uglerod va kremniy

DOCX 77,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1669400676.docx uglerod va kremniy reja: 1.iv-a guruhcha elementlariga umumiy tavsifnoma.uglerodning tabiatda tarqalishi 2.uglerodning kimyoviy hossalari. karbonat kislota tuzlari 3. kremniyni tabiatda tarqalishi, olinishi va hossalari 4. uglerod va kremniy birikmalarining qishloq xo’jaligidagi ahamiyati uglerodning kimyoviy xossalarini o’ziga xosligi, muhim biogen element sifatida namoyon etadi. uning birikmalari 10 milliondan ortib ketdi. kremniyning birikmalari esa yer qobig’i va tuproqda ko’p miqdorda uchrashi bilan tavsiflanadi. 1.iv-a guruhcha elementlariga umumiy tavsifnoma.uglerodning tabiatda tarqalishi iv-a guruhcha elementlariga c, si, ge, sn, pb kiradi. bular pelementlardir. bu elementlarning tashqi pog’onasida qo’zg’atilmagan holatda ns2 ·np2 elektronlar bo’ladi, shulardan p-elektronlar juftashmagan. qo’zg’atilgan holatda ns2-dagi elektronlardan bittasi p-ga o’tishi natijasida s1p3 konfiguratsiyaga (4ta juftlashmagan elektronlarga) ega bo’ladi. shuning uchun bu elementlar birikmalarida –4 dan +4 gacha oksidlanish darajalarini namoyon qiladilar. guruhchada tartib raqamining ortishi bilan atom radiusi kattalashadi, ionlanish energiyasi esa kamayib boradi, ya'ni metallmaslik hossalari susayib, metallik hossalari kuchayib boradi. tabiiy uglerod barqaror ikki izotopdan 126с(98,0%), 136c(1,1) tashkil …

il etadi. uglerodning allotropik shakl o’zgarishlari. uglerodning allotropik shakl o’zgarishlari olmos, garfit, α-karbin, β- karbinlar fizikaviy hossalari jihatidan bir-biridan keskin farq qiladi, bunga sabab ularning kristall panjaralari turlicha tuzilganligidir. olmos yorug’ni kuchli sindiruvchi, shuning uchun yaltiroq, rangsiz kristall modda. olmos kristallarida uglerod atomlari sp3 - gibridlangan xolatda bo’ladi. ular o’zaro qutbsiz kovalent bog’langan. olmosda uglerodning har qaysi atomi 4ta boshqa atom bilan qurshab olingan, bu atomlar tetraedr markazidan uning uchlari tomon yo’nalgan bo’ladi. olmosning bu tuzilishi uning nihoyatda qattiqligini va elektr tokini umuman o’tkazmasligiga sabab bo’ladi. zichligi ρ=3,5 g/sm3 ga teng. sun'iy olmos grafitni 2000 ºc haroratda va 107 kpa bosimda qizdirib olinadi. olmosni havosiz joyda 1800-1850o gacha qizdirilsa grafitga aylanadi. grafit - ozgina metall yaltiroqligiga ega, to’q kulrang krisstall modda. grafit krisstallarida uglerod atomlari sp2 gibridlangan holatda bo’ladi. ular to’g’ri oltiburchakdan tarkib topgan yassi qatlamlar bo’lib birikkan. ularda uglerodning har bir atomi 3ta qo’shni atom bilan kovalent bog’lanish orqali …

lamchi bog’lari orqali bog’langan: − c = c = c = c = c = c− β-karbin. uglerodning birikmalari termik parchalanganda ko’mir hosil bo’ladi. ko’mirning eng muhim navlari koks, pista ko’mir va qurim. koks- toshko’mirning havosiz joyda qizdirib olinadi. pista ko’mir yog’ochni havosiz joyda qizdirilganda hosil bo’ladi. qurum tabiiy gazni cheklangan miqdordagi havoda yondirish orqali olinadi. uglerodning barcha allotropik shakl o’zgarishlari hech qanday erituvchida erimaydi, faqat kuchli oksidlovchilar bilan reaksiyaga kirishadi. 2.uglerodning kimyoviy hossalari. karbonat kislota tuzlari uglerod odatdagi haroratda ftor bilan, qizdirilganda esa xlor bilan, yuqoriroq haroratda oltingugurt va azot bilan reaksiyaga kirishib, uglerod to’rt- ftoridni, uglerod to’rt- xloridni, uglerod sulfidni va ditsianlarni hosil qiladi: c +2f2 = cf4 (gaz); c +2cl2 t↦ccl4 (suyuqlik); 4c + s8 = 4cs2(suyuqlik); 2с + n2 = c2n2 (zaharli). ditsian h2, cl2 va ishqorlar bilan odatdagi sharoitda juda oson reaksiyaga kirishib, sianid kislota birikmalarini hosil qiladi: c2n2 + h2 → 2 hcn tsian …

dga keladi. uchinchi bog’lanish esa kislorod atomining bo’linmagan elektron jufti bilan uglerod atomining erkin orbitali hisobiga donor-akseptor mexanizmi bo’yicha hosil bo’ladi. shuning uchun co da uglerodni valentligi 3ga, oksidlanish darajasi esa + 2 ga teng bo’ladi: :сo: uglerod (ii)- oksid quyidagi usullarda olinadi: 2c +o2 = 2co, co2 +c = 2co laboratroriya sharoitida: hcooh h2so4(конц)↦co+h2o havoda uglerod (ii)- oksid ko’kish alanga berib yonadi: 2co+o2 = 2co2, δh0 = -572kж yuqori bosim va haroratda uglerod (ii)- oksid oltingugurt, xrom, nikel, temir bilan, yorug’lik nurida esa xlor bilan reaksiyaga kirishadi: 4co +ni=ni(co)4 nikel karbonil 5co +fe = fe(co)5 temir karbonil co + cl2 = cocl2 xlor karbonil yoki fosgen co +s = cos sulfid karbonil uglerod (ii)- oksid kuchli qaytaruvchi. u ko’pchilik metallarni oksidlaridan qaytaradi: cuo+co = cu +co2, fe2o3 +3co = 2fe +3co2 fe3o4 +co = co2 +3feo, feo+co = co2 + fe uglerod (iv)- oksid rangsiz, mazasiz, havodan 1,5 marta …

+ + hco3-k2 ↦2h+ + co32- k1 = 4*10-7, k2 = 5*10-11teng bo’ladi. karbonat kislota ikki bosqichda dissotsilangani uchun, o’rta tuzlarkarbonatlar va nordon tuzlar gidrokarbonatlarni hosil qiladi. ishqoriy metallar va ammoniyning karbonatlari hamda ko’pchilik gidrokarbonatlar suvda yaxshi eriydi. bunda eritma muhiti gidroliz tufayli ishqoriy bo’ladi. bu tuzlar ishqor eritmalariga co2 gazi ta'sir ettirib olinadi. masalan: koh +co2 = khco3, khco3 +koh = k2co3 +h2o ca(oh )2 +co2 =caco3 +h2o gidrokarbonatlar va karbonatlar qizdirilganda parchalanib ketadilar: 2nahco3 1000c↦na2co3 +co2 + h2o 5000c mgco3 ↦co2 + mgo caco3 10000c↦cao+co2 karbonatlarga kuchsiz kislota-sirka kislotasi ta'sir ettirilganda ham parchalanib ketadi, caco3 +2ch3cooh ↦ca(ch3coo)2 +co2 ↑+h2o ohaktoshi co2 va h2 o ta'siridan erib, kalsiy gidrokarbonatni hosil qiladi: caco3 + h2o +co2 = ca(hco3)2 kalsiy karbonat kislotali tuproqlarni ohaklashda va qurilish materiali sifatida ishlatiladi: k2co3 - kaliyli o’g’it, fotografiyada, sovun va shisha ishlab chiqarishda; caco3·mgco3– magniyli mikro o’g’it sifatida; na2co3·10h2o - soda, sovun, shisha ishlab chiqarishda, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "uglerod va kremniy"

1669400676.docx uglerod va kremniy reja: 1.iv-a guruhcha elementlariga umumiy tavsifnoma.uglerodning tabiatda tarqalishi 2.uglerodning kimyoviy hossalari. karbonat kislota tuzlari 3. kremniyni tabiatda tarqalishi, olinishi va hossalari 4. uglerod va kremniy birikmalarining qishloq xo’jaligidagi ahamiyati uglerodning kimyoviy xossalarini o’ziga xosligi, muhim biogen element sifatida namoyon etadi. uning birikmalari 10 milliondan ortib ketdi. kremniyning birikmalari esa yer qobig’i va tuproqda ko’p miqdorda uchrashi bilan tavsiflanadi. 1.iv-a guruhcha elementlariga umumiy tavsifnoma.uglerodning tabiatda tarqalishi iv-a guruhcha elementlariga c, si, ge, sn, pb kiradi. bular pelementlardir. bu elementlarning tashqi pog’onasida qo’zg’atilmagan holatda ns2 ·np2 elektronlar bo’ladi, shulardan p-e...

Формат DOCX, 77,5 КБ. Чтобы скачать "uglerod va kremniy", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: uglerod va kremniy DOCX Бесплатная загрузка Telegram