tarkibi 75 % suv va 25 % quruq moddadan iboratdir. quruq modda o'z navbatida 1 % mineral birikma, 1 % kletchatka, 1,2-3,0 % oqsil, 0,7 % aminokislota, kraxmal 14-22 %, qand – 0,9 % pektin moddalar 0,7 %, organik kislotalar – 0,2%, yog' - -,1 % va boshqa moddalar 1,5 % ni tashkil etadi. tuganak tarkibida vitaminlardan : rr (0,57 mg,) v-1 (0,11 mg,) v-2 (0,06 mg,) v-6 (0,22 mg) mavjud bo'lib, s vitaminining esa eng ko'p miqdori 12 mg ni tashkil etadi va ayrim xolarda uning miqdori 40 mg ga etadi. etilmagan yosh tuganaklar bu vitaminga juda boydir. kartoshka bargpoya va ko'k, ko'kimtir rangga ega bo'lgan tuganaklarida zaxarli modda – glyukoalkaloid, …

3 / 22

hkaning 25-30 % urug'lik saftida foydalaniladi. kelib chiqishi va tarqalishi. kartoshkaning vatani janubiy amerika kardilerlaridir, chunki and tog'i xududlarida va tinch okeani sohillarida bu ekinning ko'pgina yovvoyi va yarim yovvoyi turlari hozir xam o'sadi. ovrupoga (ispaniyaga) u xvi asrning ikkinchi yarmida keltirilgan. petr 1 gollandiya safarida yurgan vaqtida xvii asr oxirida graf sheremetevga kartoshka jo'natgan degan taxmin bor. demak, kartoshka asosan xix asrning ikkinchi yarmidan boshlab katta maydonlardan ekila boshlanadi. kartoshkani qayta ishlaydigan sanoatning rivojlanishi natijsida uni etishtirish tez rivojlandi. markaziy osiyoda, jumladan o'zbekistonda kartoshka xix asr o'rtalaridan keng tarqalgan. er yuzida 1994 yil kartoshka 18 mln.ga maydoniga ekilgan. ovrupoda 35% ekin maydonini, rossiyada 3,3 mln.ga ni tashkil etgan. kartoshka markaziy osiyoda asosan oziq- ovqatga ishlatish uchun etishtiriladi. uni eng maydon notavar tuganaklari esa chorva mollariga beraladi. 1998 yilda kartoshka ekilgan maydon 54,6 ming gektar bo'lib, hosildorligi 12,6 t/ga yalpi hosili 691 ming t/ga etgan. 2003 yilda kartoshka 48,2 ming …

4 / 22

ing er ustki qismi – barg va poyalari har yili o'sadi va nobud bo'ladi (25- rasm) kartoshka tuganaklari mo''tadil iqlim sharoitida tuproqda saqlanmaydi, chunki sovuq harorat uni zararlaydi. shuning uchun bu tuganaklar kuz faslida kovlab olinib, bahorda qayta ekiladi va xuddi bir yillik o'simlik sifatidat o'stiriladi. havo temperaturasi va namligi kartoshkaning gullash quvvatiga va urug' hosil qilishiga katta ta'sir ko'rsatadi. qurg'oqchil janubiy viloyatlarda shimoliy yoki tog'oldi salqin viloyatlardagiga qaraganda kartoshkaning gul va urug'i sekin hosil bo'ladi. kartoshka tuganagi muhim biologik xususiyatga – tinim davriga ega, shuning uchun u kavlab olingandan so'ng tezda o'smaydi tinim davri turli navlarda turlicha bo'lib, u ko'pchilik navlarda 60 kundan ko'p vaqt talab etadi. kartoshka past haroratli o'smlikdir. shuning uchun tuganaklarning ko'karishi va o'simliklarning o'sish uchun ko'pchilik navlarda 6-70 dastlabki harorat deb hisoblanadi. tuganaklarni yaxshi o'sish uchun esa o'rtacha harorat 19-230. tuganak o'stirilayotgan vaqtida harorat 3-50 va 310 dan yuqori bo'lsa, u ko'karishdan to'xtaydi. tuganaklar bir …

5 / 22

tsa, fotosintez jarayoni sekinlashadi, 400ga etganda esa fotosintez assimliyatsiya jarayoni to'xtaydi. yuqori xarorat ta'sirida fotosintezning uzoq vaqt to'xtab qolishi natijasida kartoshka tuganaklari keyingi o'sish qobilyatini yo'qotadi. yuqori xarorat kartoshkaning irsiyatiga va sifatiga ham yomon ta'sir ko'rsatadi, uning ko'pincha aynishiga, hosildorligining surinkasiga kamayishiga va tovarlik sifatining pasayishiga olib keladi. kechki muddatda – yozda ekildaigan uruglik kartoshka saqlash vaqtida yuqori harorat ta'sirida ko'plab nobud bo'ladi. ekilganda erda chirib ketadi. natijada ekin ko'pincha siyrak chiqadi va hosil keskin kamayadi. kartoshkaning to'liq o'sib rivojlanishi va hosil to'plashi uchun (100s.dan yuqori) ertapishar navlari uchun 1000-1400, kechpisharlar uchun esa 1400-1600 miqdorda xarorat talab etadi. kartoshka yorugsevar o'simlik. tuganklari undirilayotgan vaqtda yoruglik etarli bo'lsa rangi oq, mo'rt va tezda sinib ketadigshan o'simta hosil qiladi. kartoshka stoloni yorug sharoitda hosil bo'lmaydi. yoruglik etarli bo'lsa, poyalarning o'sishi, gullashi va tuganak hosil bo'lishi susayib, natijada hosildorligi pasayadi. kartoshka o'simligi neytral fotoperiodizm uzun va qisqa kunda ham yaxshi rivojlanishi mumkin. kartoshka …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tugunakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka-ahamiyati va etishtirish agrotexnikasi"

slayd 1 9 - mavzu. tugunakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka - ahamiyati va etishtirish agrotexnikasi “o'simlikshunoslik va paxtachilik” fani toshkent – 2010 reja: tuganakmevalilar ahamiyati kartoshka - ahamiyati, kelib chiqishi, tarqalishi kartoshka biologiyasi va navlari kartoshka etishtirish texnologiyasi bu guruhga har xil botanik oila va turlarga mansub tuganakmeva hosil qiladigan o'simliklar kiradi. tuganakmevalilar tarkibida 65-84% quruq modda bo'ladi. quruq moddaning tarkibida kraxmal, qand, inulin mavjud. tuganakmevali ekinlarning kimyoviy tarkibi, (%) moddalar ekinlar kartoshka batat maniok taro er noki uglevod 23,7 26,1 17-32 30-35 17,9 oqsil 2,0 1,8 0,9-2,3 2-3 2,3 yog' 0,18 0,7 0,1-0,7 0,2-0,5 0,20 tuganakmevalilar oziq-ovqatda, em-xashak va texnikada xom ashyo sifatida i...

This file contains 22 pages in PPT format (133.0 KB). To download "tugunakmevali ekinlarning ahamiyati. kartoshka-ahamiyati va etishtirish agrotexnikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tugunakmevali ekinlarning ahami… PPT 22 pages Free download Telegram