inklyuziv taʼlim strategiyalari

PPTX 34 pages 1.1 MB Free download

34 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 34

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 34

mavzu: ko‘rinishida nuqsonlarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim strategiyalari va ularni amalga oshirish shart-sharoitlari. reja: ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim strategiyalari va ularni amalga oshirish shart-sharoitlari inklyuziv taʼlim — davlat siyosati boʻlib, nogiron va sogʻlom bolalar oʻrtasidagi toʻsiqlarni bartaraf etish, maxsus taʼlimga muhtoj bolalar, (ayrim sabablarga koʻra nogiron boʻlgan) oʻsmirlar rivojlanishda uchraydigan nuqsonlar yoki iqtisodiy qiyinchiliklardan qatʼiy nazar ijtimoiy hayotga moslashtirishga yoʻnaltirilgan umumtaʼlim jarayoniga qoʻshishni ifodalovchi taʼlim tizimidir. maxsus ehtiyojlari boʻlgan va shartli ravishda sogʻlom, yaʼni sogʻligi cheklanmagan odamlarning birgalikdagi taʼlimini anglatadi. inklyuziv taʼlimning mazmun mohiyati toʻgʻrisidagi bilim va maʼlumotlar hali jamiyatda yetarli emas. zelandiyadagi vaykato universiteti doktoranti galina nam, nogironligi boʻlgan bolalar uchun maxsus maktab-internatlarda yoki uyda emas, umumiy taʼlim muassasalarida taʼlim olish ustuvor boʻlishi kerakligini aytgan „bu barcha davlat ixtisoslashtirilgan taʼlim muassasalarining bir vaqtda yopilishini anglatmaydi, lekin bolalarning bu kabi maskanlarda …

2 / 34

o'tkirligi pasaygan bolalar ayrim tuslanuvchi ranglarni farqlay olmaydilar. ko'rishda nuqsoni bo'lgan bolalami tekshirish va tashhis qilish turli mutaxassislar: oftalmolog, psixolog, pedagog tomonidan kompleks o'rganishni ko‘zlaydi. ko'rishida nuqsoni bo'lgan bolalar ko'rishining xolatini tavsifi bo‘yicha hamda kasallikning yuzaga kelishi, ijtimoiy rivojlanishi bo'yicha juda katta turli xil guruxni tashkil etadilar. tekshiruv obyekti ko'rmaydigan (ko‘zi ojiz), zaif koiruvchi bola, shuningdek g'ilaylik hamda ambliopiyali boladir. hozirgi vaqtda “ko'zi ojizlik” (ko'rmaydigan lar) tushunchasi ma’lum bir analizatorlaming yetakchi sistemasi sifatida qaralib, uni asosida pedagogik jarayon olib boriladi. shuning uchun ko'zi ojizlarga ikki guruh toifadagi bolalar kiradi: ko'ruv vizusi va yorug'likning sezishi “0” bo'lgan, shuningdek, ko'ruv o‘tkirligi qoldig'i 0.04 gacha bo'iganlar, ta’lim brayl tizimi asosidagi darsliklar orqali amalga oshiriladigan bolalar. ko'rishida nuqsoni bo'lgan bolalar kontingentini taxlili shuni ko'rsatadiki, ularga ta ’lim berish uch yo'nalishni o'z ichiga oladi. birinchi yo‘nalish- maxsus maktablami ko'payishi, unda ko'ruv o'tkirligining qoldig'i (90% gacha): faqat 3-4 % total ko'r bolalar, 7%- yorug'likni his qiluvchi, …

3 / 34

i ojiz bolalar maktabning boshlang'ich sinflarida 77,6% da bolalar serebral falajligining asoratlari, psixik rivojlanishning orqada qolishi, aqli zaiflikning yengil darajasi, markaziy nerv sistemasi jarohatlari, ensefalopatiya, nevrozga o'xshash xolatlar, gidrotsefaliya va boshqa birlamchi nuqsonlar: nutq, harakat tayanch a’zolaridagi buzilishlar va boshqalar bilan birgalikda keladi. ko'rlik va zaif ko'rish sabablarining taxlili shuni ko'rsatadiki, 92% zaif ko’ruvchilaming hamda 88% ko'zi ojizlar tug'ma xarakterdagi nuqsonlar bo'lib. ulardan 30% ko’prog'i nasliy shaklga ega. bunda bolalar ko'rligining kelib chiqishi ko'rish a'zolarining anomaliyasini ortish chastotasi aniq kuzatiladi. tug'ma ko‘rish patologiyalari ml.zemsova hamda l.lsoinseva ishlarida 60,9% xolatlarda, a.i.kaplan tadqiqotiarida-75%, l.lkirillova-91,3%, a.v.xvatova — 92% zaif ko'ruvchilar hamda 88% ko'rlarda, i.l.ferfilfayn 84,2% xolatlarda kuzatiladi. tug'ma kasalliklar hamda ko'ruv organining rivojlanish anomaliyasi tashqi va ichki jarohat ta’sir omillari natijasi bo'lishi mumkin. taxminan ulardan 30% nasliy shaklda (tapetoretinal degeneratsiya, miopiya, tug'ma glaukoma, ko'ruv nerviatrofiyasi, retrolentalnaya fibroplaziya). l.lkirillovaning tadqiqotlarida ko'rsatilishicha, albinizm turidagi moddalar almashinuvi tug'ma nuqsonlarida kuzatiladi: tug'ma kasalliklar ko‘z gavharini rivojlanishida nuqsonlarga …

4 / 34

rivojlanish davridagi ta’sirlar, xomiladorlik paytidagi jarohatlar, ona tomonidan o'tkazilgan virusli kasalliklar, toksoplazmoz, qizamiq va x.k.lar. . ko'rishida nuqsoni bo'lgan bolalami tekshirishda bolalaming asl xolatini aniqlash muhim o'rin tutadi. ko'pgina chet ellik tadqiqotchilar tomonidan bunday bolalarda psixik rivojlanishini chuqur orqada qolishini kuzatganlar. bu ilk yoshda va maktabgacha davrda bo'lgan ko'zi ojiz bolalarga taalluqlidir. masalan, tafakkuming rivojlanishida ko'rishida nuqsonlari bo'lgan bolalar meyorida rivojlanayotgan tengdoshlaridan xattoki 4-8 yosh orqada qolishi ham kuzatilgan. 1977 yildayoq d.uorren rivojlanishdan orqada qolishni faqatgina eksperi mental tadqiqot testlari orqali tekshirilgan, bunda vazifani tushunish va idrok etishiga sharoit yaratmagan xolda olib borilgani, ko'rishda nuqsoni bo'lgan bolalami o'ziga xos tomonlarini hisobga olinmaganini ko'rsatib berdi. testlar ko'pincha brayl tizimiga o'tkazilgan. ko'rishida nuqsoni bo'lgan bolalami psixologik tekshirish bolaning meyorida rivojlanish qonuniyatlaridan kelib chiqgan xolda tiflopsixologlar tomonida ishlab chiqilgan nazariya asosida olib boriladi. rivojlanishida nuqsoni boigan bolalarni tekshirish jarayonida ulaming rivojlanishi ham meyorida rivojlanayotgan bolalaming rivojlanishining umumiy qonuniyatilarigamos kelishi kuzatilgan. bularga quyidagilar kiradi: …

5 / 34

psixik rivoj lanishini o'ziga xos o'zgartirib, psixik faoliyat ikkilamchi, uchlamchi va x.k. nuqsonlarini yuzaga keltiradi. umumiy qonuniyatlar rivojlanishida nuqsoni bo'lgan anomal toifadagi barcha bolalarga tegishli bo'lib, nutqiy muloqotida hamda harakat nuqsonlarida o'ziga xos ifodalanib, anomaliyaning turi va turli shaklidan namoyon bo'ladi. v.llubovskiy va j.i.shif ko'rsatishicha, birlamchi va ikkilamchi nuqsonlaming bo'lishi bolalami tashqi olamdan oluvchi ma’lumotlarni chegaralab qo'yadi. rivojlanish jarayonidagi ko'rishdagi chuqur nuqsonlar bilish faoliyatining barcha turlariga ta ’sir etadi hamda bolani shaxsiy va emotsional-irodaviy doirasini shakllanishida kuzatiiadi. ko'rishni keskin buzilishi olinayotgan ma’lumotni umumiy xajmini pasaytiradi hamda sifatini o'zgartiradi. ko'rish hislarining qisman kamayishi yoki to'liq bo'lmasligi idrok, xotira, shuningdek psixologik tuzim, uning strukturasi, ichki funksiya tizimlarining o'zaro bog'liq tomonlarini, tasawur obrazlarining shakl lanishini hissiy bilish jarayonlarini chegaralab qo'yadi. obrazlami shakllanishida o'ziga xoslik yuzaga kelishi, tushunish, nutq, aqliy qobiliyat orqali tushunib obrazlami o'zaro bog'lay olish, fazoda mo'ljal ola olish va x.k.lar analizatorlaming o'zaro sifatli tizimida o'zgarishlami yuzaga keltiradi. jismoniy rivojlanishida ham yetarlicha …

Want to read more?

Download all 34 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inklyuziv taʼlim strategiyalari"

mavzu: ko‘rinishida nuqsonlarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim strategiyalari va ularni amalga oshirish shart-sharoitlari. reja: ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim ko‘rinishida kamchiliklarga ega bo‘lgan bolalar uchun inklyuziv ta’lim strategiyalari va ularni amalga oshirish shart-sharoitlari inklyuziv taʼlim — davlat siyosati boʻlib, nogiron va sogʻlom bolalar oʻrtasidagi toʻsiqlarni bartaraf etish, maxsus taʼlimga muhtoj bolalar, (ayrim sabablarga koʻra nogiron boʻlgan) oʻsmirlar rivojlanishda uchraydigan nuqsonlar yoki iqtisodiy qiyinchiliklardan qatʼiy nazar ijtimoiy hayotga moslashtirishga yoʻnaltirilgan umumtaʼlim jarayoniga qoʻshishni ifodalovchi taʼlim tizimidir. maxsus ehtiyojlari boʻlg...

This file contains 34 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "inklyuziv taʼlim strategiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: inklyuziv taʼlim strategiyalari PPTX 34 pages Free download Telegram