ulug’bek kutubxonasi va uning boyligi

DOCX 4 sahifa 18,2 KB Bepul yuklash

4 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 18,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 4

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 4

mirzo ulug’bek – davlat arbobi va buyuk olim mirzaxakimov azizbek 📝annotatsiya mirzo ulug'bek – buyuk davlat arbobi va astronom, matematika va boshqa fanlar sohasidagi betakror olim. uning samarqanddagi madrasasi va astronomik kuzatuvlar markazi o'rta asr ilmining rivojiga ulkan hissa qo'shgan. 🔑kalit so'zlar. mirzo ulug'bek, davlat arbobi, olim, astronom, matematik, samarqand, rasadxona, "ziji kuragoniy", islom olami, ulugʻbek kutubxonasi va uning boyligi ulugʻbek kutubxonasida saqlangan qoʻlyozmalar orasida ilk bor astronomiya, geografiya va matematika fanlariga oid ilmiy taʼriflar, jadvallar va rasmlar bilan bezatilgan nohilo asarlar ham uchragan. kutubxonaning boyligi nafaqat kitoblar soni bilan, balki ularning sifat jihatidan noyobligi, yaʼni asl nusxalarning mavjudligi va oʻsha davr uchun noyob bilimlarni oʻzida mujassam etganligi bilan ham ajralib turardi. ulugʻbek kutubxonasida dunyoning turli burchaklaridan olib kelingan 100 mingdan ortiq qoʻlyozma va kitoblar saqlangan boʻlib, ular orasida astronomiya, matematika, tibbiyot va falsafa boʻyicha noyob asarlar ham bor edi. ulugʻbekning merosining zamonaviy ahamiyati ulugʻbekning astronomik kuzatishlari natijalari zamonaviy astronomiya …

2 / 4

urli burchaklaridan kelgan 60 dan ortiq olimlarni birlashtirib, astronomiya va matematikada ulkan yutuqlarga erishgan. mirzo ulug‘bek 1394-yilda tug‘ilib, 1449-yilda vafot etgan, movarounnahrni 40 yildan ortiq boshqargan buyuk hukmdor va olimlar avlodidan bo‘lgan. ulugʻbek rasadxonasi va uning ahamiyati rasadxonada 1000 dan ortiq yulduzning koordinatalari aniq oʻlchangan va "ziji-i sultoni" nomli mashhur astronomik katalog tuzilgan, bu oʻrta asr astronomiyasiga katta hissa qoʻshgan. ulugʻbek rasadxonasida amalga oshirilgan kuzatishlar va hisob-kitoblar natijalari keyingi asrlar astronomlari uchun muhim manba boʻlib xizmat qilgan va geotsentrik modelni takomillashtirishga yordam bergan. ulugʻbek rasadxonasi 1420-yilda qurilgan boʻlib, oʻz davrining eng yirik va aniq astronomik asboblariga, jumladan, 40 metrli meridian doirasiga ega edi. xulosa va xulosalar uning kutubxonasida 600 000 dan ortiq qo'lyozma asarlar saqlangan bo'lib, bu o'rta asrlar uchun beqiyos katta raqamdir. mirzo ulug'bekning 100 dan ortiq ilmiy asarlarining faqat 10-15 foizigina bizgacha etib kelgan, qolganlari yo'qolgan yoki hali topilmagan. ulug'bekning astronomiya sohasidagi eng muhim yutuqlaridan biri – “ziji …

3 / 4

ik belgidan keyingi aniqlikda berilgan, bu oʻsha davr uchun ajoyib yutuq hisoblanadi. ulugʻbek “ziji-i sultoniy” astronomik jadvalidagi trigonometrik funksiyalarni hisoblashda yuqori aniqlikka erishgan, 360 darajalik doira uchun 90 ta qiymatni hisoblab chiqqan. ulugʻbekning matematikaga qoʻshgan hissasi, ayniqsa, sonlar nazariyasi, algebra va geometriya sohalarida olib borilgan tadqiqotlari bilan ham muhimdir, bu sohalardagi yutuqlari hozirgacha oʻrganilmoqda. ulugʻbekning astronomiyaga qoʻshgan hissasi ulugʻbek samarqandda dunyodagi eng katta astronomik asbob – radiusi 40 metrga yetgan kvadranti qurdirgan va bu asbob yordamida yulduzlarning koordinatalarini aniq oʻlchagan. ulugʻbekning "ziji-i sultoniy" asarida 1018 ta yulduzning koordinatalari aniq koʻrsatilgan boʻlib, bu oʻsha davr astronomiyasiga ulkan hissa boʻlgan. uning rahbarligida tuzilgan "ziji-i sultoniy" astronomik jadvali oʻz davrining eng aniq va toʻliq jadvali boʻlib, quyosh, oy va sayyoralarning harakatini aniq hisoblab chiqqan. ulugʻbek davridagi davlat boshqaruvi ulug'bek davrida 40 dan ortiq viloyat va tumanlar mavjud bo'lib, ularning har biri hakim va mutasaddilar tomonidan boshqarilgan. davlat daromadlarining asosiy qismi soliqlar, bojlar va …

4 / 4

ham bo'lgan. uning ilmiy merosi bugungi kunda ham dunyo miqyosida e'tirof etiladi va o'rganilib kelinadi. uning hukmronligi davrida ilm-fan yuksak rivojlangan. 📚foydalanilgan adabiyotlar 1. mirzo ulug'bek haqida tarixiy manbalar. toshkent, "fan" nashriyoti, 1991 yil. 2. s. saidaxmedov. mirzo ulug'bek va uning davri. toshkent, "o'zbekiston" nashriyoti, 1994 yil. 3. a. solixov. mirzo ulug'bek – buyuk olim va davlatchar. toshkent, "ilm" nashriyoti, 2001 yil. 4

5 / 4

ulug’bek kutubxonasi va uning boyligi - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 4 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ulug’bek kutubxonasi va uning boyligi" haqida

mirzo ulug’bek – davlat arbobi va buyuk olim mirzaxakimov azizbek 📝annotatsiya mirzo ulug'bek – buyuk davlat arbobi va astronom, matematika va boshqa fanlar sohasidagi betakror olim. uning samarqanddagi madrasasi va astronomik kuzatuvlar markazi o'rta asr ilmining rivojiga ulkan hissa qo'shgan. 🔑kalit so'zlar. mirzo ulug'bek, davlat arbobi, olim, astronom, matematik, samarqand, rasadxona, "ziji kuragoniy", islom olami, ulugʻbek kutubxonasi va uning boyligi ulugʻbek kutubxonasida saqlangan qoʻlyozmalar orasida ilk bor astronomiya, geografiya va matematika fanlariga oid ilmiy taʼriflar, jadvallar va rasmlar bilan bezatilgan nohilo asarlar ham uchragan. kutubxonaning boyligi nafaqat kitoblar soni bilan, balki ularning sifat jihatidan noyobligi, yaʼni asl nusxalarning mavjudligi va oʻsha davr ...

Bu fayl DOCX formatida 4 sahifadan iborat (18,2 KB). "ulug’bek kutubxonasi va uning boyligi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ulug’bek kutubxonasi va uning b… DOCX 4 sahifa Bepul yuklash Telegram