iqlim o'zgarishining o'zbekiston iqtisodiyotiga ta'siri

DOCX 41 pages 52.7 KB Free download

41 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 52.7 KB

File type DOCX

Pages 41

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 41

iqlim o'zgarishining o'zbekiston iqtisodiyotiga ta'siri mundarija: kirish............................................................................................................. 3 i.bob. iqlim o‘zgarishi va uning iqtisodiyotga ta’sirining nazariy asoslari 1.1. iqlim o‘zgarishi tushunchasi, sabablari va global oqibatlari...................... 5 1.2. iqlim o‘zgarishining tabiiy resurslar va ishlab chiqarish tizimlariga ta’siri............................................................................................... 12 ii.bob. iqlim o‘zgarishining iqtisodiyotga salbiy ta’sirini kamaytirish choralari 2.1. iqlimga moslashish va iqtisodiy barqarorlik strategiyalari......................... 19 2.2. sanoat va energetika sohalariga iqlim o‘zgarishining iqtisodiy oqibatlari............................................................................................. 29 xulosa........................................................................................................... 39 foydalanilgan adabiyotlar........................................................ 40 kirish mavzuning dolzarbligi.so‘nggi o‘n yilliklarda global miqyosda iqlim o‘zgarishi insoniyat oldida turgan eng dolzarb ekologik, iqtisodiy va ijtimoiy muammolardan biriga aylandi. atmosferadagi issiqxona gazlari miqdorining ortishi, haroratning ko‘tarilishi, yog‘ingarchilik miqdorining o‘zgarishi, qurg‘oqchilik va suv tanqisligi kabi holatlar dunyo mamlakatlari iqtisodiyotiga jiddiy ta’sir ko‘rsatmoqda. ushbu jarayonlardan o‘zbekiston ham chetda emas. mamlakatimiz markaziy osiyoning quruq iqlimli mintaqasida joylashgani sababli, global iqlim o‘zgarishining salbiy oqibatlariga eng sezgir hududlardan biri hisoblanadi. o‘zbekistonda iqlim o‘zgarishi, avvalo, qishloq xo‘jaligi, suv resurslari, energetika, transport va sog‘liqni saqlash sohalarida o‘z …

2 / 41

diyotning asosiy tarmoqlariga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda. bu esa o‘z navbatida oziq-ovqat xavfsizligi, bandlik darajasi va aholi farovonligiga bevosita ta’sir etadi. mamlakat miqyosida bu muammoni yumshatish va unga moslashish bo‘yicha bir qator strategiyalar ishlab chiqilgan. xususan, “yashil iqtisodiyot” konsepsiyasini joriy etish, qayta tiklanuvchi energiya manbalarini rivojlantirish, suvni tejovchi texnologiyalarni keng qo‘llash hamda ekologik siyosatni takomillashtirish orqali iqlim o‘zgarishining iqtisodiyotga bo‘lgan salbiy ta’sirini kamaytirish choralari ko‘rilmoqda. mazkur kurs ishi iqlim o‘zgarishining o‘zbekiston iqtisodiyotiga ko‘rsatgan ta’sirini chuqur o‘rganish, bu jarayonning iqtisodiy, ekologik va ijtimoiy jihatlarini tahlil qilish hamda mavjud muammolarni hal etish yo‘llarini aniqlashga qaratilgan. o‘zbekiston geografik jihatdan quruq iqlimli, kontinental mintaqada joylashgani sababli iqlim o‘zgarishining salbiy oqibatlariga eng ko‘p duch kelayotgan davlatlardan biridir. mamlakatda haroratning ko‘tarilishi, suv resurslarining kamayishi, cho‘llanish va tuproq degradatsiyasi, shuningdek, ekstremal ob-havo hodisalari sonining ortishi iqtisodiy tarmoqlarga jiddiy bosim o‘tkazmoqda. kurs ishining maqsadi:ushbu kurs ishining maqsadi — o‘zbekiston respublikasida iqlim o‘zgarishining iqtisodiyot tarmoqlariga, xususan, qishloq xo‘jaligi, energetika, sanoat …

3 / 41

olash; iqlim o‘zgarishiga moslashish va uning salbiy ta’sirini kamaytirish strategiyalarini ishlab chiqish; “yashil iqtisodiyot” konsepsiyasi asosida barqaror iqtisodiy rivojlanish yo‘nalishlarini taklif etish. kurs ishining ob’ekti:kurs ishining ob’ekti o‘zbekiston respublikasining iqtisodiy tizimi va uning asosiy tarmoqlari (qishloq xo‘jaligi, energetika, sanoat, transport, suv xo‘jaligi va boshqalar). kurs ishining predmeti:kurs ishining predmeti — iqlim o‘zgarishining o‘zbekiston iqtisodiy tarmoqlariga ko‘rsatgan ta’siri, iqtisodiy barqarorlikka bo‘lgan xavf omillari hamda ularni bartaraf etish mexanizmlaridir. kurs ishining amaliy ahamiyati:ushbu ishda o‘rganilgan nazariy va amaliy ma’lumotlar o‘zbekiston iqtisodiyotida ekologik barqarorlikni ta’minlash, “yashil iqtisodiyot” tamoyillarini amalga oshirish, iqlim siyosatini takomillashtirish hamda iqtisodiyot tarmoqlarini iqlim o‘zgarishiga moslashtirish bo‘yicha davlat va hududiy dasturlarni ishlab chiqishda amaliy qo‘llanilishi mumkin. kurs ishining tarkibiy tuzilishi va hajmi: ii.bob 4 paragrf 40 sahifa xulosa va foydalanilgan adabiyotlardan tashkil topgan. i.bob. iqlim o‘zgarishi va uning iqtisodiyotga ta’sirining nazariy asoslari 1.1. iqlim o‘zgarishi tushunchasi, sabablari va global oqibatlari iqlim o‘zgarishi — bu yer atmosferasidagi tabiiy yoki inson faoliyati …

4 / 41

g fikricha, agar issiqxona gazlari chiqindilari kamaytirilmasa, xxi asr oxiriga borib harorat 1,5–2°c ga ortishi mumkin. bu esa tabiiy muvozanatning buzilishiga, muzliklarning erishiga, dengiz sathining ko‘tarilishiga va ko‘plab ekologik ofatlarning yuzaga kelishiga olib keladi. iqlim o‘zgarishining asosiy sabablari ikki toifaga bo‘linadi: tabiiy va antropogen (inson faoliyatiga bog‘liq) omillar. tabiiy omillar quyidagilardan iborat:quyosh radiatsiyasining o‘zgarishi;vulkan otilishlari natijasida atmosferaga chiqadigan chang va gazlar; okean oqimlarining yo‘nalishi va haroratidagi o‘zgarishlar; yer orbitasining shakli va qiyaligidagi davriy o‘zgarishlar (milankovich sikllari). antropogen omillar esa hozirgi davrda iqlim o‘zgarishining asosiy sababchisi sifatida e’tirof etiladi. ular quyidagilardan iborat: sanoat va transport sohalaridan chiqadigan issiqxona gazlari (karbonat angidrid, metan, azot oksidi va boshqalar); o‘rmonlarning kesilishi natijasida karbonat angidridni yutish imkoniyatining kamayishi. qishloq xo‘jaligida mineral o‘g‘itlar va pestitsidlarning haddan tashqari qo‘llanilishi. energiya ishlab chiqarishda yoqilg‘ilarning (ko‘mir, neft, gaz) keng ishlatilishi; urbanizatsiya va sanoatlashuv jarayonlari natijasida havoning ifloslanishi. iqlim o‘zgarishining global oqibatlari esa juda keng ko‘lamli bo‘lib, ular inson hayoti …

5 / 41

t taqchilligi, migratsiya, bandlik darajasining pasayishi va aholining sog‘lig‘iga salbiy ta’sirlar. shunday qilib, iqlim o‘zgarishi bugungi kunda butun dunyo miqyosida iqtisodiy xavfsizlik, barqaror rivojlanish va inson farovonligiga tahdid soluvchi eng dolzarb muammolardan biridir. ushbu jarayonning salbiy oqibatlarini kamaytirish uchun xalqaro hamjamiyat tomonidan parij kelishuvi (2015-yil), kioto protokoli (1997-yil) kabi global shartnomalar imzolangan bo‘lib, ularning maqsadi issiqxona gazlari chiqindilarini kamaytirish va iqlim barqarorligini saqlab qolishdan iborat. iqlim oʻzgarishi (shuningdek, global isish) – butun dunyodagi oʻrtacha haroratning davomli oʻsishi va uning yer iqlimiga oʻtkazadigan taʼsiri. global haroratning hozirgi davrdagi koʻtarilishi inson faoliyati, xususan, sanoat inqilobidan beri qazib olinayotgan yoqilgʻining yoqilishi bilan bogʻliq[3][4][5][6][7]. qazib olingan yoqilgʻidan foydalanish, oʻrmonlarni kesish va baʼzi qishloq xoʻjaligi va sanoat amaliyotlari iqlim oʻzgarishiga sabab boʻluvchi issiqxona gazlarini chiqaradi[8]. global isishda asosiy rol oʻynayotgan issiqxona gazi boʻlmish karbonat angidrid millionlab yillar davomida kuzatilmagan darajada, taxminan, 50%ga oʻsdi[9]. iqlim oʻzgarishi atrof-muhitga tobora katta taʼsir koʻrsatmoqda. xususan, choʻllar kengaymoqda, issiq toʻlqinlar …

Want to read more?

Download all 41 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqlim o'zgarishining o'zbekiston iqtisodiyotiga ta'siri"

iqlim o'zgarishining o'zbekiston iqtisodiyotiga ta'siri mundarija: kirish............................................................................................................. 3 i.bob. iqlim o‘zgarishi va uning iqtisodiyotga ta’sirining nazariy asoslari 1.1. iqlim o‘zgarishi tushunchasi, sabablari va global oqibatlari...................... 5 1.2. iqlim o‘zgarishining tabiiy resurslar va ishlab chiqarish tizimlariga ta’siri............................................................................................... 12 ii.bob. iqlim o‘zgarishining iqtisodiyotga salbiy ta’sirini kamaytirish choralari 2.1. iqlimga moslashish va iqtisodiy barqarorlik strategiyalari......................... 19 2.2. sanoat va energetika sohalariga iqlim o‘zgarishining iqtisodiy oqibatlari...................

This file contains 41 pages in DOCX format (52.7 KB). To download "iqlim o'zgarishining o'zbekiston iqtisodiyotiga ta'siri", click the Telegram button on the left.

Tags: iqlim o'zgarishining o'zbekisto… DOCX 41 pages Free download Telegram