moliyaviy rejalashtirish va prognozlashtirish

DOCX 11 pages 98.5 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 98.5 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

6-mavzu: moliyaviy rejalashtirish va prognozlashtirish 1. moliyaviy rejalashtirish va bashoratlash 2. ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni moliyaviy tartibga solish 1. moliyaviy rejalashtirish va bashoratlash har qanday ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni boshqarish tizimining asosiy bosqichlaridan biri rejalashtirishdir. iqtisodiy adabiyotlarda, eng umumiy shaklda, rejalashtirish istiqbolga yo‘naltirilgan qarorlarni qabul qilish bo‘yicha faoliyat deb talqin qilinadi. “rejalashtirish” tushunchasining ma’no-mazmunini yanada umumiyroq bo‘lgan va xo‘jalik yurituvchi sub’yektlar faoliyatini muvofiqlashtirishning ob’yektiv zarurligi va imkoniyatini anglatuvchi “rejalilik” orqali aniqlash mumkin. haqiqatdan ham rejalashtirish amaliyotda rejalilikni amalga oshirishni, ya’ni balanslilik (muvozanat) va proporsionallilikka (mutanosiblikka) erishish bo‘yicha ongli faoliyatni bildiradi. shu ma’noda, moliyaviy resurslarning balansliligini (muvozanatini) va prorporsionalliligini (mutanosibligini) ta’minlashga qaratilgan faoliyatga moliyaviy rejalashtirish deyiladi. bunda balanslilik (muvozanat) davlatning ixtiyorida bo‘lgan moliyaviy resurslar va xo‘jalik yurituvchi sub’yektlarning ixtiyorida (qo‘lida) qolgan daromadlar o‘rtasidagi optimal nisbatni bildiradi. proporsionallik (mutanosiblik) esa korxonalar, xo‘jalik tarmoqlari, mintaqalar va davlat sub’yektlari bo‘yicha daromadlarning soliq to‘languncha va soliq to‘langandan keyingi o‘lchamlari (miqdorlari) o‘rtasidagi oqilona nisbatdan iborat. ana shu nisbatni ko‘paytirish yoki …

2 / 11

htirish ma’lumotlarini, masalan, korxona faoliyatining shakliy modelini ishlab chiqish va shu asosda moliyaviy ko‘rsatkichlarning rejali tizimini aniqlashni, moliyaviy rejalashtirishning ishchi sxemasi sifatida qarash mumkin. shuni nazarda tutish kerakki, moliyaviy rejalashtirish jarayonida u yoki bu sub’yekt faoliyat ko‘rsatishi moliyaviy ta’minlanishining hayotiychanligini oshiruvchi noshakliy omillar inobatga olinishi kerak. “moliyaviy rejalashtirish” tushunchasi o‘z ichiga quyidagilarni oladi: -taraqqiyotning asosiy tendensiyalarini aniqlash va moliyaviy tahlil qilish; -jalb qilingan mablag‘lar va vaqtincha bo‘sh turgan mablag‘larni joylashtirish menejmenti; -firma ichidagi moliyaviy natijalar va pullarni rejalashtirish, hisobga olish va nazorat qilish texnologiyasi; -investitsion menejment; -kapitallar menejmenti; -faoliyatning boshqa ko‘rinishlari (trast, faktoring, lizing va boshqalar). quyidagilar moliyaviy rejalashtirishning asosiy vazifalari hisoblanadi: -ishlab chiqarish, investitsion va moliyaviy faoliyatlarni kerakli bo‘lgan moliyaviy resurslar bilan ta’minlash; -pul mablag‘laridan iqtisod qilib, tejab-tergab foydalanish hisobidan korxonaning foydasini oshirish bo‘yicha ichki rezervlarni qidirib topish; -kapitalni samarali joylashtirish yo‘llarini aniqlash, undan oqilona va samarali foydalanishni baholash; -kontragentlar bilan optimal moliyaviy munosabatlarni o‘rnatish; -korxonaning moliyaviy ahvoli, to‘lovga …

3 / 11

ining obro‘yiga obro‘ qo‘shmas, chunki ularga hech narsa bog‘liq emas edi. bozor iqtisodiyotida moliyaviy xizmatlarning roli tubdan o‘zgaradi. ular korxona rivojlanishini faol va ta’sirchan boshqaradi va bir vaqtning o‘zida, shu rivojlanishning yo‘nalishi va sifatini nazorat qiladi. hozirgi sharoitdagi moliyaviy rejalashtirish barcha zaruriy harakatlarni oldindan ko‘zda tutishgina (ko‘ra bilishgina) emas. bu tegishli ishlarni amalga oshirish jarayonida yuzaga chiqishi mumkin bo‘lganhar qanday kutilmagan holatlarni ko‘ra olish qobiliyati hamdir. albatta, xo‘jalik yurituvchi sub’yekt o‘z faoliyatidagi barcha risklarga barham beraolmaydi. lekin u ana shu risklarni samarali oldindan ko‘ra bilish yordamida boshqarish imkoniyatiga ega. moliyaviy rejalashtirish amaliyotida quyidagi asosiy metodlardan foydalanish mumkin: -iqtisodiy tahlil metodi; -normativ metod; -balansli hisob-kitoblar va pul oqimlari metodi; -ko‘p variantlilik metodi; -iqtisodiy-matematik modellashtirish metodi; -va boshqa metodlar. moliyaviy rejalashtirish jarayonining quyidagi asosiy bosqichlarini ajratib ko‘rsatish mumkin: -xo‘jalik yurituvchi sub’yektlar faoliyatining moliyaviy natijalarini tadqiq etish; -operativ rejalarning o‘zgarishi asosida moliyaviy hisobotlarning bashorat variantlarini ishlab chiqish; -o‘z reja topshiriqlarining bajarilishini ta’minlash uchun …

4 / 11

va ichki muhitda o‘zgarayotgan xo‘jalik yuritish sub’yekti moliyaviy taraqqiyotining ko‘p variantli bashoratidan iboratdir. strategik moliyaviy reja, hech bo‘lmaganda, quyidagi savollarga aniq javob bermog‘i lozim: -xo‘jalik yurituvchi sub’yekt uchun talab qilinadigan kapitalning o‘lchami qanday, u qaysi manbalar hisobidan va qanday muddatlarda jalb qilinadi? -bu kapitaldan qanday qilib foydalaniladi? -o‘z kuchiga ishongan holda xo‘jalik yurituvchi sub’yekt rivojlanishi mumkinmi? agar yo‘q bo‘lsa, moliyaviy resurslarni jalb qilishning manbalari qanday? -xo‘jalik yurituvchi sub’yekt pul mablag‘lari tushumi, ishlab chiqarishning rentabelligi va investitsiyalar daromadligining qanday darajalariga chiqishi mumkin va qay muddatlarda? o‘z navbatida, joriy moliyaviy rejalashtirishning asosiy funksiyalari quyidagilardan iborat: -ishlab chiqarish, investitsion, marketing, ilmiy-loyihaviy va qidiruv faoliyatlarini hamda ijtimoiy loyihalarni amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan moliyaviy resurslarning hajmi va ularning manbalarini aniqlash; -mahsulotni (ishni, xizmatni) ishlab chiqarish va realizatsiya qilish tannarxini rejalashtirish; -pul oqimlarini rejalashtirish; -butun xo‘jalik yurituvchi sub’yekt doirasida foydani rejalashtirish (bashoratlash); -investitsiyalarning daromadliligini rejalashtirish. moliyaviy rejalashtirish mamlakat milliy xo‘jaligini rejalashtirishning tarkibiy qismi bo‘lib, ijtimoiy-iqtisodiy …

5 / 11

adigan moliyaning bo‘g‘inlari (moliyaviy munosabatlar) hisoblanadi. aniq pul fondlari mablag‘larining harakati yagona tizimga birlashtirilgan tegishli moliyaviy rejalarda ifodalanadi va mustahkamlanadi. moliyaviy rejalar tizimining markazini byudjet rejasi egallaydiki, unda byudjet fondining harakati, daromadlar va xarajatlarni shakllantirish va ulardan foydalanishning shakllari va metodlari, daromad va xarajatlarning tarkibiy tuzilishi va tuzilmasi o‘zining miqdoriy ifodasini topadi. maqsadli fondlarning harakati, mos ravishda, pensiya fondi, ijtimoiy sug‘urta fondi, majburiy tibbiyot sug‘urtasi fondi, yo‘l fondi, kabilarning moliyaviy rejalarida (smetalarida), ularning daromadlari va xarajatlarida o‘z aks ettiriladi. ularning daromadlar qismida yuridik va jismoniy shaxslarning majburiy va ixtiyoriy badallari ifodalanadi. sug‘urta badallarining miqdori mehnat haqiga nisbatan foizlarda o‘rnatiladi. maqsadli fondlarga qisman byudjet mablag‘lari tushishi, mablag‘lar etishmaganda maqsadli fondlari bir-birlaridan qarzga mablag‘lar olishi mumkin. shunday qilib, maqsadli fondlari bir-biri va byudjet fondi bilan chambarchas bog‘liqdir. sug‘urta fondi butun jamiyat, alohida mintaqalar, hududlar va fuqarolar masshtabidagi yo‘qotmalarni tiklash uchun kerak bo‘ladi. barcha ho‘jalik yurituvchi sub’yektlarning ehtiyojlarini hisobga olish uchun sug‘urta fondi …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliyaviy rejalashtirish va prognozlashtirish"

6-mavzu: moliyaviy rejalashtirish va prognozlashtirish 1. moliyaviy rejalashtirish va bashoratlash 2. ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni moliyaviy tartibga solish 1. moliyaviy rejalashtirish va bashoratlash har qanday ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni boshqarish tizimining asosiy bosqichlaridan biri rejalashtirishdir. iqtisodiy adabiyotlarda, eng umumiy shaklda, rejalashtirish istiqbolga yo‘naltirilgan qarorlarni qabul qilish bo‘yicha faoliyat deb talqin qilinadi. “rejalashtirish” tushunchasining ma’no-mazmunini yanada umumiyroq bo‘lgan va xo‘jalik yurituvchi sub’yektlar faoliyatini muvofiqlashtirishning ob’yektiv zarurligi va imkoniyatini anglatuvchi “rejalilik” orqali aniqlash mumkin. haqiqatdan ham rejalashtirish amaliyotda rejalilikni amalga oshirishni, ya’ni balanslilik (muvozanat) va prop...

This file contains 11 pages in DOCX format (98.5 KB). To download "moliyaviy rejalashtirish va prognozlashtirish", click the Telegram button on the left.

Tags: moliyaviy rejalashtirish va pro… DOCX 11 pages Free download Telegram