kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari

DOCX 315.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1671116639.docx kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari referat kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari reja: 1. kimyo sanoatining xomashyo bazasi 2. xomashyolarni klassifikatsiyalash 3. xomashyo resurslaridan kompleks va samarali foydalanish 4. xomashyolarni boyitish usullari 1. kimyo sanoatining xomashyo bazasi bizning mamlakatimiz xalq xo’jaligini mineral xomashyoga bo’lgan talabini amalda to’la ta’minlanishiga imkoniyati bo’lgan qudratli xomashyo bazasiga egadir. xomashyo zahiralarining ko’pligi yetakchi kimyo sanoati korxonalari – olmaliq «ammofos-maxam» aj, «maxam- chirchiq» aj, «farg’onaazot» aj, «navoiyazot» aj, «toshkent lokbo’yoq zavodi» oaj qk, «dehqonobod kaliyli o’g’itlar zavodi» uk, «qo’ng’irot soda zavodi» uk, «sho’rtan gaz kimyo majmuasi» mchj, «qo’ng’irot natriy sulfat» mchj qk va qator boshqa kimyo sanoati korxonalarini vujudga keltirish imkonini yaratdi. hozirda kimyo sanoati rivojlangan hududlar – olmaliq, chirchiq, farg’ona, qo’qon, navoiy, sho’rtan, dehqonobod va respublikamizning boshqa hududlarida yirik kimyo sanoati korxonalari ishlab turibdi. xomashyodan foydalanish nuqtai nazardan kimyo sanoatining asosiy xususiyatlari: 1) yer osti xomashyo resurslari (fosfatli xomashyolar, …

istirol, kaprolaktam, yadoximikatlar va boshqa mahsulotlar olinishi mumkin. shu bilan birga usullarning xilma-xilligi bitta mahsulotning turli xil xomashyolardan olish imkonini beradi. masalan, asetilen ishlab chiqarishda tabiiy gaz, neftni qayta ishlash gazlari, neft qazib olish yo’ldosh gazlari, kalsiy karbid; kaprolaktam ishlab chiqarish uchun esa – benzol, fenol, anilin yoki toluol ishlatilishi mumkin. ko’pgina kimyoviy mahsulotlar bir necha yo’llar bilan olinishi mumkin. masalan, sulfat kislota ishlab chiqarishning kontaktli va minorali usullari, superfosfat ishlab chiqarishning kamerali, oqimli va boshqa usullari, etil spirti ishlab chiqarishning bug’-fazali va sulfat kislotali gidratatsiya usullari va xokazo ko’rsatish mumkin. kimyo sanoatida tog’-kon ruda, neft, gaz, o’rmon va sellyulozaqog’oz sanoatlari, qora va rangli metallurgiya korxonalarining mahsulotlari xomashyo sifatida ishlatiladi. masalan, misli, ruxli, qo’rg’oshinli ruda va konsentratlarni kuydirishda hosil bo’ladigan rangli metallurgiya chiqindi gazlaridan ajratib olinadigan sulfit angidrid sulfat kislota ishlab chiqarishning qimmatbaho xomashyosi hisoblanadi. oltingugurtli xomashyoni kuydirishga sarflanadigan maxsus xarajatlarsiz har bir tonna mis metali suyuqlantirib olish hisobiga 10 …

hsuloti va ikkinchi korxonaning xomashyosi bo’lishi ham mumkin. masalan, rangli metallurgiya korxonasida mahsulot sifatida ishlab chiqarilgan sulfat kislota mineral o’g’itlar, xususan, fosforli o’g’itlar sanoatining xomashyosi vazifasini o’taydi. kimyo-texnologiya jarayonlarida asosan davriy jadvaldagi atigi 60 element ishlatiladi, bunda ular ishlab chiqarishda bir necha kilogrammdan to bir necha o’n million tonnagacha ishtirok etishi mumkin. kimyo sanoatining xomashyosi turli belgilarga ko’ra klassifikatsiyalarga bo’linadi: kelib chiqishiga ko’ra – tabiiy (minerallar, o’simliklar va hayvonlar) va sun’iy (koks, sanoat gazlari, kimyoviy tolalar va xokazo); agregat holatiga ko’ra – qattiq (minerallar, rudalar, ko’mir, yog’och); suyuq (suv, neft, tuz eritmalari) hamda gazsimon (havo va gazlar); kimyoviy tarkibiga ko’ra – organik va noorganik, ishlatilishiga ko’ra ozuqali va texnikaviy turlarga bo’linadi. mineral xomashyolar. yer ostidan qazib olinadigan mineral birikmalarga mineral xomashyolar deyiladi. bunday minerallar yer yuzida 2500 dan ortiq bo’lib, bular yer sharining turli qismlarida turlicha miqdorda bo’ladi. o’zbekistonning yer maydoni turli xomashyolarga juda boy o’lkadir. v.i.vernadskiy, n.s.kurnakov, a.e.fersman va …

alashmasi bo’lishi mumkin. bunday rudalar polimetall (ko’p metalli) yoki kompleks rudalar deyiladi. bu polimetall rudada qaysi metall ko’proq bo’lsa, ruda shu metall nomi bilan ataladi. lekin har qanday polimetall ruda tarkibida hamma vaqt temir sulfid (fes) va temir kolchedani (fes2) bo’ladi. rudalar, asosan, metallurgiya sanoatining xomashyosi hisoblanib, ulardan turli xil metallar olinadi. ba’zi vaqtlarda ayrim metalli rudalar kimyo sanoatida ham ishlatiladi. masalan: fe2o3 va pb2o4, tio2 lar bo’yoq olishda ishlatiladi. ba’zi rudali xomashyolarning tavsifi 1.1- va 1.2-jadvallarda keltirilgan. 1.1-jadval alyuminiyli muhim rudalar rudalarning nomi kimyoviy tarkibi al2o3 ning miqdori, % asosiy qo’shimchalari boksitlar al2o3∙xh2o 36-60 fe2o3, sio2, tio2, cao, mgo nefelin e8al8si9o34 29 ca5f(po4)3 alunit k2so4∙xal2(so4)3∙ ∙yal2o3∙zh2o 20-22 kvars, fe2o3, tio2, k2o rudasiz mineral xomashyolar ham tog’ jinslari bo’lib, ular metall olish uchun (magniy va ishqoriy metallarning xlorli tuzlaridan boshqalari) ishlatilmaydi. bunday mineral xomashyolar hech qanday kimyoviy qayta ishlanmasdan to’g’ridan-to’g’ri xalq xo’jaligida yoki metallsiz ishlab chiqarishlarda xomashyo sifatida ishlatiladi. rudasiz …

ali minerallar formulalari temir yoki marganesning miqdori, % qizil temirtosh gematit fe2o3 51-66 qo’ng’ir temirtosh limonit fe2o3∙nh2o 30-55 magnitli temirtosh magnetit feo∙fe2o3 (fe3o4) 45-65 shpatli temirtosh siderit feco3 30-45 marganesli ruda pirolyuzit mno2∙xh2o 45-55 rudasiz mineral xomashyolarning ba’zi turlari 1.3-jadvalda keltirilgan. yonuvchi mineral xomashyolar yoqilg’i sifatida ishlatiladigan foydali qazilma boyliklaridir. bularga toshko’mir, qo’ng’ir ko’mir, torf, yonuvchi slaneslar, neft hamda tabiiy yonuvchi gazlar kiradi. yonuvchi gazlar va neft eng arzon va foydalanish uchun qulay yoqilg’igina bo’lib qolmasdan, balki kimyo sanoatida qimmatbaho xomashyolar hisoblanadi. texnikaviy jarayonlarda yonuvchi gazlar bilan neft muhim amaliy ahamiyat kasb etadi. hozirgi zamon kimyosining rivojlanish darajasi texnika jarayonlari uchun zarur, tabiatda uchramaydigan yoki kam uchraydigan yangi xil materiallarini gaz va neftdan olish imkoniyatlarini to’la ochib bermoqda. 1.3-jadval rudasiz xomashyolarning ba’zi turlari xomashyolarning nomi asosiy birikmalarining kimyoviy formulasi ishlatilishi apatitlar ca5f(po4)3 fosforli o’g’it fosforitlar ca5f(po4)3∙caco3∙mgco3 fosforli o’g’it silvinit kcl∙nacl kaliyli o’g’it oltingugurt s sulfat kislota temir kolchedani fes2 sulfat …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari"

1671116639.docx kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari referat kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari reja: 1. kimyo sanoatining xomashyo bazasi 2. xomashyolarni klassifikatsiyalash 3. xomashyo resurslaridan kompleks va samarali foydalanish 4. xomashyolarni boyitish usullari 1. kimyo sanoatining xomashyo bazasi bizning mamlakatimiz xalq xo’jaligini mineral xomashyoga bo’lgan talabini amalda to’la ta’minlanishiga imkoniyati bo’lgan qudratli xomashyo bazasiga egadir. xomashyo zahiralarining ko’pligi yetakchi kimyo sanoati korxonalari – olmaliq «ammofos-maxam» aj, «maxam- chirchiq» aj, «farg’onaazot» aj, «navoiyazot» aj, «toshkent lokbo’yoq zavodi» oaj qk, «dehqonobod kaliyli o’g’itlar zavodi» uk, «qo’ng’irot soda zavodi» uk, «sho’rt...

DOCX format, 315.4 KB. To download "kimyo sanoatining xomashyo bazasi va xomashyolarni boyitish usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyo sanoatining xomashyo baza… DOCX Free download Telegram