biologik xilma-xillik va uning shakilanishi

PPTX 20 pages 1.5 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.5 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation biologik xilma-xillik va uning shakilanishi toshboyev otabek 1. biologik xilma-xillikning shakllanishiga ta'sir etuvchi omillar 2. biologik xilma-xillik: ta'rif va ahamiyati 3. biologik xilma-xillikni saqlashning ahamiyati va usullari reja: tabiiy seleksiya tabiiy seleksiya natijasida, 50 million yildan ortiq vaqt davomida 1000 dan ortiq yangi tur paydo bo'lgan misollar mavjud. bu evolyutsion jarayonning uzoq muddatli ta'sirini ko'rsatadi. tabiiy seleksiyaning kuchli bosimi sharoitida, populyatsiyadagi allellar chastotasi 2-3 avlod davomida sezilarli darajada o'zgaradi, bu esa adaptiv evolyutsiyaning tezligini ko'rsatadi. biologik xilma-xillik tushunchasi biologik xilma-xillik 3 ta asosiy darajada – genetik, turlar va ekosistema darajasida o'rganilib, er yuzidagi 8,7 mln turdan ortiq biologik turlarning mavjudligini aks ettiradi. biologik xilma-xillikning saqlanishi er shari ekotizimlarining barqarorligi, oziq-ovqat xavfsizligi va inson salomatligi uchun muhim bo'lib, taxminan 1,7 mln turlar hozirgacha ilmiy tavsiflangan. adaptiv radiatsiya adaptiv radiatsiya natijasida filogenetik daraxtlarda “bushy” (tarvaqaylab ketgan) tuzilmalar hosil boʻladi, bu koʻp sonli tur va kenja turlarining paydo boʻlishini koʻrsatadi. arxipelag …

2 / 20

adi, bu evolyutsiyaning asosiy drayveri hisoblanadi. dnkdagi nukleotidlarning o'rni almashishi (nukleotid almashinuvi) mutatsiyalarining eng ko'p tarqalgan turi bo'lib, bu insertsiya, deletsiya va inversiya kabi ko'plab turlarga bo'linadi. ekosistemalar xilma-xilligi ekoststemalar xilma-xilligi, 1000 dan ortiq o'simlik va hayvon turlarining o'zaro bog'liqligi va o'zaro ta'siri orqali yuzaga keladi, bu esa murakkab oziq-ovqat zanjiri va to'rlarini hosil qiladi. ekoststemalar xilma-xilligini saqlash uchun kamida 20% yer maydonini qo'riqxonalar va milliy bog'larga aylantirish kerak, bu esa 10000 dan ortiq turdagi hayotning hayotini saqlab qolishga yordam beradi. ko‘payish va tarqalish usullari ko'pgina o'simliklarning urug'lari shamol yordamida 10 km gacha masofaga tarqalishi mumkin, bu esa genetik almashinuv va yangi populatsiyalar hosil bo'lishini ta'minlaydi. hayvonlarning 70% dan ortig'i jinsiy ko'payish orqali avlod qoldiradi, bu esa genetik xilma-xillikni oshiradi va turlarni atrof-muhit o'zgarishlariga moslashishini ta'minlaydi. geografik izolyatsiya alp tog'laridagi 5000 metrlik balandlik farqi, o'simliklarning 3 ta alohida ekoklinni tashkil qilishiga olib keldi, bu geografik izolyatsiyaning mikroevolyutsiyaga ta'siridir. geografik izolyatsiya, …

3 / 20

soniyat ehtiyojlarini qondirishda biologik xilma-xillikning beqiyos ahamiyati bor. biologik xilma-xillikning yo'qolishi iqtisodiyotga yiliga 2-5 trillion aqsh dollarigacha zarar yetkazishi mumkin, bu esa global iqtisodiyotga salbiy ta'sir ko'rsatadi. ekologik omillar abiotik omillar, jumladan, haroratning 5°c dan 30°c gacha o'zgarishi, yillik yog'ingarchilik miqdori va tuproqning ph darajasi, o'simliklarning geografik tarqalishiga sezilarli ta’sir ko'rsatadi. biotik omillar, masalan, 10 ta turdagi o'simliklar va 5 ta turdagi hayvonlarning o'zaro ta’siri, o'rmon ekosistemalarida turli xil nisbatlarni va bioxilmaxillikni yaratadi. genetik xilma-xillik genetik xilma-xillikning muhim ko'rsatkichlaridan biri – heterozigozalik darajasi bo'lib, u populyatsiyadagi har xil allellarga ega bo'lgan individlar ulushini aks ettiradi, masalan, 0.7 dan yuqori. genetik xilma-xillik diploid organizmlarda allellar sonining ko'payishi va ularning kombinatsiyalarining o'zgarishi bilan 10 6 dan ortiq genotiplar hosil bo'lishiga olib kelishi mumkin. turlar xilma-xilligi turlarning genetik xilma-xilligi populyatsiyalarning o'zgaruvchan muhit sharoitlariga moslashuvchanligini belgilaydi. kam genetik xilma-xillikka ega populyatsiyalar kasalliklarga va tashqi ta'sirlarga nisbatan zaif bo'ladi. endemik turlar faqatgina ma'lum bir geografik …

4 / 20

shgan organizmlar omon qolib, keyingi avlodlarga o‘z genlarini uzatadi, bu esa xilma-xillikni saqlashga yordam beradi. biologik xilma-xillikning paydo bo‘lishida mutatsiyalar muhim rol o‘ynaydi, ularning 10 -6 dan 10 -8 gacha bo‘lgan chastotasi yangi allellar va genlarning hosil bo‘lishiga olib keladi. biologik xilma-xillikning darajalari turlar xilma-xilligi yoki turlar boyligi, ma'lum bir hududda yoki ekotizimda mavjud bo'lgan turli xil turlar sonini (masalan, 1000 turdan ortiq) va ularning nisbiy ko'pligi yoki kamligini aks ettiradi. ekosistema xilma-xilligi turli xil yashash joylarining, o'simliklar va hayvonlar jamoalarining murakkabligi va o'zaro bog'liqligidan iborat bo'lib, ko'rsatkichlar yordamida (masalan, shannon indeks) o'lchanadi. genetik sürüklenme ta'sirchan genetik sürüklenme, asoschi effekti orqali yangi populyatsiyaning genetik tarkibini shakllantirishda muhim rol o'ynaydi, bu yerda 10-20 ta asoschi shaxs butun populyatsiyaning genetik xususiyatlarini aniqlaydi. genetik sürüklenme kichik populyatsiyalarda allellar chastotasi tasodifiy o'zgarishlariga olib keladi va bu 50% dan kamroq effektli allellarni yo'qotishiga yoki fiksatsiyasiga olib kelishi mumkin. e'tiboringiz uchun rahmat @taqdimot_robot image2.jpg image3.jpg image4.jpg …

5 / 20

biologik xilma-xillik va uning shakilanishi - Page 5

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "biologik xilma-xillik va uning shakilanishi"

powerpoint presentation biologik xilma-xillik va uning shakilanishi toshboyev otabek 1. biologik xilma-xillikning shakllanishiga ta'sir etuvchi omillar 2. biologik xilma-xillik: ta'rif va ahamiyati 3. biologik xilma-xillikni saqlashning ahamiyati va usullari reja: tabiiy seleksiya tabiiy seleksiya natijasida, 50 million yildan ortiq vaqt davomida 1000 dan ortiq yangi tur paydo bo'lgan misollar mavjud. bu evolyutsion jarayonning uzoq muddatli ta'sirini ko'rsatadi. tabiiy seleksiyaning kuchli bosimi sharoitida, populyatsiyadagi allellar chastotasi 2-3 avlod davomida sezilarli darajada o'zgaradi, bu esa adaptiv evolyutsiyaning tezligini ko'rsatadi. biologik xilma-xillik tushunchasi biologik xilma-xillik 3 ta asosiy darajada – genetik, turlar va ekosistema darajasida o'rganilib, er yuzidagi 8,...

This file contains 20 pages in PPTX format (1.5 MB). To download "biologik xilma-xillik va uning shakilanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: biologik xilma-xillik va uning … PPTX 20 pages Free download Telegram